II SA/Lu 1254/02
WyrokWSA w Lublinie2004-02-06
Skład orzekający: Franciszek Frączkiewicz, Wiesława Achrymowicz, Grażyna Pawlos-Janusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na ośrodek opiekuńczo-wychowawczy dziennego wsparcia może zostać wydane, jeśli planowana działalność nie jest uciążliwa dla sąsiadów i jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, mimo że liczba podopiecznych może przekroczyć liczbę wskazaną w opiniach dotyczących bezpieczeństwa przeciwpożarowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na ośrodek opiekuńczo-wychowawczy dziennego wsparcia jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dopuszcza usługi nieuciążliwe na terenach zabudowy mieszkaniowej. Sąd stwierdził, że prognozowanie przyszłego przekroczenia liczby podopiecznych nie stanowi przeszkody prawnej dla wydania pozwolenia, jeśli planowana działalność jest zgodna z obowiązującymi przepisami i opiniami. Zarzuty dotyczące naruszenia procedury administracyjnej, w tym art. 10 KPA, zostały uznane za nieuzasadnione, ponieważ skarżący byli informowani o czynnościach i mieli zapewniony czynny udział w postępowaniu.Stan faktyczny
Skarżący J. K. i E. P. wnieśli skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na ośrodek opiekuńczo-wychowawczy dziennego wsparcia. Skarżący zarzucili naruszenie art. 10 KPA, twierdząc, że nie byli informowani o aktach sprawy, a planowana placówka resocjalizacyjna jest uciążliwa i nie spełnia wymogów budynków użyteczności publicznej, w tym przepisów przeciwpożarowych. Kwestionowali również zgodność planowanej działalności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Franciszek Frączkiewicz, Sędziowie asesor WSA Wiesława Achrymowicz, NSA Grażyna Pawlos-Janusz (spr.), Protokolant st. insp. Elżbieta Czarnecka, po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2004 r. sprawy ze skargi J. K. i E.P. na decyzję Wojewody z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania obiektu oddala skargę
Działający z upoważnienia Wojewody Zastępca Dyrektora Wydziału Rozwoju Regionalnego decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 71 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania J. K. i innych od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] czerwca 2002 r. znak: [...] udzielającej Domowi Zakonnemu [...] pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na działce nr. ewid. 32 przy ul. [...] w L. na ośrodek opiekuńczo – wychowawczy dziennego wsparcia – utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga , w myśl art. 71 ust. 1 ustawy Prawo budowlane zachowania warunków wskazanych w art. 31 ustawy, jak również, zgodnie z art. 72 ustawy, warunków wskazanych w przepisach wykonawczych rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 grudnia 1994 r. w sprawie warunków i trybu postępowania przy rozbiórkach nie użytkowanych, zniszczonych lub nie wykończonych obiektów budowlanych oraz udzielania pozwoleń na zmianę sposobu użytkowania obiektów budowlanych lub części /Dz.U. z 1995 r. Nr 10 poz. 47/. Zgodnie z § 10 tego rozporządzenia właściwy organ wydaje pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części po stwierdzeniu zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami.
W myśl wymogu art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz § 8 ust. 1 pkt 6 w/w rozporządzenia, wnioskodawca wykazał prawo do dysponowania gruntem na cele budowlane przedkładając wypis z księgi wieczystej Nr 2210 prowadzonej przez Sąd Rejonowy w L.. Zmiana sposobu użytkowania budynku jest też zgodna z ustaleniami Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Zespołu Miejskiego, zatwierdzonego uchwałą Nr XV/91/86 MRN z dnia 30 grudnia 1986 r. z późniejszymi zmianami zatwierdzonymi uchwałą z 21 października 1993 Nr L/500/93.
Działka wnioskodawców położona jest na obszarze oznaczonym w tym planie symbolem II A20 MN, przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową. Obszar ten stanowi strukturalną jednostkę mieszkaniową tj. wyodrębnioną warunkami naturalnymi lub ulicami podstawowego układu komunikacyjnego miasta, zgrupowane zabudowy mieszkaniowej oraz związanych z nią obiektów i urządzeń infrastruktury społecznej, zapewniających pełna obsługę potrzeb mieszkańców na poziomie co najmniej podstawowym, stanowiącą całość pod względem kompozycyjno – przestrzennym i programowym. Zgodnie z pkt 2.1.3.7 postanowień ogólnych miejscowego planu, na terenach zabudowy jednorodzinnej, dopuszcza się możliwość usług nieuciążliwych lub o uciążliwości nie przekraczającej granic działki.
W myśl zapisu art. 2a ust.1 pkt 8 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm./ ośrodek wsparcia oznacza środowiskowe formy pomocy podstacjonarnej, służącej utrzymaniu osoby w jej naturalnym środowisku i przeciwdziałaniu instytucjonalizacji, a w szczególności środowiskowe domy samopomocy, dzienne domy pomocy, noclegownie i usługi opiekuńcze.
Działalność inwestora ma sprowadzać się wyłącznie do pracy opiekuńczno – wychowawczej z nieletnimi w formie intelektualnej, pochodzącymi z rodzin ubogich i niezdolnych do pełnego wychowania. Jest to z założenia działalność nieuciążliwa. W przedmiotowym budynku oprócz pomieszczeń pełniących funkcję ośrodka opiekuńczo – wychowawczego dziennego wsparcia, pozostanie funkcja mieszkalna dla potrzeb właściciela obiektu. Planowana zmiana sposobu użytkowania budynku nie narusza zatem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Dokumentacja projektowa zmian dostosowanych do nowej funkcji budynku została opracowana przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.
Projekt adaptacji został zaopiniowany bez zastrzeżeń przez rzeczoznawców w zakresie spełniania wymogów ochrony przeciwpożarowej, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii a także pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych.
W powyższej sytuacji należało uznać, że wnioskowana zmiana sposobu użytkowania obiektu spełnia wymogi ustawy Prawo Budowlane i przepisów wykonawczych do tej ustawy.
Skargę do sądu administracyjnego wnieśli J. K. i E. P., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa.
Zarzucił, że po przekazaniu ich odwołania od decyzji I–ej instancji Wojewodzie nie byli informowani o miejscu i terminie zapoznania się z przekazanymi aktami, co stanowiło naruszenie art. 10 kpa.
Dopiero po wydaniu zaskarżonej decyzji zapoznali się z treścią opinii dotyczącej współpracy [...] z Zespołem Kuratorów Rodzinnych Sądu Rejonowego w L. z dnia 27 marca 2002 r. i dowiedzieli się, że ośrodek prowadzony przez [...] jest otwartą placówką resocjalizacyjną, a nie placówką wsparcia dziennego. Placówka resocjalizacyjna nie stanowi z założenia prowadzenia usług nieuciążliwych zwłaszcza dla bezpośrednich sąsiadów.
Dla prowadzenia placówki resocjalizacyjnej, o której mowa w §4 ust.1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 01.09.2000 r. w sprawie placówek opiekuńczo – wychowawczych, budynek powinien spełniać wymogi określone dla budynków użyteczności publicznej.
Z przedstawionej dokumentacji wynika, że nie został spełniony warunek określony w art. 56 ust.1 Prawa budowlanego, bowiem nie uzyskał on należytej opinii o spełnieniu norm bezpieczeństwa przeciwpożarowego.
Postanowienie Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej z dnia 12.04 2002 r. pozytywnie opiniujące zastępcze sposoby spełniania wymogów bezpieczeństwa przeciwpożarowego określa ilość osób przebywających w budynku na 15-20. Tymczasem umowa zawarta z dyrektorem MOPR z dnia 24.01.2002 r. określa że realizowane zadanie ma być prowadzone z minimum 30 podopiecznymi, którą to liczbę należy jeszcze powiększyć o 5 wychowawców i 2 osoby obsługi. W ekspertyzie nie ma też mowy o zainstalowaniu nieotwieralnych krat we wszystkich oknach, co jest wymagane przez prawo w budynkach użyteczności publicznej.
Skarżący zarzucili także, że nie otrzymali odpowiedzi od organu I instancji na ich wniosek z 25.01.2002 r. w którym domagali się pisemnego wyjaśnienia użytego w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania określenia "ośrodek opiekuńczo-wychowawczy dziennego wsparcia" i wydłużenia terminu zgłoszenia wniosków dowodowych do 14 dni od otrzymania pisemnej odpowiedzi na ich pismo. W ocenie skarżących stanowiło to naruszenie art. 6-9 i 234 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do zarzutów skargi dodatkowo podniósł, że w sprawie nie został naruszony art. 56 ust. 1 Prawa budowlanego albowiem przepis ten odnosi się do sytuacji, w której nałożony został obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Wówczas inwestor zobowiązany jest zawiadomić właściwe organy (Państwową Straż Pożarną, Inspekcję Sanitarną) o zakończeniu budowy obiektu i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania. Przedmiotowa sprawa nie dotyczy oddania obiektu do użytkowania i zakończenia robót budowlanych. Zaskarżoną decyzja zatwierdzono dopiero projekt adaptacji i udzielono pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części pomieszczeń w istniejącym budynku na ośrodek dziennego wsparcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z obowiązującym planem należy stwierdzić, że decyzja ta prawa nie narusza.
Przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) przewidują, jako zasadę, użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem, dla którego obiekt został wybudowany (art. 61). Dopuszczają jednak, w razie zaistnienia potrzeby zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego w całości lub części, możliwość takiej zmiany wprowadzając obowiązek uzyskania na to pozwolenia właściwego organu. Przepis art. 71 powołanej ustawy określa, co należy rozumieć przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części i stanowi, że właściwy organ przy wydawaniu pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu odpowiednio stosuje przepisy art. 32.
Oznacza to, że do wniosku o zmianę sposobu użytkowania obiektu należy dołączyć dokument potwierdzający brak sprzeczności nowej funkcji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz dokument potwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Właściciel lub zarządca obiektu, składając wniosek, musi także uzyskać wymagane przepisami uzgodnienia, pozwolenia i opinie innych organów.
W rozpatrywanej sprawie organy orzekające stwierdziły, że wnioskodawca spełnił wszystkie wymagane przepisami prawa budowlanego warunki dla wydania pozytywnej decyzji zmianie sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego.
Ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego należy do organu administracji orzekającego w sprawie. Zdaniem Sądu w sprawie niniejszej organy orzekające należycie zebrały materiał dowodowy oraz wnikliwie i należycie go oceniły, a ocena ta nie nosi cech dowolności.
Nie można uznać za trafny zarzutu skargi, że nowa funkcja przedmiotowego obiektu jest sprzeczna z treścią miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro plan ten obszar wnioskowanej inwestycji przeznacza pod zabudowę mieszkaniową z towarzyszącymi usługami nieuciążliwymi, to przeznaczenie części budynku mieszkalnego na otwartą placówkę wychowania dziennego pobytu nie można uznać za kolidującą z ustaleniami planu. W zabudowie miejskiej funkcjonuje szereg różnego rodzaju placówek opiekuńczo – wychowawczych stanowiących jej infrastrukturę. Skarżący nie wykazali na czym miałaby polegać uciążliwość zamierzonej działalności opiekuńczo – wychowawczej dla właścicieli działek położonych w bliższym czy dalszym sąsiedztwie działki inwestora.
Zarzuty dotyczące twierdzeń, że uzgodnienia i opinie dołączone do wniosku przewidują możliwość przebywania w obiekcie 15 – 20 osób, a wnioskodawca zamierza w świetle porozumienia zawartego z Zespołem Kuratorów Rodzinnych Sądu Rejonowego w L. prowadzić placówkę dla ponad 30 osób należy uznać za co najmniej przedwczesne. Wydając zaskarżoną decyzję organ administracji udzielił pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części obiektu w zakresie objętym wnioskiem i dołączonymi do wniosku opiniami i uzgodnieniami. Prognozowanie, iż w przeszłości prowadzona działalność opiekuńczo – wychowawcza przekroczy ramy określone w opiniach i uzgodnieniach wnioskowanej inwestycji, nie może stanowić prawnej przeszkody dla realizacji inwestycji zgodnej z wymogami prawa. Z samego faktu, że Dom Zakonny [...] zamierza objąć działalnością opiekuńczo – wychowawczą ponad 30 osób dzieci i młodzieży nie wynika, że taka liczba podopiecznych będzie jednocześnie przebywała na terenie przedmiotowego obiektu budowlanego. Działalność opiekuńczo wychowawcza prowadzona w obiekcie nie będzie bowiem polegała na stałym czy jednoczesnym pobycie w placówce wszystkich podopiecznych. Podopieczni placówki zamieszkują bowiem na stałe w swoich rodzinnych domach, uczęszczają do szkół a w Domu Zakonnym mają przebywać w ograniczonym czasie w ramach organizowanej indywidualnie i grupowo pracy wychowawczo – opiekuńczej.
Jak wynika z akt sprawy, skarżący byli w trakcie postępowania informowani o podejmowanych czynnościach i aktywnie w tym postępowaniu uczestniczyli, a zatem mieli zapewniony czynny udział w postępowaniu zgodnie z art. 10 k.p.a. Ich żądanie by organy orzekające pisemnie wyjaśniały w trakcie postępowania wszystkie wątpliwości stron nie znajduje podstawy w obowiązujących przepisach. Za bezpodstawne należy uznać również oczekiwanie skarżących, by już po wniesieniu przez nich odwołania od decyzji organu I instancji organ informował ich o miejscu i terminie możliwości zapoznania się z aktami sprawy przekazanymi przez organ I instancji. Zgodnie z art. 133 k.p.a. organ, który wydał decyzje, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie 7 dni od dnia w którym otrzymał odwołanie jeżeli w tym terminie nie wydał nowej decyzji w myśl art. 132. Wymóg ten został w rozpatrywanej sprawie spełniony.
Skarżący nie wykazali by uniemożliwiano bądź utrudniano im zapoznawanie się z aktami sprawy.
Mając powyższe na względzie należało uznać skargę za pozbawioną uzasadnionych podstaw prawnych i oddalić ja na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 163, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło