II SA/Lu 1319/03

WyrokWSA w Lublinie2004-07-01

Skład orzekający: Leszek Leszczyński, Wiesława Achrymowicz, Wojciech Kręcisz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił dowody (zeznania świadków) i odmówił przyznania uprawnień kombatanckich z powodu niewystarczającego udokumentowania pobytu w obozie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo ocenił dowody i odmówił przyznania uprawnień kombatanckich, ponieważ wnioskodawca nie udokumentował należycie swojego pobytu w obozie, zgodnie z wymogami ustawy o kombatantach. Sąd administracyjny bada legalność decyzji, a nie jej merytoryczną zasadność, a zebrany materiał dowodowy został rozważony w sposób kompletny i zgodny z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich. Organ odmówił przyznania uprawnień, uznając, że wnioskodawca nie udokumentował należycie swojego pobytu w obozie w Z. w wymaganym okresie, a zeznania świadków nie były wiarygodne. Skarżący zarzucił organowi subiektywną ocenę dowodów i naruszenie jego słusznego interesu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M.S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędziowie Asesorzy WSA Wiesława Achrymowicz (spr.), Wojciech Kręcisz, Protokolant referent-staż. Agnieszka Kocot, po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2004 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę Decyzją z dnia [...] września 2003 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] lipca 2003 r. o uchyleniu decyzji własnej, a umarzającej postępowanie administracyjne prowadzone z wniosku M.S. i o odmowie przyznania M.S. uprawnień kombatanckich, w wyniku rozstrzygnięcia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy złożonego przez adresata decyzji ze wskazaniem na art. 154 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W uzasadnieniu powziętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że okoliczności przytaczane przez J.S. o jego pobycie w obozie w Z. w okresie od 08 czerwca do 11 września 1943 r. nie zostały w toku postępowania należycie udokumentowane przez zainteresowanego, jak tego wymaga unormowanie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, gdy zważyć przesłankę statuowaną w przepisie art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c wskazanej ustawy. Tym samym skorygował podstawę prawną wskazały w pierwszoinstancyjnym postępowaniu, w której organ przywołał art. 4 ust. 1 pkt 1 lit.b rozważanej ustawy. Zeznania świadków, na które powoływał się wnioskodawca, organ ocenił, jako pozbawione przymiotu wiarygodności. W odniesieniu do F.T. i C.N. uznał, że w 1943 r. byli zbyt małymi dziećmi, by mogli pamiętać okoliczności podawane w zeznaniach. Natomiast zeznania E.K. pozostają w sprzeczności z informacjami podanymi przez Archiwum Państwowe , a z których wynika, że nie mogła przebywać w obozie w Z. już w czerwcu 1943 r., skoro miała się tam znaleźć w związku z wysiedleniem jej wsi, a co nastąpiło dopiero w dniu 09 lipca 1943 r. Oczywistą omyłkę decyzji z dnia [...] września 2003 r. dotyczącą lokalizacji obozu, organ sprostował postanowieniem z dnia [...] października 2003 r. w trybie art. 113 § 1 i 3 k.p.a. Na decyzję odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich M.S. złożył skargę, wnosząc o jej uchylenie, jako naruszającej prawo. Polemizował z oceną zeznań świadków, dokonaną przez organ rozstrzygający, uznając ją za subiektywną, gdy świadek E.K. jedynie się pomyliła co do miesiąca i ta okoliczność nie mogła stanowić podstawy poddania w wątpliwość jej twierdzeń. Konkludując, prezentował stanowisko, iż zaskarżona decyzja narusza jego słuszny interes. Do skargi dołączył życiorysy świadków, a następnie pisemne oświadczenie nowego świadka w osobie J.J. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prawne wyrażone w zaskarżonej decyzji wraz z leżącą u jego podstaw argumentacją, odmową przyznania przymiotu wiarygodności zeznaniom powołanych świadków. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę zważył, co następuje: Zgodnie z unormowaniem art. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kognicji sądowoadministracyjnej, poddana została kontrola działalności organów administracji publicznej w aspekcie jej zgodności z prawem. Badana decyzja spełnia wymóg legalności, zważywszy dyspozycje art. 7 k.p.a., art. 77 §1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., jako powzięta po wyczerpaniu źródeł dowodowych wskazywanych przez wnioskodawcę, gdy z dokumentów zgromadzonych w aktach postępowania administracyjnego brak informacji o istnieniu innych źródeł dowodowych, które miałyby rodzić dla organu rozstrzygającego oblig podejmowania inicjatywy dowodowej z urzędu. Zebrany materiał organ w sposób wnikliwy i kompletny rozważył z uwzględnieniem całokształtu istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, w świetle twierdzeń przytaczanych przez skarżącego, a z tej oceny wyprowadził prawidłową konkluzję, iż wywodzony przez zainteresowanego pobyt w obozie w Z., w przytoczonym przezeń okresie czasu, w kontekście przesłanek statuowanych przepisem art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego nie został w sprawie udowodniony, jak tego wymaga w postaci udokumentowania dyspozycja art. 22 ust. 1 ostatnio wskazanej ustawy. Samo przedstawienie rekomendacji ze strony legitymowanej organizacji nie przesądza istnienia materialnoprawnej podstawy przyznania statusu kombatanta z rozważanej ustawy, co zaakcentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 04 lipca 2000 r. w sprawie V SA 1786 /99 /LEX 49 296/. W objętym kontrolą postępowaniu, wbrew stanowisku skarżącego, organ rozstrzygający prawidłowo ocenił, a w sposób negatywny walor dowodowy zeznań świadków, nie przekraczając przy tym granic swobodnej oceny w aspekcie zasad logiki i doświadczenia życiowego, a w konsekwencji zgodnie z dyspozycją art. 80 k.p.a., co rozstrzygające. Znalazła ona następnie wyraz w uzasadnieniu podważanej decyzji, zawierającym wyczerpujące omówienie tych elementów, które dały podstawę do odmowy przyznania zeznaniom świadków przymiotu wiarygodności. W tym miejscu należy jednoznacznie stwierdzić, iż merytoryczna ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego zastrzeżona jest wyłącznie dla organu rozstrzygającego, gdy w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega badaniu w aspekcie jej zgodności z prawem w świetle przywołanych unormowań administracyjnoprawnych, gdy ta leżąca u podstaw zaskarżonej decyzji legitymuje się przymiotem legalności, nie będąc dowolną. Dokumenty dołączone do skargi nie dają podstaw do weryfikowania tej oceny, prawidłowo poczynionej przez organy rozstrzygające, gdy obowiązkiem strony postępowania administracyjnego jest wyczerpanie inicjatywy dowodowej najdalej do wydania decyzji drugoinstancyjnej. Z tym momentem następuje bowiem prekluzja dowodowa. Jej konsekwencją jest wygaśnięcie uprawnienia zainteresowanego do skutecznego podejmowania inicjatywy dowodowej. Stąd pozostają one na etapie postępowania sądowoadministracyjnego bez rozstrzygającego znaczenia. Natomiast nowe dowody, których zainteresowany nie przedstawił najdalej organowi drugiej instancji mogą dać mu asumpt do rozważenia wystąpienia z inicjatywą wznowienia postępowania administracyjnego w omawianym przedmiocie. Jedynie ubocznie podnieść należy, że twierdzenia zawarte w życiorysie C.N. pozostają w oczywistej sprzeczności z jego zeznaniami, gdy zeznania nowego świadka o wspólnym pobycie w obozie w Z. nie znajdują źródłowego potwierdzenia. Pozostałe dokumenty w postaci życiorysów nic nowego do okoliczności sprawy nie wnoszą, w szczególności gdy zważyć ich walor dowodowy, jako jedynie dokumentu prywatnego. Przedstawiona ocena prawna stanowi konsekwentną kontynuację poglądu utrwalonego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. W tym miejscu należy przywołać wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 03 lutego 1999 r. w sprawie IV SA 1010/97 /LEX 48684/, z dnia 20 marca 1996 r. w sprawie SA/Kr 3017/95 /LEX 26668/, z dnia 16 stycznia 1992 r. w sprawie II SA 803/91 /Radc. Pr. 1994/6/19/, z dnia 30 marca 1988 r. w sprawie SA/Po 1495/87 /nie publ./, z dnia 03 marca 1989 r. w sprawie IV SA 1176/88 /GAP 1989/ 25-26 /s.61/. W tym stanie rzeczy stanowisko skarżącego, prezentowane w sprawie należy ocenić jako pozbawioną jurydycznej racji polemikę z powziętym rozstrzygnięciem przez organ administracji, mającym oparcie w przywołanych w toku rozważań unormowaniach prawnych. Z tych względów, wobec niezasadności skargi, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło