II SA/Lu 1227/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (spr.), Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Maria Filipek, po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M. Ż. na decyzję Kuratora Oświaty z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nauczania indywidualnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją orzeczenie wydane przez ZESPÓŁ ORZEKAJĄCY przy ZESPOLE PORADNI NR 3 w L. z dnia [...] Nr [...]. Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] nr [...], po rozpoznaniu odwołania M. Ż. od Orzeczenia Kwalifikacyjnego Nr [...] z dnia [...] wydanego przez Poradnię Psychologiczno-Pedagogiczną Nr [...] w L., w przedmiocie odmowy przyznania indywidualnego nauczania dla K. Ż.; utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu podniesiono, że aktualny stan zdrowia zgodnie z dostarczoną dokumentacją medyczną, nie uzasadnia konieczności nauczania indywidualnego. Uczennica jest w stanie uczęszczać do szkoły, podobnie jak jej rówieśnicy. Niezbędna jest socjalizacja, pobyt w grupie, a także troskliwa pomoc wychowawcza w adaptacji do warunków szkoły. Analiza dokumentacji zawartej w teczce uczennicy wskazuje na brak wystarczających powodów do wydania orzeczenia w przedmiocie nauczania indywidualnego. Jako podstawę rozstrzygnięcia przytoczono § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001 r. w sprawie orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego /.../ /Dz.U. Nr 13, poz. 114/ oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Skargę na powyższą decyzję złożyła M. Ż., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniosła, że organy decyzyjne nie uwzględniły stanu zdrowia jej córki, która pozostaje pod stałą kontrolą neurologa, psychologa i pediatry. Wysłanie córki do szkoły zakończyło się próbą samobójczą, a w następstwie – koniecznością hospitalizacji. Córka cierpi na fobię szkolną, ma braki w programie szkolnym i obniżoną dojrzałość emocjonalną. Leczy się, z powodu częstych infekcji dróg oddechowych, cierpi na nerwicę. Córka boi się szkoły, w której jest poniżana przez rówieśników. Kurator Oświaty, wezwany do odpowiedzi na skargę w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu skargi, nie uczynił zadość żądaniu Sądu, składając dopiero w dniu [...] grudnia 202 r. jedynie kserokopię zaskarżonej decyzji. Odpowiedź na skargę, do której dołączono wniosek z dnia [...] czerwca 2002 r. wraz z dwiema opiniami, zaświadczenie lekarskie z ZOZ w L. ul. A., orzeczenie organu I instancji, odwołanie oraz zaskarżoną decyzję, złożono dopiero w dniu [...] lutego 2004 r. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podniesiono, że Zespół Orzekający wziął pod uwagę oprócz dołączonego zaświadczenia lekarskiego, również opinię lekarza medycyny wchodzącego w skład zespołu. W ocenie Zespołu Orzekającego nie zachodził związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy stanem zdrowia dziecka, a możliwością uczęszczania do szkoły, zgodnie z § 1 pkt 2 cyt. rozporządzenie Poza tym podtrzymano stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniesiono o oddalenie skargi. Sąd, nie będący związany zarzutami i wnioskami skargi stwierdza, że rozstrzygnięcia organów obu instancji zapadły z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością ich uchylenia. Prawidłowe rozstrzygnięcie określonej sprawy wiążące się z właściwym zastosowaniem norm materialnoprawnych uzależnione jest od uprzedniego dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zgromadzenia odpowiedniego materiału dowodowego oraz jego wszechstronnego rozważenia i oceny w myśl reguł określonych w przepisach art. art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, które materializuje się w uzasadnieniu decyzji sporządzonym po myśli art. 107 § 3 kpa. Lakoniczność uzasadnień rozstrzygnięć wydanych przez organy obu instancji i zawartość dostarczonych po ponad roku czasu "akt administracyjnych" prowadzi do wniosku, że organ pierwszoinstancyjny w ogóle nie wziął pod uwagę istnienia wiążących go w dacie orzekania uregulowań, zawartych w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001 r. w sprawie orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży oraz szczegółowych zasad kierowania do kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania /Dz.U. Nr 13, poz. 114 ze zm./, które wydano na podstawie upoważnienia zawartego w art. 71b ust. 6 ustawy z dnia 7 września 1999 r. o systemie oświaty /Dz.U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 ze zm./. Organ odwoławczy "nie dostrzegł" natomiast nieprawidłowości procedowania organu pierwszoinstancyjnego. § 3 ust. 2 cyt. rozporządzenia wymaga, aby w skład zespołu orzekającego wchodziły określone osoby, tj.: dyrektor poradni lub upoważniona przez niego osoba – jako przewodniczący zespołu, a nadto psycholog, pedagog, lekarz oraz w razie potrzeby inni specjaliści. Tymczasem z treści orzeczenia nie wynika, aby w skład zespołu wchodził pedagog. Przepis § 5 ust. 7 w zw. z § 3 ust. 2 przewiduje obowiązek opracowania diagnozy psychologicznej, pedagogicznej i lekarskiej przez odpowiednich specjalistów – członków zespołu. W aktach sprawy nie znajdują się wymagane prawem diagnozy. Nie wiadomo również, czy o posiedzeniu zespołu została powiadomiona wnioskodawczyni, zgodnie z wymogiem zawartym w § 5 ust. 9. Przepis § 6 ust. 3 stanowi, że z posiedzenia zespołu sporządza się protokół, który podpisują przewodniczący i członkowie. W aktach dostarczonych w odpowiedzi na skargę brak takiego protokołu. Istnieją zatem wątpliwości, czy przed wydaniem orzeczenia w ogóle odbyło się posiedzenie. Jednozdaniowe uzasadnienie orzeczenia zespołu: "Po dokładnym przeanalizowaniu posiadanej dokumentacji i skonfrontowaniu z rzeczywistą sytuacją uczennicy /częste samodzielne wędrówki po mieście w celach finansowych/ Zespół Orzekający nie stwierdza podstaw do nauczania indywidualnego.", nie czyni zadość wymogom § 8 ust. 3 cyt. rozporządzenia oraz art. 107 § 3 kpa, w zw. z § 11 cyt. rozporządzenia. Nieprawidłowo przeprowadzone i wadliwie utrwalone postępowanie organu pierwszoinstancyjnego w wyżej wskazanym zakresie, a nadto brak jakiejkolwiek oceny dołączonej do wniosku dokumentacji, powinien skutkować wydaniem przez organ odwoławczy decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa. W tych okolicznościach postępowanie wywołane wnioskiem M. Ż. powinno być przeprowadzone od początku zgodnie z wymogami prawa. Przy czym zwrócić należy uwagę, że cyt. rozporządzenie uległo zmianie w stosunku do jego pierwotnych uregulowań. Stosownie do dokonanych ustaleń, organ wyda właściwe orzeczenie. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ należało orzec jak w sentencji.