II SA/Lu 12/22
WyrokWSA w Lublinie2022-04-13
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Grzegorz Grymuza, Brygida Myszyńska-Guziur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązek przedstawienia dokumentów może zostać wydane bez należytego ustalenia przeznaczenia terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz bez oceny zgodności budowy z przepisami techniczno-budowlanymi?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji, uznając, że organy administracji nie przeprowadziły należytego postępowania wyjaśniającego. W szczególności nie ustaliły precyzyjnie przeznaczenia terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz nie dokonały oceny zgodności budowy z przepisami techniczno-budowlanymi, co jest warunkiem wstępnym do wszczęcia procedury legalizacyjnej. Uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca D. W. wniosła skargę na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (LWINB) utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) wstrzymujące roboty budowlane i nakładające na inwestorów obowiązek przedstawienia dokumentów dotyczących budowy parkingu. PINB ustalił, że na działce wykonano utwardzenie terenu płytami żelbetowymi, które zostało zakwalifikowane jako parking. Organy administracji wszczęły procedurę legalizacyjną, jednak skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i nieprawidłową wykładnię miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie LWINB oraz postanowienie PINB. Zasądzono od LWINB na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi D. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2021 r., znak: [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz nałożenia obowiązku przedstawienia dokumentów I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r., znak: [...]; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącej D. W. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
D. W. (dalej także jako: skarżąca) wniosła skargę na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie (dalej także jako: LWINB) z dnia 2 listopada 2021 r., znak: ZOA-II.7721.27.2020, którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie (dalej także jako: PINB) z dnia 13 sierpnia 2021 r., znak PINB 7355/Gar-3/2020, wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych i nakładające na J. K. i B. K. (dalej także jako: inwestorzy) obowiązek przedłożenia dokumentów wyszczególnionych w sentencji postanowienia.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie wszczął postępowanie administracyjne w sprawie nielegalnej budowy parkingu na działce nr ewid. [...] w miejscowości B., gm. Garbów, na skutek wniosku D. W..
Organ I instancji ustalił, że teren działki o nr ewid. [...] w miejscowości B., gm. Garbów został utwardzony prefabrykowanymi płytami żelbetowymi, tzw. lotniczymi o wymiarach 1 m x 3 m oraz 1,5 m x 3 m, w kierunku południowym od strony istniejącego budynku gospodarczego. Utwardzenie o długość 43,3 m od budynku gospodarczego w kierunku południowym, ma nieregularny kształt, występują nieregularne spadki. Szerokość utwardzenia przy budynku gospodarczym wynosi 18 m, od strony południowej 21 m, natomiast w najszerszym miejscu posiada wymiar 27,00 m. Sporne utwardzenie działki o nr ewid. [...] zostało wykonane w odległości od 0,9 m do 2,6 m od ogrodzenia z działką nr ewid. [...]. Organ I instancji stwierdził, iż przy utwardzeniu nie zostały zamontowane krawężniki ani obrzeża. Nie stwierdzono również oznakowanych i wydzielonych miejsc postojowych zarówno znakami poziomymi jak i pionowymi, a także oznakowania drogi manewrowej.
Podczas oględzin w dniu 8 września 2020 r. PINB ustalił również, że utwardzenie były realizowane od wiosny 2020 r. Część utwardzenia wykonana została w ramach inwestycji realizowanej na podstawie decyzji Starosty Lubelskiego znak: AB.6740.1876.2019.JM23 z dnia 30 września 2019 r. o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego, którego zawiadomienie o zakończeniu budowy zostało przyjęte przez PINB w Lublinie bez sprzeciwu w dniu 30 czerwca 2020 r.
Decyzją z dnia 30 października 2020 r. PINB umorzył postępowanie administracyjne na skutek uznania, że obiekt należy zakwalifikować jako utwardzenie powierzchni gruntu, nie zaś jako parking. Na skutek rozpoznania odwołania skarżącej, LWINB decyzją z dnia 28 grudnia 2020 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Organ odwoławczy uchylając kolejną decyzję PINB z dnia 4 marca 2021 r., którą umorzono postępowanie, wyjaśnił, że organ I instancji nie ustalił, jaki zakres utwardzenia terenu został zrealizowany na podstawie projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty Lubelskiego z dnia 30 września 2019 r. znak: AB.6740.1876.2019.JM23 o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego na działce nr [...] w miejscowości B., gm. Garbów oraz jaki zakres robót został wykonany samowolnie.
Ponadto LWINB wyjaśnił, że parking nie musi mieć oznakowanych i wydzielonych miejsc postojowych – ani znakami pionowymi, ani poziomymi. Nie jest także wymagane wykonanie spadków, umożliwiających bezkolizyjny spływ wód opadowych.
Ponownie rozpoznając sprawę, PINB postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2021 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych, polegających na budowie placu postojowego na działce nr ewid. [...] w 2 w miejscowości B., gm. Garbów, pełniącego funkcję usługową oraz nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia określonych dokumentów w terminie do dnia 28 lutego 2022 r.
Rozpoznając zażalenie D. W. na powyższe orzeczenie, LWINB wskazał, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2020 r., poz. 1333, dalej jako: p.b.) obowiązujące przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2020 r., poz. 471), gdyż postępowanie wszczęto w dniu 13 sierpnia 2020 r. i nie zakończono go przed 19 września 2020 r.
Organ odwoławczy uznał, że postanowienie wydane przez organ I instancji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym i dowodowym, a materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie pozwala na wydanie orzeczenia przez organ odwoławczy.
Na podstawie decyzji Starosty Lubelskiego znak: AB.6740.1876.2019.JM23 z dnia 30 września 2019 r. o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego na działce nr ewid. [...] w miejscowości B., gm. Garbów wykonano w okresie od marca do kwietnia 2020 r. część utwardzenia terenu o szerokości 8 m od frontu budynku oraz utwardzenie od strony północno-zachodniej budynku, stanowiące dojazd do budynku, zaprojektowane jako utwardzenie z kostki betonowej. Powyższe roboty zostały wykonane przed zawiadomieniem organu I instancji o zakończeniu budowy budynku gospodarczego, przyjętego przez PINB w Lublinie bez wniesienia sprzeciwu pismem znak: PINB 7353/Gar-19/2020 z dnia 30 czerwca 2020 r.
Organ odwoławczy stwierdził, że utwardzony teren działki jest wykorzystywany jako parking dla samochodów, co potwierdzają protokoły oględzin z 8 września 2020 r., z 29 stycznia 2021 r. i z 7 czerwca 2021 r. Świadczy o tym również dokumentacja fotograficzna złożona do akt sprawy i dokumentacja sporządzona w ramach usługi detektywistycznej. W związku z powyższym, LWINB ocenił, że w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że inwestorzy zrealizowali parking.
Kolejno organ ustalił na podstawie informacji uzyskanych z Urzędu Gminy Garbów, że działka o nr ewid. [...] obręb nr [...], [...], że – zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy Garbów Nr XXXIV/188/2001 z dnia 8 grudnia 2001 r. (Dziennik Urzędowy Województwa Lubelskiego Nr 13, poz. 422 z dnia 26 lutego 2002 r. ze zm., dalej także jako: miejscowy plan) – sporny obiekt budowlany
znajduje się na terenach przeznaczonych pod zabudowę zagrodową, usługi komercyjne i usługi rzemiosła, oznaczonych symbolami MR, UC, R, na terenach upraw polowych oznaczonych symbolem RP oraz na terenach przeznaczonych pod mieszkalnictwo rolnicze, oznaczonych symbolem MR.
Na podstawie dokumentacji projektowej, stanowiącej załącznik do decyzji Starosty Lubelskiego z dnia 30 września 2019 r. o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego na działce nr ewid. [...] w miejscowości B., granica pomiędzy terenem przeznaczonym pod zabudowę usługową i zabudowę mieszkaniową, a terenem upraw polowych przebiega w odległości 10,4 m od ściany frontowej budynku gospodarczego w kierunku południowo - zachodnim.
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy Garbów, na terenach oznaczonych symbolem R, tj. usług rzemiosła - dopuszcza m.in. lokalizowanie obiektów o potencjalnej uciążliwości mieszczącej się w granicach władania terenem przez dysponenta tych obiektów, zakazując lokalizacji obiektów szczególnie uciążliwych dla środowiska i zdrowia ludzi oraz obiektów mogących pogorszyć stan środowiska. Wprowadza również obowiązek zapewnienia w obrębie każdej wydzielonej działki miejsc parkingowych w ilości w pełni zaspokajającej potrzeby wynikające ze sposobu zagospodarowania działki, a także dopuszcza lokalizację urządzeń komunikacyjnych - w tym parkingów.
LWINB ocenił, że na terenie przedmiotowej działki zrealizowano parking, którego budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestorzy nie uzyskali pozwolenia na budowę. W związku z powyższym, organ odwoławczy przedstawił zasady wszczęcia procedury legalizacyjnej, o której stanowi art. 48 p.b.
Skargę na orzeczenie organu odwoławczego wniosła D. W., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Podniosła następujące zarzuty:
I. naruszenie przepisów postępowania:
1. art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. – poprzez ich błędne zastosowanie i nieustalenie rzeczywistego stanu faktycznego (brak ustalenia zakresu i charakteru prowadzonej działalności gospodarczej, istotnego z punktu widzenia możliwości legalizacji parkingu w zakresie dopuszczalności prowadzenia działalności o charakterze szczególnie uciążliwym dla środowiska, zdrowia ludzi oraz obiektów mogących pogorszyć stan środowiska), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało błędnym uznaniem przez organ, że przedmiotowy parking może być zalegalizowany,
2. art. 80 k.p.a. - poprzez niezebranie i nierozważenie całego materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy - które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało błędnym uznaniem przez organ, że przedmiotowy parking może być zalegalizowany,
3. art.107 § 3 k.p.a.- poprzez zaniechanie w uzasadnieniu postanowienia wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;
II. prawa materialnego:
1. art. 48 ust. 2 i ust. 3 p.b. poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, iż budowa parkingu, jego umiejscowienie i przeznaczenie jest zgodne z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Garbów (Uchwała nr XXXIV/188/01 Rady Gminy Garbów z dnia 8 grudnia 2001 r.), co doprowadziło do wszczęcia procedury legalizacyjnej powyższego parkingu,
2. Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Garbów (Uchwała nr XXXIV/188/01 Rady Gminy Garbów z dnia 8 grudnia 2001 r.) poprzez jego nieprawidłową wykładnię i przyjęcie, iż na działce o nr ewid. [...] w miejscowości B., Gmina Garbów znajdującej się na terenach przeznaczonych pod zabudowę zagrodową, usługi komercyjne i usługi rzemiosła dopuszcza się lokalizowanie obiektów o potencjalnej uciążliwości mieszczącej się w granicach władania terenem przez dysponenta tych obiektów oraz wprowadza obowiązek zapewnienia w obrębie każdej wydzielonej działki miejsc parkingowych w ilości w pełni zaspokajającej potrzeby wynikające ze sposobu zagospodarowania działki, a także dopuszcza lokalizację urządzeń komunikacyjnych - w tym parkingów, w przypadku gdy parking ten nie spełni wymogów i postanowień wskazanych w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego, co potwierdzone zostało ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 29 listopada 2021 r., znak: SKO.41.3737/ LI/2021 wynika, a co z kolei doprowadziło do błędnego wszczęcia procedury legalizacyjnej parkingu przez PINB w Lublinie,
3. § 19 ust. 2 pkt 2 lit. b Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm., dalej jako: Rozporządzenie) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, co skutkowało przyjęciem, iż możliwa jest legalizacja parkingu, który nie spełnia wymogów techniczno-budowlanych, przede wszystkim w odniesieniu do parkowania i postoju pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 40 ton.
III. Błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że na terenie działki nr ewid. [...] w miejscowości B., gmina Garbów objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zakazującym lokalizacji obiektów szczególnie uciążliwych dla środowiska i zdrowia ludzi możliwa jest legalizacja obiektu budowlanego służącego działalności gospodarczej polegającej na naprawie agregatów chłodniczych, tj. podmiotu podlegającego szczególnej regulacji na podstawie ustawy z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2065).
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia LWINB w całości i uchylenie poprzedzającego go postanowienia PINB, a ponadto zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę LWINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację, wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa skutkującym koniecznością jej uchylenia. Z uwagi na to, że uchybieniami dotknięta jest także decyzja wydana w I instancji, należało uchylić również i tą decyzję, działając w oparciu o art. 135 p.p.s.a.
Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm. - dalej jako: "prawo budowlane" lub "p.b."), z uwagi na wszczęcie postępowania w sprawie i niezakończenie go przed dniem 19 września 2020 r., stosować należało w brzmieniu dotychczasowym (art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471), co trafnie stwierdził również organ.
W sprawie nie budziło wątpliwości zakwalifikowanie spornego obiektu jako parkingu. Rozważania organu odwoławczego w tym zakresie należy podzielić jako prawidłowe.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że niniejsze postępowanie dotyczy wyłącznie fragmentu utwardzenia sytuowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości B., na którym zlokalizowano sporny obiekt uznany przez organy administracyjne za parking. Część utwardzenia została bowiem wykonana w ramach robót budowlanych związanych z wykonaniem budynku gospodarczego, zaś pozostała część – będąca przedmiotem postępowania w sprawie – w miesiącu lipcu 2020 r.
Jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia organu I instancji postępowanie dotyczy samowolnie wykonanego na działce nr [...] placu postojowego w odległości 8 m od frontu budynku gospodarczego na odcinku 35,30 m w kierunku południowo-zachodnim, o szerokości od 21m do 27 m.
Dla rozstrzygnięcia sprawy istotne jest więc jakie przeznaczenie w planie miejscowym ma ta część działki, na której zlokalizowano przedmiotowy parking. W związku z tym irrelewantne dla sprawy jest przeznaczenie pozostałej części nieruchomości w miejscowym planie.
Organ nadzoru budowlanego w formie decyzji nakazuje, z zastrzeżeniem art. 48 ust. 2 p.b., rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego m. in. bez wymaganego pozwolenia na budowę lub bez wymaganego zgłoszenia (art. 48 ust. 1 pkt 1-2 p.b.). Jednakże – zgodnie z ust. 2 tego przepisu – jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
Ocena zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, o której stanowi art. 48 ust. 2 p.b. ma charakter wstępny. Jest to pierwsza ocena dokonywana w sprawie, umożliwiająca odseparowanie sytuacji, w których brak zgodności między budową a miejscowym planem jest oczywisty i rażący oraz tych przypadków, które wymagają dalszej, pogłębionej analizy – co skutkuje nałożeniem obowiązku z art. 48 ust. 3 pkt 1 p.b. (złożenie zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego).
Należy podkreślić, że taka wstępna ocena może przesądzić o niecelowości prowadzenia postępowania legalizacyjnego. Jeżeli bowiem sprzeczność budowy z miejscowym planem już na tym etapie ma charakter oczywisty i nie wzbudza wątpliwości, organ nie powinien nakładać na inwestora obowiązków, o których stanowi art. 48 ust. 3 p.b.
W związku z powyższym przed wydaniem postanowienia, o którym mowa w art. 48 ust. 3 p.b. organ administracji publicznej zobligowany jest do przeprowadzenia wstępnej weryfikacji zgodności budowy z miejscowym planem.
W niniejszej sprawie organy w sposób nienależyty, niewyczerpujący oceniły kwestię zgodności budowy z miejscowym planem.
Wynika to w pierwszej kolejności z nieustalenia w sposób precyzyjny i niebudzący wątpliwości przeznaczenia konkretnego fragmentu działki w miejscowym planie.
Działka, na której znajduje się sporny obiekt budowlany, nie ma jednolitego przeznaczenia w miejscowym planie. W sprawie ustalono, że jest przeznaczona pod obszary oznaczone symbolami MR, UC, R (zabudowa zagrodowa, usługi komercyjne, usługi rzemiosła), RP (uprawy polowe) i MR (mieszkalnictwo rolnicze).
Jak wynika z uzasadnienia organu II instancji granica pomiędzy terenem przeznaczonym pod zabudowę usługową i zabudowę mieszkaniową, a terenem upraw polowych przebiega w odległości 10,4 m od ściany budynku gospodarczego w kierunku południowo-zachodnim. Organ stwierdził także, że obiekt budowlany zlokalizowany jest w odległości 8 m od ściany budynku gospodarczego na odcinku 25,3 m w kierunku południowo-zachodnim o szerokości od 21 do 27 m.
W tym miejscu należy w szczególności zwrócić uwagę na uchybienie organów w zakresie niedołączenia do akt sprawy tekstu przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także włączenie do akt nieczytelnych, sporządzonych w nieadekwatnej skali, czarno-białych wyrysów z planu miejscowego.
Organ ustaleń co do przeznaczenia danego terenu powinien dokonać w oparciu o ustalenia wynikające z teksu planu oraz - przede wszystkim - z rysunku planu.
Dołączony do akt sprawy rysunek planu, sporządzony w zbyt małej skali i kolorze czarno-białym, jest całkowicie nieczytelny i w żadnym stopniu nie może stanowić podstawy ustaleń dokonywanych w sprawie.
Oczywiście możliwe jest dokonanie tego rodzaju ustaleń w oparciu o inne dokumenty, w tym projekt zagospodarowania terenu, jednakże pamiętać należy, że w sprawie projekt taki dotyczył wykonania innych robót budowlanych. Co do zasady pamiętać należy też o tym, że projekt zagospodarowania terenu nie jest dokumentem planistycznym, lecz dokumentem przetworzonym, sporządzanym na zlecenie inwestora.
Przede wszystkim zaś również projekt zagospodarowania terenu powinien cechować się odpowiednią jakością, w tym przede wszystkim jego ewentualna kopia powinna zostać wykonana w kolorze po to, by można było odczytać na nim linie rozgraniczające tereny o różnych funkcjach i zasadach zagospodarowania.
W tym kontekście należy zauważyć, że dopiero organ II instancji dołączył do akt sprawy projekt zagospodarowania działki sporządzony w kolorze (k. 58 akt organu II inst.).
Niewątpliwie też, jak już wskazywano, organy powinny opierać się w tym zakresie przede wszystkim na wyrysie z planu miejscowego. Nie jest prawidłowe i wystarczające wydanie rozstrzygnięcia w oparciu wyłącznie o materiały złożone do projektu budowlanego, zwłaszcza, gdy dotyczy to obiektu innego niż obiekt będący przedmiotem postępowania.
Na podstawie dokumentacji zgromadzonej przez organy nie było możliwe poczynienie precyzyjnych i jednoznacznych ocen w zakresie ustalenia przeznaczenia tej części działki, na której został zlokalizowany przedmiotowy parking.
Z ustaleń organu, opartych na projekcie zagospodarowania działki, wynikałoby, że działka nr [...] - zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - znajduje się na terenach przeznaczonych pod zabudowę zagrodową, usługi komercyjne i usługi rzemiosła, oznaczonych symbolami MR, UC, R, na terenach upraw polowych oznaczonych symbolem RP oraz na terenach przeznaczonych pod mieszkalnictwo rolnicze, oznaczonych symbolem MR.
Jak jednak już wyżej wskazano w sprawie nie jest istotne jakie jest przeznaczenie całej działki nr [...], lecz to jakie jest przeznaczenie tej części działki nr [...] na której został faktycznie wykonany sporny parking.
W sprawie organy nie ustaliły tej okoliczności.
Nadto organy ustaliły, że granica pomiędzy terenem przeznaczonym pod zabudowę usługową i zabudowę mieszkaniową, a terenem upraw polowych przebiega w odległości 10,4 m od ściany frontowej budynku gospodarczego w kierunku południowo - zachodnim.
Powyższe koresponduje z treścią projektu zagospodarowania działki (k. 58 akt organu II inst.) gdzie kolorem zielonym zaznaczono linię rozgraniczającą tereny MR, UC, R od terenów upraw polowych oznaczonych symbolem RP.
Powyższe wskazywałoby zaś, że przedmiotowy parking położony jest faktycznie na terenie przeznaczonym w planie pod tereny upraw polowych (RP), a nie pod tereny przeznaczone pod zabudowę zagrodową, usługi komercyjne i usługi rzemiosła (MR, UC, R).
W takiej sytuacji rozważania organu o możliwości wykonania przedmiotowego parkingu z uwagi na przeznaczenie terenu pod zabudowę zagrodową, usługi komercyjne i usługi rzemiosła (MR, UC, R) byłyby oczywiście nieprawidłowe. Organ możliwość taką powinien oceniać w kontekście przeznaczenia tej części działki pod tereny upraw polowych (RP), czego w sprawie zabrakło.
Jednakże okoliczności tych nie można przesądzić w sposób definitywny albowiem organ nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego do rozstrzygnięcia tych okoliczności, w tym w szczególności nie zadbał o to, by dołączyć do akt sprawy czytelny wyrys z rysunku planu miejscowego dotyczącego przedmiotowego obszaru.
Organ odwoławczy orzekając w sprawie nie rozpatrzył więc i nie wyjaśnił należycie tych okoliczności, w tym nie ustalił jakie jest przeznaczenie w planie miejscowym tej części działki, na której został wykonany parking oraz nie dołączyć do materiału dowodowego sprawy dokumentów, które w sposób niewątpliwy pozwoliłyby na dokonanie ustaleń w tym przedmiocie.
W sytuacji, gdy organ nie rozpatrzył i nie wyjaśnił należycie tych okoliczności nie można także uznać, że dokonana przez organ ocena co do zgodności wykonanych robót budowlanych z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest prawidłowa.
Jest bowiem ona na tym etapie postępowania co najmniej przedwczesna
Organ niedostatecznie ocenił także w sprawie zgodność budowy z przepisami techniczno-budowlanymi.
Wskazany na wstępie art. 48 p.b. nakazuje nie tylko analizę zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, lecz także ocenę, czy obiekt nie narusza przepisów, w tym przepisów techniczno-budowlanych.
Kwalifikując zatem sporny obiekt jako parking, organ powinien już na tym etapie ocenić, czy będzie on spełniał wymagania określone w przepisach, w tym przepisach techniczno-budowlanych.
Jeżeli bowiem obiekt jest sprzeczny z przepisami prawa to nie ma możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego.
Sporny obiekt został zakwalifikowany jako parking, z uwagi na to, że stanowi wydzieloną powierzchnię terenu przeznaczoną do postoju i parkowania samochodów. Okoliczność, że na spornej utwardzonej powierzchni nie wydzielono miejsc postojowych, nie może prowadzić do wniosku, że nie jest to parking. Brak wydzielenia miejsc postojowych nie uniemożliwia również wstępnej oceny zgodności obiektu z wymogami prawa. W takiej sytuacji organ powinien oszacować, na ile stanowisk przewidziany jest parking. W tym zakresie należy posiłkować się § 21 ust. 1 pkt 3, § 21 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia, określającym minimalne wymiary stanowisk postojowych.
Lokalizację stanowisk postojowych reguluje § 19 ust. 1 i ust. 2 Rozporządzenia. Pierwszy z przepisów dotyczy odległości stanowisk postojowych od placu zabaw dla dzieci, boiska dla dzieci i młodzieży, okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku opieki zdrowotnej, w budynku oświaty i wychowania, w budynku mieszkalnym, w budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem: hotelu, motelu, pensjonatu, domu wypoczynkowego, domu wycieczkowego, schroniska młodzieżowego i schroniska.
Natomiast w przypadku, gdy takie obiekty nie sąsiadują z parkingiem, należy mieć na uwadze § 19 ust. 2 Rozporządzenia, który określa odległość stanowisk postojowych od granicy działki. W zakresie samochodów innych niż osobowe, odległość ta wynosi 6 m – w przypadku parkingu do 4 stanowisk postojowych włącznie i 16 m w przypadku parkingu powyżej 4 stanowisk postojowych.
Biorąc pod uwagę wymiary przedmiotowego parkingu i faktyczny sposób jego użytkowania nie można wykluczyć, że przedmiotowy parking należałoby kwalifikować jako parking dla samochodów innych niż samochody osobowe powyżej 4 stanowisk postojowych.
W takiej sytuacji ewentualne miejsca postojowe powinny być sytuowane w odległości 16 m od granicy, co przy szerokości działki nr [...] sprawiałoby, że tego rodzaju parking w ogóle nie mógłby powstać w tym miejscu. Nie możliwe byłoby więc wówczas doprowadzenie tego obiektu do stanu zgodnego z prawem.
W sprawie organ nie rozważył w żaden sposób również i tych okoliczności.
Organ odwoławczy orzekając w sprawie nie rozpatrzył i nie wyjaśnił należycie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, czym naruszył art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a.
Stwierdzone naruszenia zakwalifikować należało jako naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieść istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia. Naruszenia przepisów dotyczyły kwestii związanych bezpośrednio z możliwością prowadzenia wobec inwestora postępowania legalizacyjnego, a zatem były to naruszenia, które kwalifikować należało jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jako, że identycznych uchybień dopuścił się również organ pierwszej instancji, na podstawie art. 135 p.p.s.a., uchyleniu podlega również i jego rozstrzygnięcie.
Skutkiem wyroku Sądu będzie powrót sprawy do etapu postępowania przed organem pierwszej instancji, celem ponownego rozpatrzenia. Obowiązkiem organu rozpoznającego sprawę będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny prawnej (art. 153 p.p.s.a.), w tym w szczególności z uwzględnieniem przedstawionych wywodów dotyczących należytego wyjaśnienia i rozpatrzenia okoliczności warunkujących możliwość prowadzenia postępowania legalizacyjnego.
Reasumując powyższe należy więc wskazać, że w sprawie niezbędne jest dokładne ustalenie przeznaczenie w miejscowym planie tej części działki, na której zlokalizowany jest sporny obiekt. Następnie na podstawie art. 45 ust. 2 p.b. należy przeprowadzić wstępną weryfikację zgodności obiektu z miejscowym planem i z przepisami prawa, w tym w szczególności z przepisami techniczno-budowlanymi.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w pkt I wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składają się wpis od skargi w wysokości 100 zł (k.18), 17 zł opłaty skarbowej od udzielonych pełnomocnictw (k.10) oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżących będącego radcą prawnym w kwocie 480 zł, którego wysokość ustalono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło