II SA/Lu 1267/03
WyrokWSA w Lublinie2004-09-07
Skład orzekający: Witold Falczyński, Jerzy Stelmasiak, Wiesława Achrymowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać pozwolenie na budowę, gdy prawo inwestora do dysponowania nieruchomością jest kwestionowane w postępowaniu cywilnym?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma podstaw do odmowy wydania pozwolenia na budowę ani do zawieszenia postępowania administracyjnego, jeśli inwestor przedstawił urzędowe dokumenty (akty notarialne, odpis z księgi wieczystej) potwierdzające jego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nawet jeśli to prawo jest kwestionowane w postępowaniu cywilnym. W takiej sytuacji organ administracji nie ma obowiązku oczekiwania na rozstrzygnięcie sądu powszechnego.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Handlowe zaskarżyło decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę przyłącza wodociągowego. Skarżący zarzucił, że inwestor W.B. nie posiadał pełnego prawa do dysponowania nieruchomością, gdyż nabył jedynie 1/2 udziału we współwłasności, a jego prawo do drugiej części jest kwestionowane w postępowaniu cywilnym. Skarżący domagał się zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu rozstrzygnięcia kwestii własnościowych przez sąd powszechny.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Asesor WSA Wiesława Achrymowicz,, Protokolant ref.staż.Małgorzata Poniatowska Furmaga, po rozpoznaniu w dniu 07 września 2004 sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Handlowego na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę
Decyzją z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] wydaną z upoważnienia Wojewody Kierownik Oddziału Rozwoju Regionalnego Urzędu Wojewódzkiego Delegatura w Z. utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą W.B. pozwolenia na budowę przyłącza wodociągowego do działki Nr ewid. [...] położonej w miejscowości S. gm. F. z lokalizacją w pasie drogi Nr 835 relacji L.-P.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż inwestor w sposób wiarygodny udokumentował swoje prawo do dysponowania nieruchomością, składając dwa akty notarialne kupna-sprzedaży dotyczące działki Nr [...]. Nadto organ rozpatrujący odwołanie wystąpił do Wydziału Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego o odpis z księgi wieczystej [...] prowadzonej dla działki Nr [...]. Z dokumentu tego wynika jednoznacznie, że jedynym właścicielem przedmiotowej działki jest W.B. Nie ma zatem żadnej współwłasności obejmującej tą działkę, tym samym nie ma obowiązku uzyskiwania zgody współwłaściciela do rozporządzania rzeczą wspólną. Inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zdaniem organu odwoławczego spełnił on wszystkie wymagania prawa i zgodnie z art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) organ nie mógł odmówić udzielenia pozwolenia na budowę. Nadto trwające postępowania cywilne dotyczące uregulowania własności nie mogą stanowić podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego.
Powyższą decyzję zaskarżyło do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie Przedsiębiorstwo Handlowe "[...]" - Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wnosząc o jej uchylenie jako rażąco naruszającej prawo. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż W.B. składając wniosek o wydanie pozwolenia na budowę udokumentował swoje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dwoma aktami notarialnymi: aktem notarialnym Rep[...] z dnia [..] listopada 1999 r. oraz aktem notarialnym Rep. A Nr [...] z dnia [..]listopada 2000 r. Przed złożeniem wniosku o pozwolenie na budowę Sąd Rejonowy w sprawie Sygn. akt [...] w dniu 22 maja 2003r. wydał wyrok zawierający ustalenie, iż W.B. nie nabył skutecznie prawa udziału do 1/2 części we współwłasności nieruchomości obejmującej działkę Nr [...] aktem notarialnym Rep. A [...] z dnia [...] listopada 1999 r. W ocenie skarżącej Spółki inwestor nabył skutecznie jedynie prawo do 1/2 części we współwłasności nieruchomości. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane temu, kto posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zatem jeżeli inwestor był tylko współwłaścicielem w 1/2 części i nie legitymował się zgodą współwłaściciela, to nie posiadał tym samym prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i nie mógł zgodnie z przepisami prawa uzyskać pozwolenia na budowę.
Nadto strona skarżąca wskazała, iż wystąpiła do Sądu Rejonowego z wnioskiem o unieważnienie aktu notarialnego Rep. [...] z dnia [...] listopada 1999 r. i w sprawie tej toczy się dotycząca posiadania przez W. B. prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie z art. 97 ( 1 pkt 4 k.p.a. organ administracyjny jest zobowiązany do zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy kwestii - zagadnienia wstępnego dotyczącego prawa własności W. B. do nieruchomości, a tym samym jego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nie wypełnienie przez organ dyspozycji tego przepisu i wydanie skarżonej decyzji rażąco narusza prawo.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazał, iż prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zostało ustalone w oparciu o aktualny wypis z księgi wieczystej Nr [...] prowadzonej dla działki Nr [...], z którego wynika, iż jedynym właścicielem tej działki jest W.B. Dlatego też organ ten mając na uwadze przepisy mówiące o "wyższości" stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej nad rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości oraz utrwalone orzecznictwo wskazujące, iż organ administracji rozpatrujący sprawę o udzielenie pozwolenia na budowę nie ma podstaw do wydania decyzji odmownej tylko z tego powodu, że wykazane przez inwestora w sposób niewadliwy prawo do dysponowania nieruchomością zostało zakwestionowane w innym postępowaniu uznał, że inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania i dlatego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Postępowanie w niniejszej sprawie nie zostało zakończone przed dniem 1 stycznia 2004 r., wobec czego na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ podlegała ona rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu.
Zagadnieniem kluczowym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest kwestia legitymowania się przez inwestora W.B. prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W świetle bowiem przepisu art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016) – warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę jest złożenie przez inwestora oświadczenia, pod groźbą odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przepis ten w brzmieniu obowiązującym w czasie postepowania przed organem I instancji w niniejszej sprawie, a więc przed nowelizacją ustawy – Prawo budowlane dokonaną ustawą z dnia 27 marca 2003 r. (Dz.U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie 11 lipca 2003 r., nakładał na inwestora obowiązek wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W.B. wypełnił ten konieczny warunek poprzez złożenie odpisów aktów notarialnych: Rep. A [...] z dnia 19 listopada 1999 r. oraz Rep. A Nr [...] z dnia [...] listopada 2000 r., z treści których wynika, iż na mocy czynności prawnych nimi objętych stał się on jedynym właścicielem przedmiotowej nieruchomości oznaczonej Nr ewidencyjnym [...]. Wskazać zatem należy, iż posługując się dokumentami urzędowymi wykazał w sposób niewątpliwy swoje prawo własności.
Również organ odwoławczy, wyjaśniając sporną kwestię posłużył się dokumentem urzędowym jakim jest odpis z księgi wieczystej Nr [...], która jest prowadzona dla działki Nr [...]. Z dokumentu tego wynika, iż jedynym właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest inwestor. Tym samym ma on pełne prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Wskazać należy, iż podnoszone przez skarżącą spółkę argumenty dotyczące zakwestionowania prawa własności inwestora przed sądem powszechnym nie mają wpływu na wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, jak słusznie zaznaczył organ odwoławczy. Inwestor bowiem przy ubieganiu się o pozwolenie w sposób niewątpliwy wykazał swoje prawo do dysponowania nieruchomością. Nadto mógł on złożyć oświadczenie o swoim prawie również w sytuacji, gdy zostało wytoczone przeciwko niemu powództwo do sądu powszechnego, którego przedmiotem jest zakwestionowanie podstaw nabycia własności danej nieruchomości (zob. również wyrok NSA w Warszawie z dnia 9 marca 1992 r. Sygn. akt IV SA 1394/91 ONSA 1993/4/86, wyrok NSA w Warszawie z dnia 29 listopada 1998 r. Sygn. akt IV SA 57/97 opubl. LEX Nr 43720).
Twierdzenie strony skarżącej, iż wątpliwości dotyczące prawa do dysponowania nieruchomością przez inwestora stanowią zagadnienie wstępne, którego konieczność wyjaśnienia skutkuje zawieszeniem postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., nie zostało w świetle powyższych uwag podzielone przez Sąd. Skoro bowiem inwestor legitymował się urzędowymi dokumentami stwierdzającymi jego prawo własności, organ administracji nie miał podstaw do zawieszenia postępowania z powodu zakwestionowania tego prawa przed sądem powszechnym. Zaznaczyć przy tym należy, iż strona skarżąca nie przedstawiła orzeczenia sądowego, na które się powołuje.
W ocenie Sądu decyzje organów administracji są zgodne z prawem, co skutkuje oddaleniem skargi na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło