II SA/Lu 147/12
WyrokWSA w Lublinie2012-04-26
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Grażyna Pawlos - Janusz, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ architektoniczno-budowlany może odmówić wydania pozwolenia na budowę, gdy inwestor spełnił wszystkie wymagane prawem warunki, a sprzeciw strony sąsiedniej wynika z ochrony jej uzasadnionego interesu?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeśli inwestor spełnił wszystkie prawem przewidziane wymagania, w tym dotyczące zgodności projektu z planem miejscowym, przepisami technicznymi oraz posiadania prawa do dysponowania nieruchomością. Sprzeciw strony sąsiedniej, wynikający z ochrony jej uzasadnionego interesu, nie stanowi podstawy do odmowy wydania pozwolenia, jeśli inwestor działa zgodnie z prawem, zgodnie z zasadą 'in dubio pro libertate'.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz prawa budowlanego, wskazując na brak dostępu inwestora do drogi publicznej, nieprawidłową inwentaryzację budynku oraz obecność okna w ścianie przy granicy działki. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Wojewoda [...] decyzją z dnia 12 stycznia 2012 r., po rozpatrzeniu odwołania S. K. od decyzji Starosty [...] z dnia 5 grudnia 2011 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. M. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. "a" w miejscowości O., gmina T. – utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wyjaśnił, iż Starosta [...], po rozpoznaniu wniosku S. M. z dnia 29 kwietnia 2011 r., wymienioną wyżej decyzją z dnia 5 grudnia 2011 r. zatwierdził przedłożony przez wnioskodawcę projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. "a" w O. Organ pierwszej instancji podkreślił, że przedłożony projekt budowlany zawiera pozytywną opinię techniczną, sporządzoną przez uprawnionego projektanta, w świetle której istniejący budynek techniczny nadaje się do rozbudowy i nadbudowy. Działka inwestora przylega do drogi gminnej, oznaczonej jako działka nr ewid. "c". Projektowana rozbudowa i nadbudowa budynku, która realizowana będzie w odległości 3,27 m ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych od granicy działki, nie narusza rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Część budynku leżąca w pasie o szerokości 3 m, bezpośrednio przy granicy działki nr ewid. "b", nie ulegnie zmianie, a jedynie wymianie podlegać będzie pokrycie dachowe z eternitu na blachodachówkę. Inwestor przedłożył wszystkie wymagane prawem dokumenty, a przedłożony projekt jest zgodny z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy T.
Utrzymując w mocy decyzję Starosty organ odwoławczy podzielił stanowisko tego organu o spełnieniu przez inwestora wszystkich wymogów przewidzianych przepisami prawa budowlanego. Wojewoda podkreślił, iż decyzja o pozwoleniu na budowę jest decyzją związaną i organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić jej wydania, gdy inwestor zrealizował określone w przepisach wymagania. Działka nr ewid. "a" w O. położona jest na obszarze oznaczonym w zapisach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego symbolem "MR" – mieszkalnictwo rolnicze. Dla terenu tego plan ustala następujące zasady realizacji zabudowy mieszkaniowej: wysokość do 2 kondygnacji, z których drugą stanowi poddasze użytkowe, posadowienie parteru do 1,0 metra powyżej najniższego punktu terenu w obrysie budynku, wysokość kalenicy do 10,0 m, dach o symetrycznych połaciach, nachylonych pod kątem 30-45o , z dopuszczeniem naczółków, lukarn itp., pokrycie dachu materiałami posiadającymi atest. W zatwierdzonym projekcie budowlanym zachowane zostały powyższe ustalenia.
Odnosząc się do zarzutów odwołującego się Wojewoda wskazał, iż jakkolwiek nachylenie terenu działki inwestora wynosi około 25%, to nie można wykluczyć dostępności tej działki do graniczącej z nią drogi gminnej, oznaczonej w planie miejscowym symbolem "KDG" (działki nr ewid. "c"). Działka, na której znajduje się przeznaczony do rozbudowy budynek mieszkalny, posiada również dostęp do drogi publicznej KDP [...] (działka nr ewid. "d"), poprzez istniejącą drogę wewnętrzną. Projektowana inwestycja nie zmieni więc dotychczasowych warunków komunikacyjnych w stosunku do działki inwestora oraz działek sąsiednich. Nadto inwestor uzyskał zgodę współwłaścicieli sąsiedniej działki nr ewid. "e" na przejazd po ich działce samochodów ciężarowych w trakcie planowanej budowy.
Zdaniem Wojewody zasadne było również stanowisko organu pierwszej instancji co do zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi. Jak wynika z projektu budowlanego, sporządzonego przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, istniejąca ściana zewnętrzna wraz z ociepleniem o grubości 15 cm usytuowana jest bezpośrednio w granicy działki nr "a" i nie będzie wykraczała poza granicę działki odwołującego się nr "b".
Skargę do Sądu na powyższą decyzję złożył S. K., kwestionując legalność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Decyzjom tym skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 61 i art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, poprzez wydanie pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy inwestor nie posiada dostępu do drogi publicznej. Skarżący podkreślił, że nie brał udziału w żadnej inwentaryzacji budynku, którego dotyczy planowana rozbudowa, a zatem inwentaryzacja znajdująca się w projekcie budowlanym została wykonana z naruszeniem prawa. Wskazał, iż w ścianie przedmiotowego budynku usytuowanej przy granicy jego działki znajduje się okno. Zarzucił również, iż nie wyraził zgody na wejście inwestora na teren jego nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Zaskarżoną decyzją Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 5 grudnia 2011 r., nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą S. M. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. "a" w miejscowości O., gmina T.
Decyzja o pozwoleniu na budowę nie jest decyzją uznaniową, co oznacza, że organ nie może udzielić pozwolenia na budowę inwestorowi, który nie spełni wszystkich prawem przewidzianych wymagań, a nie może odmówić uwzględnienia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy inwestor wszystkie wymagane przepisami przesłanki spełni (J. Dessoulavy-Śliwiński [w:] Prawo budowlane. Komentarz, por red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2011, s. 447).
Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "ustawa", roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
W świetle art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto:
1) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Przepis art. 35 ust. 1 powołanej ustawy obliguje właściwy organ, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, do sprawdzenia:
1) zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska;
2) zgodności projektu zagospodarowania działki lub z terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletności projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 16, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonania – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenia projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W myśl art. 35 ust. 4 ustawy w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Prawidłowe jest stanowisko organów administracji obu instancji, iż w rozpatrywanej sprawie wobec wypełnienia przez inwestora wszystkich warunków określonych w art. 32 ust. 4 oraz w art. 35 ust. 1 ustawy, należało wydać pozwolenie na budowę.
Na terenie, na którym położona jest działka inwestora nr ewid. "a", obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy T., zatwierdzony uchwałą Nr [...] Rady Gminy T. z dnia 15 grudnia 1999 r. ([...]).
Działka ta leży w obszarze oznaczonym w planie miejscowym symbolem "MR" – mieszkalnictwo rolnicze. Dla obszaru tego plan ustala następujące wymogi wobec zabudowy mieszkalnej rolniczej:
- wysokość do 2 kondygnacji, z których drugą stanowi poddasze użytkowe,
- posadowienie parteru do 1,0 metra powyżej najniższego punktu terenu w obrysie budynku,
- wysokość kalenicy do 10,0 m,
- dach o symetrycznych połaciach, nachylonych pod kątem 30-45o, z dopuszczeniem naczółków, lukarn itp.,
- pokrycie dachu materiałami posiadającymi atest (§ 3 ust. 1.5 pkt 6 planu).
Analiza części rysunkowej i opisowej projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego wskazuje w sposób niebudzący wątpliwości, że projektowana inwestycja wszystkie powyższe wymogi spełnia.
Z "opisu technicznego" projektu zagospodarowania działki wynika również, że dojazd do działki budowlanej odbywa się z drogi gminnej o nr ewid. "c" o nawierzchni asfaltowej, która bezpośrednio graniczy z działką. Droga ta oznaczona jest w zapisach planu miejscowego symbolem "KDG", a jej dostępność, zgodnie z § 3 ust. 7.4 pkt 1 lit. "c" planu, jest nieograniczona.
Wbrew twierdzeniom skarżącego nie można przyjąć, że dojazd do działki inwestora do drogi gminnej KDG jest niemożliwy z uwagi na ukształtowanie powierzchni terenu tejże działki. W świetle zapisów mapy do celów projektowych (uwzględniając jej skalę) spadek wysokości powierzchni terenu w północnej części działki inwestora od 182,1 m n.p.m. do 176,16 m n.p.m. następuje na odcinku ponad 30 m. Nachylenie terenu wynosi więc w tej części działki, jak wskazuje organ odwoławczy, około 25%, a nie 40- 50%, jak twierdzi skarżący.
Prawidłowe jest stanowisko organów architektoniczno-budowlanych, iż projekt zagospodarowania działki nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.).
W świetle § 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia, jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Ustęp 3 pkt 3 powołanego przepisu pozwala na rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych.
Zatwierdzony projekt budowlany te wymogi spełnia, albowiem przewiduje on, że ściana budynku usytuowana przy granicy z działką skarżącego stanowić będzie ścianę pełną bez otworów okiennych i drzwiowych spełniającą parametry ściany oddzielenia przeciwpożarowego. W pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zachowane zostaną dotychczasowe wymiary istniejącego budynku, a projektowana rozbudowa i nadbudowa budynku, która realizowana będzie w odległości 3,27 m ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych od granicy działki, nie narusza rozporządzenia.
Z projektu budowlanego wynika ponadto, iż istniejąca ściana zewnętrzna wraz z ociepleniem o grubości 15 cm usytuowana będzie bezpośrednio w granicy działki nr "a" i – wbrew twierdzeniom skarżącego – nie będzie wykraczała poza granicę działki.
Organy architektoniczno-budowlane nie miały podstaw do kwestionowania powyższych zapisów projektu budowlanego, sporządzonego przez uprawnionych projektantów. Należy mieć na uwadze, iż w wyniku zmiany wprowadzonej ustawą z dnia 27 marca 2003 r. (Dz. U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie 11 lipca 2003 r. do Prawa budowlanego wprowadzono zasadę wyłącznej odpowiedzialności za projekt architektoniczno-budowlany projektanta (por. wyrok NSA z dnia 7 października 2010 r., II OSK 1517/09, Lex nr 746606). Zgodnie bowiem z art. 20 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy, obowiązkiem projektanta jest opracowanie projektu budowlanego, a następnie zapewnienie sprawdzenia tego projektu pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności lub rzeczoznawcę budowlanego. Projektant do projektu budowlanego dołącza oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.
Nietrafne są zatem podnoszone przez skarżącego zarzuty sprowadzające się do kwestionowania dostępu do drogi publicznej działki nr ewid. "a", objętej zamierzeniem inwestycyjnym oraz usytuowania projektowanego ocieplenia ściany zewnętrznej budynku już na działce nr ewid. "b", stanowiącej własność skarżącego.
Zatwierdzony projekt budowlany jest kompletny, został sporządzony przez osoby legitymujące się wymaganymi uprawnieniami budowlanymi, posiada wszystkie wymagane przepisami uzgodnienia i sprawdzenia, a jego zawartość spełnia warunki określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. Nr 120, poz. 1133 ze zm.).
Inwestor, zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy, złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Zarzuty skarżącego naruszenia przez organy administracji art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy nie są uzasadnione.
Skarżący jako właściciel działki nr ewid. "b" sprzeciwia się projektowanej rozbudowie i nadbudowie budynku istniejącego na należącej do inwestora sąsiedniej działce nr ewid. "a". Wyważenie w tym przypadku ochrony uzasadnionych interesów skarżących oraz prawa do zabudowy, jakie służy inwestorowi, nie może prowadzić do zniweczenia planów inwestycyjnych inwestora. Zgodnie z art. 4 ustawy każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Przepis ten wyraża więc publiczne prawo podmiotowe inwestora w przypadku spełnienia warunków określonych w tym przepisie. Wszelkie ograniczenia wolności muszą być zatem ustanowione wyraźnie, gdyż istnieje domniemanie na rzecz wolności przysługującej inwestorowi (in dubio pro libertate) (T. Asman [w:] Prawo budowlane..., s. 90-91). Z zasadą tą koreluje zresztą powołany wyżej art. 35 ust. 4 ustawy.
Skoro w rozpoznawanej sprawie inwestor spełnił wszystkie wymagane prawem warunki do uzyskania pozwolenia na budowę, to sprzeciw skarżącego wobec projektowanej inwestycji nie daje podstaw do odmowy wydania pozwolenia na budowę z uwagi na konieczność ochrony uzasadnionego interesu skarżącego.
Bezzasadny jest także zarzut naruszenia przez organy administracji przepisu art. 61 ustawy.
Przepis ten stanowi, że właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany:
1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2;
2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.
Powołany przepis nie był stosowany przez organy administracji architektoniczno-budowlanej orzekające w sprawie pozwolenia na budowę.
Skarżący nie wskazał, jakie przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) zostały – w jego ocenie – naruszone przez decyzje organów obu instancji. Sąd działając z urzędu nie dopatrzył się takich uchybień.
Z tych względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., Poz. 270), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło