II SA/Lu 1213/14
WyrokWSA w Lublinie2015-08-11
Skład orzekający: Jerzy Dudek, Jacek Czaja, Robert Hałabis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy utwardzony teren wykorzystywany jako parking dla samochodów osobowych, obejmujący więcej niż 10 miejsc postojowych, stanowi budowę wymagającą pozwolenia na budowę, nawet jeśli miejsca postojowe nie są wyraźnie wyznaczone, a na wjeździe obowiązuje zakaz parkowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że utwardzony teren wykorzystywany jako parking dla samochodów osobowych, obejmujący więcej niż 10 miejsc postojowych, stanowi budowę wymagającą pozwolenia na budowę, nawet jeśli miejsca postojowe nie są wyraźnie wyznaczone. Brak wyznaczenia miejsc i wprowadzenie zakazu parkowania nie wykluczają kwalifikacji terenu jako parkingu, jeśli jego powierzchnia, sposób wykonania i faktyczne wykorzystanie wskazują na taką funkcję. W przypadku braku wymaganego pozwolenia, zasadne jest wydanie nakazu rozbiórki.Stan faktyczny
Spółdzielnia w S. utwardziła teren na dwóch działkach kostką brukową, tworząc obszar wykorzystywany jako parking dla mieszkańców. Organ uznał, że jest to budowa parkingu dla więcej niż 10 samochodów, wymagająca pozwolenia na budowę, którego Spółdzielnia nie uzyskała. Pomimo wprowadzenia zakazu parkowania i braku wyznaczonych miejsc, teren był faktycznie użytkowany jako parking. Po wcześniejszych uchyleniach decyzji przez sądy, organy ponownie wydały decyzję nakazującą rozbiórkę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Spółdzielni.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja,, Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi Spółdzielni w S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki miejsc postojowych oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] października 2014 r., znak: [...], L. W. Inspektor N. B. w L. – po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni [...] w S. – uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], nakazującą tej Spółdzielni rozbiórkę miejsc postojowych dla samochodów osobowych wybudowanych na działkach nr ewid. [...], położonych w miejscowości S. i ponownie nakazał Spółdzielni rozbiórkę tych miejsc precyzując, że zostały one wykonane z kostki brukowej w odległości 0,7-0,72 m od granicy działki nr ewid. [...] na długości 53,22 m o zmiennej szerokości: 8,74-8,78 m na długości 12,41 m, 8,78-11,26 m na długości 20,25 m, 6,80-8,55 m na długości 16,60 m, 8,55-2,1 m na długości 3,88 m.
Jak wynika z akt sprawy, postępowanie zostało wszczęte w dniu [...] listopada 2009 r. w związku z żądaniem H. B. skontrolowania zgodności z prawem budowy parkingu na nieruchomości stanowiącej własność Spółdzielni [...] w S..
Podczas oględzin dokonanych w dniu [...] grudnia 2009 r. stwierdzono, że na działkach o nr ewid. [...], wykonane zostały roboty budowlane polegające na utwardzeniu gruntu kostką brukową typu Holand na obszarze o powierzchni 434 m2, długości 53,25 m i zmiennej szerokości (8,71 m od strony południowej, na odcinku 33,00 m – odpowiednio 11,3 m i 6,80 m, na odcinku 20,25 m – 8,4 m). Według właściciela działki sąsiedniej o nr ewid. [...] H. B., utwardzenie wykonano w odległości od ok. 0,80 m do 0,70 m od granicy z jego działką, zaś Prezes Zarządu Spółdzielni twierdził, że utwardzenie wykonano w odległości od 0,90 m do 0,93 m od granicy z działką sąsiada.
Organ I instancji ustalił, że inwestor dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na utwardzeniu kostką brukową gruntu o powierzchni 468,29 m2 na działce nr ewid. [...] w S.. Roboty budowlane wykonano zatem z odstępstwami od przyjętego zgłoszenia, polegającymi na: utwardzeniu części działki sąsiedniej, oznaczonej nr ewid. [...], braku odprowadzenia wód opadowych do kanału burzowego oraz zmianie powierzchni utwardzenia. Zdaniem organu I instancji dokonane odstępstwa nie powodują jednak zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, wody opadowe odprowadzane na nieutwardzony teren własnej działki nie powodują zagrożenia zalewania działek sąsiednich, a także nie naruszają w żaden sposób uzasadnionych interesów osób trzecich.
W oparciu o te ustalenia organ I instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. odmówił nałożenia na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności i robót budowlanych w celu doprowadzenia utwardzonych części działek nr ewid. [...] do stanu zgodnego z prawem.
L. W. Inspektor N. B. w L. decyzją z dnia [...] października 2010 r. utrzymał w mocy tę decyzję podzielając stanowisko organu I instancji, że w tych okolicznościach brak było podstaw do wydania decyzji nakazującej, w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm., obecnie: j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., zwanej dalej "Prawo budowlane"), wykonanie określonych czynności i robót budowlanych w celu doprowadzenia zrealizowanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Wyrokiem z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 841/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzje organów obu instancji.
Sąd stwierdził, że realizacja robót budowlanych na działce nieobjętej zgłoszeniem nie stanowi odstępstwa od zgłoszenia, lecz samowolę budowlaną. Organy powinny przy tym ustalić w sposób niebudzący wątpliwości, jaki był charakter robót budowlanych wykonanych przez inwestora, w szczególności odnieść się do wyjaśnień pełnomocnika Spółdzielni złożonych na rozprawie przed Sądem, że zamiarem inwestora była "budowa ciągu pieszo-jezdnego, który w przyszłości będzie stanowił drogę ewakuacyjną". Sąd podkreślił przy tym, że wykonywanie takich robót budowlanych, w zależności od ich zakresu, wymagało uzyskania pozwolenia na budowę albo zgłoszenia zamiaru ich zrealizowania właściwemu organowi, natomiast nie ulega wątpliwości, że dokonane zgłoszenie nie wskazywało budowy takiego ciągu pieszo-jezdnego, lecz obejmowało roboty budowlane polegające na utwardzeniu powierzchni działki o nr ewid. [...].
W ocenie Sądu organ dowolnie przyjął, że w wyniku wykonanych przez Spółdzielnię robót budowlanych nie powstał parking. Stwierdził też, że przepisy nie zawierają definicji "parkingu", dlatego brak podstaw by wykluczyć, że utwardzony przez inwestora teren wykorzystywany do parkowania przez samochody osobowe, nie mógł być uznany za parking wyłącznie z uwagi na brak "wytyczenia" poszczególnych miejsc postojowych. W konsekwencji przedwczesne było – w ocenie Sądu – wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i przeprowadzeniu oględzin w dniu [...] lipca 2011 r. organ I instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. ponownie odmówił –na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego – nałożenia na Spółdzielnię [...] w S. obowiązku wykonania określonych czynności i robót budowlanych w celu doprowadzenia utwardzonych części działek nr ewid. [...] w S. do stanu zgodnego z prawem, a decyzję tę utrzymał w mocy organ odwoławczy decyzją z dnia [...] października 2011 r.
W wyniku ponownej kontroli tej sprawy wyrokiem z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 935/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzje organów obu instancji, a wyrokiem z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. akt II OSK 1696/12, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku.
Sąd I instancji za wadliwe uznał stanowisko organów, że terenu utwardzonego kostką brukową nie można uznać za parking tylko z tego powodu, że brak jest wyznaczonych miejsc parkingowych i oznakowania znakami drogowymi, na co wskazano już w poprzednim wyroku z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 841/10, a organ stanowiskiem tym był związany na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Zwrócono uwagę, że art. 29 ust. 1 pkt 10 Prawa budowlanego, nie posługuje się pojęciem parkingu, ale stanowi o miejscach postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie, a z przepisu tego wynika także, że jest to budowa, która nie wymaga pozwolenia na budowę. Według Sądu, przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego mogą mieć zastosowanie w przypadku utwardzenia terenu, które stanowi roboty budowlane nie będące budową, w stosunku do miejsc postojowych w ilości mniejszej niż 10, natomiast w stosunku do miejsc postojowych w ilości większej niż 10 mamy do czynienia z budową, na którą jest wymagane pozwolenie. Obowiązkiem organu było więc jednoznaczne ustalenie, jaki charakter miały przedmiotowe roboty budowlane.
Wskazano również na konieczność należytego ustalenia zakresu i rodzaju robót objętych zgłoszeniem. Jeśli bowiem Spółdzielni chodziło o dokonanie zgłoszenia robót polegających na utwardzeniu terenu bez zamiaru urządzenia na nim miejsc postojowych dla więcej niż 10 pojazdów, to należało wyjaśnić w jakich okolicznościach doszło do zmiany sposobu jego użytkowania. W przeciwnym razie nie można natomiast mówić o wykonaniu robót budowlanych wykraczających poza zakres robót określonych w zgłoszeniu, ani też o późniejszej zmianie sposobu użytkowania obiektu, lecz o wybudowaniu obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, przy czym istotne jest ustalenie, czy inwestor zgłaszając roboty polegające na utwardzeniu terenu miał świadomość, iż teren ten będzie faktycznie wykorzystywany jako parking dla samochodów osobowych mieszkańców osiedla, dawałoby to bowiem podstawę do przyjęcia, iż miejsca postojowe zostały zrealizowane w warunkach samowoli budowlanej.
Wyjaśniono także, że dla kwalifikacji zrealizowanych robót nie bez znaczenia jest także powierzchnia utwardzenia wynosząca 434 m2 oraz sposób jego wykonania, polegający na ułożeniu kostki betonowej na niesorcie i podsypce cementowo-piaskowej, wykonaniu obrzeży betonowych, odwodnieniu i odpowiednim wyprofilowaniu powierzchni, pozwalającym na spływ wody.
Organy powinny również wyniki oględzin skonfrontować z twierdzeniami Spółdzielni, że utwardzenie miało służyć budowie ciągu pieszo-jezdnego, zakwestionowanymi w wyroku z dnia [...] lutego 2011 r. oraz ustalić, czy Spółdzielnia w ogóle posiada parkingi lub miejsca postojowe oznaczone w sposób przez nią wskazany i porównać przedmiotowy teren z istniejącymi innymi miejscami postojowymi, czy utwardzonymi.
Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji przeprowadził w dniu [...] lutego 2014 r. oględziny, podczas których stwierdził, że szerokość dokonanego utwardzenia jest zmienna: od strony południowej na długości 12,41 m wynosi 8,74-8,78 m, następnie na odcinku o długości 20,25 m wynosi 8,78-11,26 m, na kolejnym odcinku o długości 16,60 m wynosi 6,80-8,55 m, a na ostatnim odcinku o długości 3,88 m wynosi 8,55-2,1 m.
Na długości 42,52 m utwardzenie usytuowane jest w odległości 0,7-0,72 m od cokołu ogrodzenia sąsiedniej działki H. B. o nr ewid. [...], w pozostałej części utwardzenie jest usytuowane wewnątrz działki nr [...]; od strony południowej usytuowane jest natomiast w odległości ok. 16 m od granicy działki nr ewid. [...]. W odległości 5,63 m od zachodniej krawędzi utwardzenia wykonano koryto odpływowe o długości 33,67 m ze spadkiem od 1,1% do 1,8% w kierunku południowym. Całość utwardzenia wykonano ze spadkiem wzdłużnym w kierunku południowym wynoszącym od 0,4% do 1,8%. Spadek poprzeczny na długości ułożonego koryta skierowany jest do tego koryta i wynosi od 0,2% do 5,5%. Na pozostałej długości spadek poprzeczny skierowany jest w kierunku zachodnim i wynosi od 0,2% do 0,8%. Wody opadowe z utwardzenia odprowadzane są na nieutwardzony teren działki inwestora nr [...]. Na utwardzeniu nie ma wyznaczonych miejsc parkingowych, brak jest też oznakowania, że jest to parking.
Na podstawie kserokopii mapy zasadniczej, stanowiącej załącznik do zgłoszenia zamiaru wykonania utwardzenia z dnia [...] września 2009 r. dokonanego przez Spółdzielnię, od którego Starosta Z. nie wniósł sprzeciwu (pismo z dnia [...] września 2009 r.) i na podstawie przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2011 r. pomiarów wyliczono, że powierzchnia utwardzenia działki nr ewid. [...] wynosi ok. 282 m2, a powierzchnia utwardzenia działki nr [...] wynosi ok. 178 m2 (do obliczeń przyjęto średnią szerokość utwardzenia działki nr [...] na poziomie 5,3 m).
Podczas oględzin w dniu [...] lutego 2014 r. stwierdzono, że teren utwardzenia nie uległ zmianie i jest nadal wykorzystywany przez mieszkańców osiedla jako parking (tego dnia zaparkowanych było tam 9 samochodów, natomiast podczas oględzin w dniu [...] lipca 2011 r. na utwardzeniu parkowało ok. 12 samochodów osobowych), choć przy wjeździe na ten teren (w sąsiedztwie bloków oznaczonych Nr [...], 4, 4a i 5), ustawiony jest znak[...] napisem "Teren Spółdzielni [...] w S. – Zakaz Parkowania".
Spółdzielnia posiada dwa wydzielone tereny postojowe dla samochodów osobowych (w liczbie 17 i 15) w innej części osiedla. Miejsca te oznakowane są liniami poziomymi (inny kolor kostki betonowej), bez oznakowania znakami pionowymi. Przy jednym miejscu postojowym ustawione są dwie tablice z napisem "Parking tylko dla mieszkańców osiedla". Ponadto w tej części osiedla wydzielone są dwa miejsca postojowe dla samochodów osób niepełnosprawnych, oznakowane znakami poziomymi i pionowymi, zaś utwardzony teren działek nr ewid. [...], poza brakiem linii poziomych, nie różni się od tych miejsc.
W konsekwencji organ uznał przedmiotową inwestycję za budowę miejsc postojowych dla więcej niż 10 samochodów osobowych, na którą wymagane było pozwolenie na budowę zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 10 Prawa budowlanego, którego Spółdzielnia nie posiadała.
Organ stwierdził, że zamiarem Spółdzielni od początku była budowa takich miejsc, gdyż teren ten od zakończenia robót wykorzystywany jest przez mieszkańców osiedla jako miejsca postojowe, a Spółdzielnia nie podejmuje żadnych czynności, aby teren ten był wykorzystywany zgodnie z dokonanym zgłoszeniem, w szczególności nie egzekwuje wprowadzonego przy wjeździe na utwardzony teren zakazu parkowania. Jednocześnie w tej części osiedla Spółdzielnia nie posiada żadnych wydzielonych miejsc postojowych dla samochodów, a mieszkańcy parkują na utwardzonym i nieutwardzonym terenie, który poza brakiem linii poziomych, nie różni się od istniejących w innych częściach osiedla dwóch obszarów postojowych dla samochodów osobowych.
Z tych względów organ I instancji uznał, że wykonane roboty stanowią samowolę budowlaną określoną w art. 48 Prawa budowlanego.
Uwzględniając możliwość legalizacji przedmiotowego obiektu, organ postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. nałożył na Spółdzielnię obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów, w tym decyzji o warunkach zabudowy, a wobec niewykonania nałożonego obowiązku decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nakazał Spółdzielni – na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego – rozbiórkę wykonanych miejsc postojowych.
W odwołaniu Spółdzielnia [...] w S. zakwestionowała dokonaną przez organ kwalifikację obiektu. Podniosła, że część utwardzenia została wykonana po wymianie płyt żelbetowych na kostkę brukową, zaś wszystkie należące do niej urządzenia komunikacyjne zostały opracowane przez [...] w 1986 r. jako drogi wewnętrzne do wznoszonych budynków. Wyjaśniła, że parkowanie na utwardzonym terenie odbywa się wbrew jej woli oraz że miało ono miejsce także przed utwardzeniem. Wskazała również na brak możliwości przedłożenia ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy oraz zarzuciła nieprecyzyjne sformułowanie nakazu.
Organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania, podzielając stanowisko organu I instancji, że Spółdzielnia w rzeczywistości wykonała parking dla więcej niż 10 samochodów osobowych, zamiast objętego zgłoszeniem utwardzenia terenu.
Stwierdził przy tym, że nie było podstaw do zawieszenia postępowania w związku z koniecznością przedstawienia przez Spółdzielnię ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. W piśmie z dnia [...] października 2014 r. Burmistrz S. wskazał bowiem, że Spółdzielnia uzyskała wyłącznie decyzję z dnia [...] marca 2013 r. o warunkach zabudowy na utwardzenie działki nr ewid. [...], natomiast nigdy nie składała wniosku o wydanie takiej decyzji dla inwestycji polegającej na budowie parkingu.
Organ odwoławczy podzielając co do zasady stanowisko organu I instancji, uchylił jednak zaskarżoną decyzję ze względu na zbyt ogólne określenie nałożonego nią obowiązku i samodzielnie orzekł nakaz rozbiórki, precyzując szczegółowo jej zakres.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Spółdzielnia [...] w S. domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji.
Skarżąca zarzuciła brak należytych ustaleń organów w zakresie rzeczywistej ilości parkujących na utwardzonym terenie samochodów z uwzględnieniem, że teren ten obejmuje dwie działki, co umożliwiałoby ewentualnie orzeczenie częściowego nakazu rozbiórki. Zdaniem skarżącej nie można uznać, że wybudowała parking, skoro brak jest na nim wyznaczonych miejsc postojowych i wprowadzono zakaz parkowania. Ponadto podkreśliła, że zgłoszenie dotyczyło tylko jednej działki, a więc skarżącej nie można przypisać zamiaru wybudowania parkingu na dwóch działkach.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja obowiązujących przepisów prawa nie narusza.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że w sprawie tej zostały już na wcześniejszym etapie postępowania wydane wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchylające poprzednie decyzje organów, a rozpoznając sprawę ponownie organy uwzględniły stanowisko i wskazania zawarte w tych wyrokach, do czego były zobowiązane na podstawie art. 153 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
Wbrew zarzutom skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wydanych w niniejszej sprawie wyrokach jednoznacznie przesądził, że sam brak wyraźnego wydzielenia miejsc postojowych na utwardzonym terenie nie wyklucza przyjęcia, że teren ten jest "parkingiem".
Sąd zalecił natomiast organom ustalenie innych okoliczności, które pozwolą na jednoznaczne stwierdzenie, czy wykonany przez Spółdzielnię [...] w S. obiekt budowlany jest parkingiem obejmującym więcej niż 10 miejsc postojowych, na którego budowę wymagane było pozwolenie zgodnie z art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 10 ustawy Prawo budowlane i czy od początku zamiarem Spółdzielni była budowa takiego parkingu, czy też dopiero po dokonaniu utwardzenia terenu Spółdzielnia zmieniła jego użytkowanie. Ma to istotne znaczenie dla prowadzenia postępowania we właściwym trybie, to jest albo na podstawie art. 50 i 51 lub art. 71a Prawa budowlanego (gdy Spółdzielnia w istotny sposób odstąpiła od dokonanego zgłoszenia albo samowolnie zmieniła użytkowanie obiektu), albo na podstawie art. 48 Prawa budowlanego (gdy od początku zamierzała budować parking, bez wymaganego pozwolenia).
W świetle bowiem art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie pozwolenia na budowę (...), zaś zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 10 ustawy, pozwolenie nie jest wymagane jedynie na budowę miejsc postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie. Wykonanie zatem parkingu przekraczającego 10 miejsc postojowych wymaga więc w każdym przypadku pozwolenia na budowę, na co wskazywał już w WSA w Lublinie w poprzednich wyrokach.
Sąd stwierdził ponadto, że dla kwalifikacji zrealizowanych robót nie bez znaczenia jest powierzchnia utwardzenia wynosząca 434 m2 oraz sposób jego wykonania polegający na ułożeniu kostki betonowej na niesorcie i podsypce cementowo-piaskowej, wykonaniu obrzeży betonowych, odwodnieniu i odpowiednim wyprofilowaniu powierzchni, pozwalającym na spływ wody. Zalecono przy tym organom skonfrontować wyniki oględzin z twierdzeniami Spółdzielni, że utwardzenie miało służyć budowie ciągu pieszo-jezdnego oraz ustalić, czy Spółdzielnia w ogóle posiada parkingi lub miejsca postojowe oznaczone w sposób przez nią wskazany i porównać przedmiotowy teren z istniejącymi innymi miejscami postojowymi, czy utwardzonymi.
Badając zaskarżoną w tej sprawie decyzję należy stwierdzić, że organy uwzględniły powyższe zalecenia Sądu i po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania wyjaśniającego, w szczególności ponownych oględzin w dniu [...] lutego 2014 r. zasadnie uznały, że zrealizowane roboty stanowią "parking" z więcej niż 10 miejscami postojowymi, na którego budowę wymagane było pozwolenie zgodnie z art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 10 Prawa budowlanego, którego Spółdzielnia nie posiadała.
Organ zasadnie też przyjął, że wykonane na działkach nr ewid. [...] utwardzenie terenu jest faktycznie wykorzystywane jako parking dla samochodów osobowych w liczbie przekraczającej 10. Potwierdzono to już podczas oględzin w dniu [...] lipca 2011 r., kiedy stwierdzono 12 parkujących na tym terenie samochodów osobowych. Wprawdzie podczas oględzin w dniu [...] lutego 2014 r. stwierdzono parkowanie jedynie 9 pojazdów, ale – jak wskazał Sąd w poprzednim wyroku – teren ten ma dużą powierzchnię, odpowiednio przygotowaną do parkowania (o właściwym nachyleniu, umożliwiającym spływ wód opadowych na teren nieutwardzony), a jak wynika z dokumentacji fotograficznej na terenie tym faktycznie parkuje znacznie więcej pojazdów (k. 119 akt admin. II instancji).
Organ ustalił ponadto, że w pobliżu utwardzonego terenu nie ma innych miejsc parkingowych, a samochody od zawsze parkowały na tym terenie. Jednocześnie teren ten, poza brakiem wyraźnie wyznaczonych miejsc parkingowych, nie różni się od urządzonych przez Spółdzielnię w innych częściach osiedla "parkingów".
Organ ustalił przy tym, że Spółdzielnia nie egzekwuje zakazu parkowania, co świadczy o tym, że jej intencją było wykonanie parkingu, zaś zakaz parkowania wprowadziła jedynie formalnie. Zdaniem organu, w świetle zebranych dowodów nie było podstaw do przyjęcia, że zamierzeniem Spółdzielni była realizacja ciągu pieszo-jezdnego, gdyż Spółdzielnia nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających taki zamiar. Na tej podstawie organ zasadnie przyjął, że Spółdzielnia wybudowała "parking" samowolnie, a w konsekwencji organ prawidłowo prowadził postępowanie i wydał decyzję w trybie art. 48 Prawa budowlanego.
W ustalonym stanie faktycznym wbrew zarzutom skargi bez znaczenia jest to, że zgłoszenie dotyczyło tylko jednej działki, skoro utwardzono teren dwóch działek i obie wykorzystywane są jako "parking". Nie ma również znaczenia to, w jakiej ilości samochody parkują na poszczególnych działkach, skoro cały teren przygotowany został do parkowania, a – jak wynika z fotografii (k. 119 akt admin. II instancji; k. 98 akt admin. I instancji), pojazdy parkują w różnych częściach tego terenu.
Ostatecznie słusznie więc organ potraktował cały utwardzony teren jako parking, na którego budowę wymagane było pozwolenie, którego Spółdzielnia nie posiadała, a wobec nieuzupełnienia przez nią wymaganej dokumentacji, w konsekwencji zasadnie nałożył na Spółdzielnię na podstawie art. 48 Prawa budowlanego – nakaz rozbiórki tego parkingu, którego zakres istotnie sprecyzował.
Zaskarżona decyzja jest wprawdzie formalnie decyzją reformatoryjną, jednak zmiany wprowadzone przez organ odwoławczy precyzują jedynie (uszczegóławiają) zakres objętych nakazem robót rozbiórkowych, co w okolicznościach tej sprawy miało uzasadnienie.
Z przytoczonych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło