II SA/Lu 1479/02

WyrokWSA w Lublinie2004-02-17

Skład orzekający: Maciej Kierek, Krystyna Sidor, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji rolnej na terenie upraw rolnych, graniczącej z otuliną Parku Narodowego, może zostać wydana pomimo sprzeciwu Dyrektora Parku Narodowego, który powołuje się na zagrożenie dla środowiska przyrodniczego i degradację krajobrazu?
Ratio decidendi
Przeznaczenie terenu pod uprawy rolne nie stanowi samoistnego zakazu zabudowy, jeśli plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza w uzasadnionych przypadkach uzupełnianie istniejącej zabudowy produkcyjnej i mieszkaniowej oraz lokalizację specjalistycznych gospodarstw hodowlanych. Interpretacja ograniczeń planistycznych nie może być rozszerzająca. Obawy dotyczące ochrony przyrody i krajobrazu, choć istotne, nie mogą stanowić podstawy do odmowy ustalenia warunków zabudowy, jeśli inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Stan faktyczny
Park Narodowy zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji rolnej na działkach rolnych w miejscowości W. Skarżący podnosił, że inwestycja, planowana na terenie upraw rolnych w otulinie Parku Narodowego, zagraża środowisku przyrodniczemu i krajobrazowi. Organy administracji uznały, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza tego typu zabudowę, a inwestycja nie narusza przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski (spr.), Protokolant ref. Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2004 r. sprawy ze skargi Parku Narodowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę Sygn.akt II SA / Lu 1479/ 02 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...]maja 2002r Wójt Gminy ustalił dla M. Ś.- K. warunki zabudowy zagospodarowania terenu dla budowy budynku mieszkalnego, budynku inwentarsko- składowego, przyłącza energetycznego, studni wierconej, szczelnego zbiornika na ścieki oraz ogrodzenia na działkach nr[...] oraz [...] położonych w miejscowości W. Uzasadniając rozstrzygnięcie Wójt stwierdził, iż planowana inwestycja położona jest na terenie upraw rolnych. Inwestor posiada w gminie grunty rolne o powierzchni 4,18 ha przez co spełnia warunek utworzenia gospodarstwa rolnego. Posiada ponadto kwalifikacje rolnika. Według ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego przestrzennego w ciągach zabudowy wsi dopuszcza się uzupełnienie istniejących enklaw zabudową zagrodową, jednorodzinną oraz usługami podstawowymi. Projektowana zagroda rolna bezpośrednio graniczy z istniejącą zagrodą rolną. Za błędną uznał decyzję Dyrektor [...] Parku Narodowego. W odwołaniu tłumaczył, iż inwestycja planowana jest na obszarze przeznaczonym pod uprawy rolne , a jednocześnie wchodzącym w skład otuliny [...] Parku Narodowego. Użytkowanie terenu w sposób inny , niż uprawy rolne zagraża środowisku przyrodniczemu. Otulina Parku jest strefa ochronną zabezpieczającą Park przed zagrożeniami zewnętrznymi. Zabudowa terenów przylegających do Jeziora [...] stwarza zagrożenie dla obszarów torfowiskowych parku oraz spowoduje degradacje krajobrazu. Odwołujący się podkreślił ponadto, iż czynnikiem decydującym o zachowaniu naturalnych ekosystemów torfowiskowych jest zagwarantowanie właściwej jakości wód. Przenikanie zanieczyszczeń pochodzenia antropogenicznego do wód prowadzi do eutrofizacji siedlisk i zaniku chronionych elementów przyrody. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało odwołanie za pozbawione podstaw. Według Kolegium miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy dopuszcza na terenach upraw rolnych zabudowę zagrodową , a decyzja odnosi się do utworzenia nowej zagrody rolnej.Za takim rozwiązaniem przemawia także i to, że planowana zagroda rolna graniczy z inną już istniejącą. Organ odwoławczy uznał, iż przeznaczenie terenu w planie na grunty rolne nie oznacza zakazu zabudowy, która nie zmienia jego przeznaczenia . Zakaz taki musiałby wynikać ze szczególnych warunków zagospodarowania przewidzianych w planie. Plan zagospodarowania przestrzennego Gminy takiego ograniczenia nie przewiduje co przemawia za zasadnością decyzji organu pierwszej instancji. W przekonaniu Kolegium realizacja inwestycji nie wpłynie negatywnie na ochronę przyrody, nie narusza też zasad ochrony [...] Parku Narodowego i jego otuliny określonych w powołanym planie zagospodarowania przestrzennego. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Dyrektor [...] Parku Narodowego przekonywał, iż przeznaczenie terenu w planie zagospodarowania przestrzennego pod uprawy rolne uniemożliwia zabudowę zagrodową. Ustalenia ogólne planu podają wprawdzie możliwość uzupełniania istniejących enklaw zabudową zagrodową, ale dotyczy to wyłącznie terenów oznaczonych w nim jako zwarta zabudowa i nie może mieć zastosowania do obszarów upraw rolnych. Dowodził ponadto, iż zabudowa terenów na których zlokalizowano inwestycję stwarza zagrożenie obszarów torfowiskowych i spowoduje degradację krajobrazu Parku Narodowego. Konieczność wyłączenia tych terenów z zabudowy zostały zawarte w Planie Ochrony [...] Parku Narodowego obowiązującym od dnia 9 lutego 2000r do dnia 2 lutego 2002r oraz w przygotowywanym projekcie takiego planu. Decyzja została zatem podjęta z naruszeniem art., 73 ust 1 ustawy prawo ochrony środowiska , a także bez uzgodnienia planu zagospodarowania przestrzennego dyrektorem Parku co stanowi naruszenie art.40 ust.3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona .Stosownie do art.40 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r o zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jedn. Dz.U Dz 1999r Nr.15 poz.139 ze zmianami ) w sprawach ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu orzeka się na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ,a w przypadku braku planu, z zastrzeżeniem art.13 ust.1 , na podstawie przepisów szczególnych. Z treści obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy z dnia Nr.XIII ( 60 ) 91 z dnia 13 września 1991r nie sposób wywieść motywacji podzielającej stanowisko skarżącego. Należy podkreślić przede wszystkim , iż przeznaczenie terenu pod uprawy rolne nie może przesądzać o zakazie jakichkolwiek inwestycji, która tego przeznaczenia nie zmienia .( por. uchwała Składu Pięciu Sędziów Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 11 maja1998 r sygn.akt OPK 40/97 ONSA 1998/4/111 ) .Zakaz zabudowy musiałby wynikać ze szczególnych warunków zagospodarowania takiego terenu określonych w planie zagospodarowania przestrzennego. Podzielić przy tym należy zapatrywanie, iż niedopuszczalna jest interpretacja rozszerzająca wskazanych w planie ograniczeń uprawnień właścicielskich inwestorów ( por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2000r sygn. akt IV SA 2071/98 ). Ustalenia organów administracji są pod tym względem całkowicie poprawne. Wbrew zapatrywaniu skarżącego możliwość realizacji budowy na terenach oznaczonych jako uprawy rolne wynika wprost z treści części Ii pkt.1.2 planu zagospodarowania przestrzennego Gminy ,który dopuszcza w uzasadnionych ekonomicznie przypadkach możliwość uzupełniania istniejącej zabudowy produkcyjnej i mieszkaniowej oraz lokalizację specjalistycznych gospodarstw hodowlanych posiadających strefę ochrony sanitarnej. Nie ma żadnych racjonalnych powodów , aby uznać, iż powyższy zapis uniemożliwiał zabudowę w kształcie wskazanym przez wnioskodawczynię. Za przyjęciem takiego poglądu przemawia także pkt.1.3 planu według którego w ciągach zabudowy zwartej wsi dopuszcza się uzupełnienia istniejących enklaw zabudową zagrodowa, jednorodzinną i usługami podstawowymi. Zaznaczyć przy tym należy iż plan nie zawiera definicji pojęcia zwarta zabudowa wsi , nie ma też symbolu graficznego odpowiadającego tej nazwie co zdaje się sugerować skarżący. Nie da się zatem skutecznie podważyć oceny wyrażonej przez organy rozstrzygające sprawę, iż inwestycja ma być realizowana w zabudowie zwartej wsi o czym ma świadczyć istnienie zabudowy sąsiedniej, czego skarżący nie kwestionował. Zmianie nie ulega przeznaczenie gruntów. Według art.2 ust.3 ustawy z dnia 3 lutego 1995r o ochronie gruntów rolnych i leśnych ( Dz.U Nr.16 poz.78 ze zmianami ) gruntami rolnymi w rozumieniu ustawy , są grunty pod wchodzącymi w skład gospodarstw rolnych budynkami mieszkalnymi oraz innymi budynkami urządzeniami służącymi wyłącznie produkcji rolniczej oraz przetwórstwu rolno – spożywczemu. Odmiennej oceny nie uzasadnia ujęcie terenów lokalizacji inwestycji jako wchodzących w skład otuliny [...] Parku Narodowego. .Plan zagospodarowania przestrzennego nie zawiera jakichkolwiek szczegółowych rozwiązań budowlanych obowiązujących w otulinie Parku Narodowego. Zakazu budowy zgodnie z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie sposób wyprowadzić także z zapisów planu dotyczących inwestowania na obszarze [...] Parku Krajobrazowego. Ograniczenia wynikające z pkt. 13.2 planu nie dotyczą zakazu budowy domów mieszkalnych nie przeznaczonych dla potrzeb turystyki i wypoczynku oraz budynków inwentarsko - składowych. Wprowadzają natomiast nakazy w zakresie zachowania w budownictwie form regionalnych harmonizujących z cechami krajobrazu. Nie może mieć znaczenia w sprawie powoływanie się przez skarżącego na Plan ochrony [...] Parku Narodowego skoro, jak sam przyznał , w dacie podejmowania decyzji plan taki nie obowiązywał. Zaniedbania organów administracji w zakresie kształtowania zasad ochrony przyrody nie mogą w żadnym razie wpływać na wykonywanie ustawowo gwarantowanych uprawnień właścicieli nieruchomości w tym do ich zabudowy. Podobnie ocenić należy podnoszony w skardze zarzut braku uzgodnień przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania terenu Gminy z dyrektorem Parku Narodowego. Jako przedwczesne na tym etapie postępowania uznać należy obawy skarżącego o możliwości degradacji krajobrazu [...] Parku Narodowego i zagrożeniu obszarów torfowiskowych. Postępowanie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu ma na celu przesądzenie o zgodności zamierzonej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jego granice wyznaczają też zakres ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Jakiekolwiek domniemania czy przypuszczenia co do sprzeczności zamierzonej inwestycji z ustaleniami planu nie mogą stanowić poparcia dla argumentacji skargi. W tym stanie sprawy należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło