II SA/Lu 1389/02
WyrokWSA w Lublinie2004-02-19
Skład orzekający: Franciszek Frączkiewicz, Wiesława Achrymowicz, Jerzy Dudek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy dla rozbudowy cmentarza może zostać wydana bez uzyskania zgody właściwego inspektora sanitarnego oraz bez przeprowadzenia analizy środowiska przyrodniczego zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 25 sierpnia 1959 r.?Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy dla rozbudowy cmentarza została wydana z naruszeniem prawa materialnego. Brak uzyskania zgody właściwego inspektora sanitarnego, wymaganej przez ustawę o cmentarzach i chowaniu zmarłych, oraz niewykonanie obowiązku analizy środowiska przyrodniczego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki Komunalnej, stanowią podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta o ustaleniu warunków zabudowy dla rozbudowy cmentarza. Skarżący podnosili, że planowana rozbudowa narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wykraczając na teren przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową, a także że nie przeprowadzono wymaganych badań sanitarnych i środowiskowych. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę po wejściu w życie nowych przepisów o sądach administracyjnych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Burmistrza Miasta. Zasądzenie kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących. Orzeczenie, że decyzje organów obu instancji nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Franciszek Frączkiewicz, Sędziowie Wiesława Achrymowicz/asesor WSA/, Jerzy Dudek/sędzia NSA spr./, Protokolant referent Beata Basak, po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2004 r. sprawy ze skargi P. W., B. G., K. G., R. G., S. K. , S. T., Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...]. Nr [...]; II zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. W., B. G., K. G., R. G., S. K., S. T. i Z. W. po 10/dziesieć / złotych kosztów postępowania; III orzeka że decyzje wymienione w punkcie I nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją, po rozpatrzeniu odwołania P.W., orzekło na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zmianami) w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity: DZ.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zmianami) o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...]maja 2002 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy cmentarza wyznaniowego położonego przy ul. S. działki nr [...],[...],[...].
Organ odwoławczy przytoczył następujące motywy rozstrzygnięcia:
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu stwierdza przede wszystkim zgodność planowanej inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ustalenia zawarte w miejscowy planie zagospodarowania przestrzennego, mając walor prawa miejscowego wiążą wszystkich podejmujących działalność inwestycyjną na terenie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Uchwałą Rady Miasta Nr [...] z dnia [...] lutego 1997 r. z późniejszymi zmianami zatwierdzona została I część zmian miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta, zgodnie z którą planowana rozbudowa cmentarza obejmuje obszar oznaczony symbolem ZP (Obszar Miejskiej Zieleni Publicznej). W myśl postanowień planu na obszarze ZP można m.in. sytuować cmentarze (§ 30 ust. 1 pkt. 5 uchwały w sprawie I części zmian miejscowego plan ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta).
Wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dotycząca rozbudowy cmentarza nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy cmentarza uzgodniony został z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków (postanowienie z dnia [...] kwietnia 2002, znak [...]).
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy cmentarza uwzględnia również szczególne przepisy techniczno - budowlane oraz obowiązujące normy w zakresie odległości, pomiędzy granicami cmentarza a pobliskimi zabudowaniami mieszkalnymi (§ 3 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 25 sierpnia 1959 r. w sprawie określenia, jakie tereny pod względem sanitarnym są odpowiednie na cmentarze (Dz.U. z 1959 r. Nr 52, poz. 315). Tym samym przedmiotowa decyzja spełnia wymagania art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym tzn. że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu określa wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich, polegające przede wszystkim na przestrzeganiu przepisów techniczno budowlanych.
Organ odwoławczy stwierdził, że wszelkie zarzuty podniesione w postępowaniu odwoławczym mają charakter hipotetyczny, a w świetle zebranego materiału dowodowego nie znajdują uzasadnienia.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego P.W., B.G., B.G., H.M., H. C., J. W., K. G., R. G., S. K., S. T.W. C. i Z. W. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi podnieśli, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Miasta w § 16 ust. 1 uchwały Rady Miasta obszar, na którym znajduje się 7 nieruchomości położonych przy ul. M. graniczący z cmentarzem wyznaniowym zarządzanym przez Kościół Parafii Rzymsko - Katolickiej św. [...], oznaczony jest na rysunkach do ww. uchwały jako ,,37 M-3" tj. obszar przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wraz z urządzeniami towarzyszącymi o wysokości maksymalnej 8 m do najwyższego gzymsu i 13 m do kalenicy, o intensywności zabudowy do 0,4 liczonej w granicach zabudowy działki.
Decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy cmentarza Burmistrz przesunął granice oddziaływania planowanej inwestycji na obszar oznaczony ,,37 M-3".Tym samym spowodowało to wyłączenie z pasa zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej pasa gruntu o szerokości 17 m, na którym znajdują się dwa budynki mieszkalne.
Zmiana miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta z dnia 27 lutego 1997 r. w zakresie usytuowania cmentarza nie uzgodniona została z inspektorem nadzoru sanitarnego, zaś decyzja o lokalizacji rozbudowy cmentarza wydana została bez przeprowadzenia badań dotyczących gruntów, stosunków wodnych oraz istniejącego zespołu roślinnego zgodnie z wymaganiami § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 25 sierpnia 1959 r. w sprawie określenia, jakie tereny pod względem sanitarnym są odpowiednie na cmentarze .
Lokalizacja rozbudowanego cmentarza tuż przy zabudowaniach mieszkalnych i przesunięcie strefy ochronnej na podwórka sąsiadujących z cmentarzem zabudowań spowoduje dyskomfort zamieszkiwania na tym terenie
Skarżący podnoszą, iż organ wydający decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy cmentarza nie uwzględnił interesów prawnych właścicieli i użytkowników nieruchomości sąsiadujących z cmentarzem.
Strona przeciwna w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową motywację.
Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszły w życie ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
W myśl art. 3 §1 pierwszej z wymienionych ustaw sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne. Natomiast zgodnie z art. 97 §1 Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie
nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W świetle powołanych powyżej przepisów prawa do rozpoznania sprawy niniejszej właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie.
Rozpatrując skargę Sąd zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji są niezgodne z prawem.
W myśl art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym, obowiązującej w dacie wydania zaskarżonej decyzji, nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeśli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Podzielić należy stanowisko organu administracji, iż przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne w postaci rozszerzenia cmentarza wyznaniowego na działki oznaczone numerami [...], [...], [...], położone przy ul. S., zgodne jest z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Obszar oznaczony w planie symbolem ZP obejmujący te działki, przeznaczony został pod cmentarz (§ 30 ust.1 pkt 1 uchwały zatwierdzającej plan).
Nie oznacza to jednak, iż ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy cmentarza, nastąpiło zgodnie z art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis ten wymaga, by zamierzenie, poza zgodnością z planem , zgodne było również z przepisami prawa.
Ustawa z dnia 31 stycznia 1959r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (t.jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 23, poz. 295 ze zm.) , w art. 1 ust. 3 uprawnia właściwe władze kościelne do decydowania o założeniu lub rozszerzeniu cmentarza wyznaniowego na terenie wyznaczonym na ten cel w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego po uzyskaniu zgody właściwego inspektora sanitarnego.
W rozpatrywanej sprawie zgoda taka nie została udzielona. Oznacza to, iż ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nastąpiło z naruszeniem powołanego powyżej przepisu prawa materialnego.
Art. 5 ust. 3 cyt. ustawy zawiera upoważnienie dla właściwych ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia, jakie tereny uznaje się za odpowiednie pod względem sanitarnym na cmentarze. Wydane na tej podstawie rozporządzenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 25 sierpnia 1959 r. w sprawie określenia, jakie tereny pod względem sanitarnym są odpowiednie na cmentarze (Dz.U. Nr 52, poz. 315), obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji z mocy art. 78 ustawy z dnia 22 grudnia 2000r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 120, poz. 1269), którym powinien odpowiadać teren przeznaczony na cmentarz.
Organy administracji obu instancji z naruszeniem przepisów tego rozporządzenia, a także art. 77 § 1 kpa, nie wyjaśniły i nie rozważyły sprawy w powyższym zakresie. W szczególności pominięto okoliczności, o których mowa w § 2 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że przed zatwierdzeniem lokalizacji cmentarza należy zadać na obszarze projektowanym na jego założenie, zagadnienia charakteryzujące środowisko przyrodnicze.
Przez użyte w przepisie określenie "zatwierdzenie lokalizacji" należy rozumieć, w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Zatem przed wydaniem takiej decyzji organ administracji zobowiązany był wyjaśnić zagadnienia charakteryzujące środowisko przyrodnicze, szczegółowo określone w § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia, co w rozpatrywanej sprawie nie zostało uczynione.
W motywach zaskarżonej decyzji stwierdzono, że zachowane zostały odległości określone w § 3 ust. 1 cyt. rozporządzenia.
Stwierdzenie to, jako nie poparte analizą okoliczności faktycznych, jest niewystarczające do oceny, że wymogi określone w powołanym przepisie prawa zostały spełnione.
Wskazane uchybienia powodują konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, a to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1269).
W myśl art. 152 cyt. ustawy należało orzec, iż decyzje organów obu instancji nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło