II SA/Lu 1201/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędzia SO del. Arkadiusz Mrowiec, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nakazania zaniechania dalszych robót budowlanych I. uchyla: - decyzję zaskarżoną, - decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...], - postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...], - postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r., nr [...]; II. przyznaje [...] A. G. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia 22 października 2013 r., nr [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po rozpatrzeniu odwołania A. R. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 2 września 2013 r., nr [...], nakazującej M. i R. H. zaniechanie dalszych robót budowlanych, polegających na samowolnym remoncie budynku gospodarczego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...] - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji prowadzone w trybie art. 51 ust. 1 w związku z art. 50 ust 1 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 13 listopada 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie samowolnego remontu budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...]. W toku oględzin przeprowadzonych w dniu 8 grudnia 2012 r. organ pierwszej instancji ustalił, że inwestor dokonał wymiany istniejącej instalacji elektrycznej na nową, wymiany okien oraz remontu tynków w budynku gospodarczym na działce nr [...] przy ul. [...] w [...]. Pismami z dnia 15 maja 2013 r. B. M. i H. T.-R. poinformowały organ o tym, iż inwestorzy kontynuują realizację robót budowlanych. W związku z tym pracownicy PINB w [...] w dniu 4 czerwca 2013 r. dokonali ponownych oględzin nieruchomości stwierdzając, że budynek gospodarczy znajdujący się na działce nr [...] jest adaptowany na budynek mieszkalny, w jednym z pomieszczeń wykonano brodzik, ustęp spłukiwany i położono płytki ceramiczne, a w całym budynku wymieniono instalację elektryczną, okna oraz wykonano nowe tynki i gładzie, nowe posadzki, na których częściowo położone zostały płytki ceramiczne. Ponadto, jak ustalił organ, inwestorzy przemurowali komin, zamurowali jeden z otworów drzwiowych oraz wykonują docieplenie ścian zewnętrznych. W budynku brak było instalacji centralnego ogrzewania, zaś w jednym z pomieszczeń znajdowała się kaflowa kuchnia węglowa. Biorąc pod uwagę dokonane ustalenia PINB w [...] postanowieniem z dnia 19 czerwca 2013 r., znak [...], wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, wstrzymał M. i R. H. prowadzenie robót budowlanych, polegających na samowolnym remoncie budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w [...] przy ul. [...], ze względu na niedokonanie przez inwestorów wymaganego prawem zgłoszenia w Starostwie Powiatowym w [...] oraz nałożył obowiązek wykonania i dostarczenia oceny technicznej samowolnie wykonanych robót przy remoncie opisanego wyżej budynku gospodarczego – w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2013 r., znak [...], [...]WINB w [...] utrzymał powyższe postanowienie w mocy. Następnie PINB w [...] decyzją z dnia 2 września 2013 r., znak [...], działając na podstawie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 50 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał inwestorom zaniechanie dalszych robót budowlanych polegających na samowolnym remoncie omawianego budynku gospodarczego. W odwołaniu od tej decyzji A. R. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując na brak możliwości wydania w niniejszej sprawie decyzji w przedmiocie zaniechania dalszych robót budowlanych oraz podnosząc, iż PINB w [...] nie wskazał dowodów, które w jego ocenie stanowiłyby podstawę do wydania tej decyzji . Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym, [...]WINB w [...] stwierdził, że w niniejszej sprawie upływ określonego w art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane terminu dwumiesięcznego do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 tej ustawy, nastąpił w dniu 27 sierpnia 2013 r. Decyzja organu pierwszej instancji w tym przedmiocie została wydana dopiero w dniu 2 września 2013 r., a więc w okresie, kiedy postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych utraciło już ważność. Organ odwoławczy podkreślił, że celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej ją co do istoty (art. 104 K.p.a.). Cel ten nie zawsze może jednak być osiągnięty z przypadku, gdy zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, która uzasadniają jego zakończenie w "inny sposób" w rozumieniu art. 104 K.p.a. poprzez umorzenie postępowania. Pojęcie bezprzedmiotowości postępowania, określone w art. 105 § 1 K.p.a., oznacza brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego powodujący niemożność wydania decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty, to jest w szczególności, gdy przedmiot rozstrzygnięcia w sprawie prawnie nie istnieje. Tym przedmiotem, jak podkreślił WINB, jest konkretna sprawa, w której organ administracji publicznej jest uprawniony i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. W ocenie organu drugiej instancji, utrata ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych uniemożliwiała temu organowi wydanie decyzji wskazanej w art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Termin ważności postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, jest bowiem terminem prawa materialnego, a to oznacza, że termin ten, po jego upływie, nie może być przywrócony. Z powyższego wynika, jak wskazał organ odwoławczy, że PINB w [...] nie miał podstaw prawnych do wydania decyzji z dnia 2 września 2013 r., znak [...], gdyż nie uczynił tego w terminie ważności postanowienia z dnia 19 czerwca 2013 r., znak [...], o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych. Organ stwierdził, że w tej sytuacji, mając na uwadze stanowisko utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych, należało uchylić zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie przed tym organem. Skargę do Sądu na powyższą decyzję organu odwoławczego złożyła B. M., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła, że: - postępowanie administracyjne prowadzone w niniejszej sprawie przez organy nadzoru budowlanego od listopada 2012 r., a dotyczące samowoli budowlanej (uporczywej) i jej legalizacji oraz w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na mieszkalny nie osiągnęło żadnych celów, zaś organ pierwszej instancji doprowadził do sytuacji, w której postępowanie to stało się bezprzedmiotowe i następnie umorzone przez organ drugiej instancji; - organ odwoławczy wyraźnie wskazał w postanowieniu z dnia 12 sierpnia 2013 r., znak [...], na błędną podstawę prawną powołaną przez organ pierwszej instancji w postanowieniu z dnia 19 czerwca 2013 r., znak [...], to jest pominięcie przepisu art. 50 ust. 3 ustawy Prawo budowlane; - organ drugiej instancji wadliwie nie zastosował art. 138 § 2 K.p.a., a w konsekwencji błędnie umorzył postępowanie organu pierwszej instancji; - przywołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzeczenia sądów administracyjnych nie miały w sprawie zastosowania. W piśmie procesowym z dnia 2 stycznia 2014 r. skarżąca uzupełniając skargę, zarzuciła organom administracji naruszenie zasad określonych w art. 7, art. 8, art. 9 K.p.a., wskutek nieterminowego załatwienia sprawy. W związku z tym skarżąca wniosła o zobowiązanie organu drugiej instancji na podstawie art. 37 K.p.a. do wyznaczenia dodatkowego terminu załatwienia sprawy samowoli budowlanej przez organ pierwszej instancji działający wbrew przepisom prawa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Sąd uwzględnił skargę z przyczyn w niej niepodniesionych, które to przyczyny miał obowiązek wziąć pod rozwagę z urzędu w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie bowiem z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, organy nadzoru budowlanego nie zabrały w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a dokonana przez te organy ocena zgromadzonych dowodów nosi cechy dowolności. Organy administracji obu instancji uchybiły więc wymogom określonym w art. art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., a organ odwoławczy również wymogom z art. 136 K.p.a. Materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm.). Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Zasadniczo zatem wykonywanie robót budowlanych wymaga legitymowania się przez inwestora ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, a wyjątki od tej reguły określone zostały w art. 29-31 powołanej ustawy. W szczególności myśl art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane wykonywanie robót budowlanych polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, lecz podlega zgłoszeniu właściwemu organowi. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w toku postępowania toczącego się w niniejszej sprawie stwierdził, że inwestorzy M. i R. H. wykonywali roboty budowlane, polegające na samowolnym remoncie budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...]. W związku z tym organ ten uznał, że wykonywane roboty budowlane wymagały uprzedniego zgłoszenia organowi właściwemu na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Stanowisko to, w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, należy ocenić jako dowolne. Podkreślenia wymaga, że organ pierwszej instancji dokonując takiej kwalifikacji robót budowlanych prowadzonych przy przedmiotowym obiekcie budowlanym twierdził, iż opiera się na ustaleniach dokonanych w toku oględzin z dnia 8 grudnia 2012 r. oraz 4 czerwca 2013 r. Z protokołów oględzin sporządzonych przez pracowników PINB w [...] wynika, że wspominany budynek gospodarczy "jest adaptowany na budynek mieszkalny, w jednym z pomieszczeń wykonano brodzik, ustęp spłukiwany i położono płytki ceramiczne, a w całym budynku wymieniono instalację elektryczną, okna oraz wykonano nowe tynki i gładzie, nowe posadzki, na których częściowo położone zostały płytki ceramiczne. Inwestorzy przemurowali komin, zamurowali jeden z otworów drzwiowych oraz wykonują docieplenie ścian zewnętrznych (protokół z oględzin z dnia 4 czerwca 2013 r.). Wyjaśnić trzeba, że w świetle art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane przez remont rozumie się takie roboty budowlane, wykonywane w istniejącym obiekcie budowlanym, które polegają jedynie na odtworzeniu stanu pierwotnego i nie stanowią bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Od remontu odróżnia się przebudowę, która oznacza roboty budowlane, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Zarówno w orzecznictwie sądowym, jak i w literaturze wskazuje się, że przy remoncie następuje najczęściej wymiana tylko poszczególnych elementów obiektu i zastąpienie ich nowymi. Remontem w rozumieniu art. 3 pkt 8 nie są wykonywane roboty budowlane polegające na rozebraniu bądź wzniesieniu ścianek działowych, wymianie posadzek, drzwi i okien, malowaniu ścian, jeżeli nie polegają one na odtworzeniu stanu pierwotnego obiektu budowlanego. Za remont w rozumieniu ustawowym nie można uznać wykonania ocieplenia obiektu budowlanego, ponieważ nie są to roboty budowlane polegające na odtworzeniu stanu pierwotnego. Przeprowadzenie tych robót budowlanych zawiera się w ustawowym pojęciu przebudowy, ponieważ prowadzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego (W. Piątek, w: A. Gliniecki (red.), Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2014, s. 50-51 wraz z powołanym orzecznictwem). W ocenie Sądu, charakter i zakres wykonanych przez inwestorów robót budowalnych obejmujących, jak wskazano wyżej, między innymi: adaptację istniejącego budynku gospodarczego na budynek mieszkalny, wykonanie brodziku, ustępu spłukiwanego, położenie płytek ceramicznych, wymianę instalacji elektrycznej w całym budynku, wymianę okien, wykonanie nowych tynków i gładzi, nowych posadzek, przemurowanie komina, zamurowanie jednego z otworów drzwiowych oraz wykonanie docieplenia ścian zewnętrznych budynku w żadnym razie nie stanowią remontu, lecz – mając na względzie materiał dowodowy zgromadzony w sprawie – zdaje się wskazywać, że winny być ocenione jako przebudowa albo budowa. Podkreślić jednak należy, że z treści protokołów oględzin nie wynika, by organy nadzoru budowlanego rozważały, czy w wyniku robót budowlanych wykonanych przez inwestorów nie nastąpiła zmiana charakterystycznych parametrów istniejącego obiektu, czy też sytuacja taka – w ich ocenie – nie miała miejsca. Wyjaśnienie tej kwestii ma zaś istotne znaczenie dla sprawy, albowiem gdyby okazało się, że wskutek zrealizowanych robót doszło do zmiany choćby jednego z charakterystycznych parametrów istniejącego dotychczas budynku gospodarczego, robót tych nie możnaby ocenić jako samowolnej przebudowy, lecz jako samowolnej budowy. Zgodnie bowiem z przepisami ustawy Prawo budowalne od robót budowlanych stanowiących przebudowę obiektu budowlanego odróżnia się roboty budowlane kwalifikowane jako budowa, które z mocy art. 3 pkt 6 obejmują nie tylko wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, lecz również między innymi rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. Do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, jak wynika z art. 81 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego. Oznacza to, że obowiązkiem organów obu instancji orzekających w sprawie było podjęcie z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do zbadania legalności wykonywanych robót budowlanych. Przede wszystkim należało zatem ustalić, czy wspomniany budynek nie powstał w ramach samowoli budowlanej, w przeciwnym bowiem razie legalizacja aktualnie wykonywanych robót budowalnych byłaby możliwa dopiero po usunięciu "pierwotnego" stanu niezgodności z przepisami prawa budowlanego. W razie stwierdzenia, że obiekt ten wybudowano legalnie należało skonfrontować treść udzielonego pozwolenia na budowę, w tym zwłaszcza zatwierdzonego nim projektu architektoniczno-budowlanego z obecnym stanem obiektu, co pozwoliłoby na prawidłowe, to jest niebudzące wątpliwości, ustalenie zakresu wykonanych przez inwestorów aktualnie robót budowlanych. W tym celu koniecznym było także dokonanie precyzyjnych pomiarów istniejącego obiektu, co pozwoliłoby na rozstrzygnięcie, czy w wyniku realizowanych robót nie doszło jednak do zmiany charakterystycznych parametrów obiektu, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość bądź szerokość. Dopiero mając na uwadze takie ustalenia możliwe byłoby podjęcie czynności zmierzających do legalizacji prowadzonych robót budowlanych. Nie budzi wątpliwości Sądu, że organy nadzoru budowlanego orzekające w sprawie obowiązków tych nie dochowały, naruszając tym samym powołane wyżej przepisy prawa materialnego i procesowego, co niewątpliwie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych powodów, mając na uwadze dyspozycję art. 135 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i lit. "c" P.p.s.a., obowiązkiem Sądu było uchylenie nie tylko zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, lecz również postanowień organów administracji obu instancji wydanych w przedmiocie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych (w trybie art. 50 ustawy Prawo budowlane), to jest: postanowienia [...]WINB w [...] z dnia 12 sierpnia 2013 r., znak [...] oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia PINB w [...] z dnia 19 czerwca 2013 r., znak [...]. W ocenie Sądu, że uchylenie tychże aktów, wydanych w granicach rozpoznawanej sprawy, jest niezbędne w celu usunięcia stwierdzonych naruszeń prawa i końcowego załatwienia sprawy. Zauważyć również trzeba, że organy nadzoru budowlanego prowadziły równolegle dwa odrębne postępowania dotyczące budynku mieszkalnego oraz opisanego wyżej budynku gospodarczego, położonych na tej samej działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...]. Przedmiotem obu tych postępowań była więc ocena legalności robót budowlanych wykonywanych przy obiektach budowlanych znajdujących się na wspomnianej nieruchomości. Do odpowiedzi na skargę organ odwoławczy dołączył dwa tomy akt administracyjnych organu pierwszej instancji, zawierające przemieszane dokumenty oraz inne dowody gromadzone w trakcie obu tych postępowań. Ponadto wskazane akta, co wymaga podkreślenia, nie zostały uporządkowane chronologicznie, a karty w tych aktach nie zostały ponumerowane. Taki stan akt administracyjnych sprawy wprowadza chaos i zakłóca ocenę prawidłowości prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego. Zarzuty skarżącej dotyczące nieterminowego załatwienia sprawy nie mogą mieć wpływu na wynik niniejszej sprawy, która nie dotyczy bezczynności bądź przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy nadzoru budowlanego. Wymaga jednak podkreślenia, że z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, iż postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie prowadzone było co najmniej opieszale, zaś organ odwoławczy z uchybień w terminowości rozpoznania sprawy, jakich dopuścił się organ pierwszej instancji, wywodził negatywne skutki prawne, wynikające z upływu zawitego terminu prawa materialnego, określonego w art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Wskazać przy tym trzeba, że zawarty w powyższym przepisie okres 2 miesięcy, przez który jest ważne postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, został ustalony przez ustawodawcę na tyle długo, by umożliwić organowi, który wydał to postanowienie wszechstronne i dogłębne wyjaśnienie sprawy i podjęcie decyzji co do dalszego kierunku postępowania, a w szczególności, czy należy wydać jedną z decyzji przewidzianych w art. 51 ust. 1 powołanej ustawy (podobnie A. Gliniecki, w: A. Gliniecki (red.), dz. cyt., s. 664). Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji, stosownie do art. 153 P.p.s.a., uwzględnią wykładnię przepisów prawa i wskazania co do dalszego postępowania zawarte w niniejszym wyroku. Obowiązkiem organów będzie więc przede wszystkim wnikliwe wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie oraz ich ocena uwzględniająca całokształt materiału dowodowego, zgodnie z art. art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. Organ nadzoru budowlane winny też zwrócić uwagę, że protokoły oględzin winny być wykonane w taki sposób, by ich treść nie budziła wątpliwości, Tymczasem znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy protokoły z tych czynności procesowych sporządzone zostały pismem ręcznym, którego odczytanie (z uwagi na charakter pisma) nastręcza istotne trudności. Organy odniosą się również wyczerpująco do wszystkich zarzutów podnoszonych przez skarżącą, dbając, by postępowanie administracyjne odpowiadało standardom wynikającym z zasad ogólnych postępowania, w tym z zasady szybkości tego postępowania (art. 12 K.p.a.). Uzasadnienie decyzji organów administracji winno odpowiadać wymogom art. 107 § 3 K.p.a., to jest zawierać między innymi wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Z tych wszystkich względów, Sąd orzekł jak w sentencji. O wynagrodzeniu radcy prawnego z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 15 pkt 1 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" oraz § 2 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490).