II SA/Lu 156/09
PostanowienieWSA w Lublinie2009-04-08
Skład orzekający: Erwin Srebrny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez przedstawienie oświadczenia o swojej trudnej sytuacji materialnej, niskich dochodach (emerytura) oraz posiadanych zasobach majątkowych (dom, budynek gospodarczy, nieruchomość rolna). W ocenie referendarza sądowego, te okoliczności, mimo braku pełnego sprecyzowania kosztów utrzymania, dają podstawy do przyjęcia, że strona nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych ani kosztów związanych z ustanowieniem adwokata, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 p.p.s.a.Stan faktyczny
Strona skarżąca C.B. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego nieprawidłowego składowania pryzmy obornika. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach strona wykazała, że jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 1367 zł brutto, a majątek stanowi dom drewniany, budynek gospodarczy i nieruchomość rolna o powierzchni 0,79 ha.Rozstrzygnięcie
Przyznano C.B. prawo pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2009 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego nieprawidłowego składowania pryzmy obornika - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata; postanawia: przyznać C.B. prawo pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
C.B. w związku ze skargą na decyzję SKO złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienie adwokata. Złożone na urzędowym formularzu oświadczenie, stanowi środek dowodowy, za pomocą którego strona skarżąca wykazuje zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy, dlatego powinno ono zawierać dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz o stanie rodzinnym. Z uzasadnienia wniosku wynika, iż skarżący znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżący sam prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Jego jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 1367 zł brutto. Natomiast majątek stanowi dom drewniany o powierzchni 48 m2, budynek gospodarczy z drewna oraz nieruchomość rolna o powierzchni 0,79 ha.
Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienie adwokata stwierdził, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania
(pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny
(pkt 2). Na stronie spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się ona w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu (bądź referendarza sądowego) w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Udzielenie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu Państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Żądanie zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienia adwokata jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym – art. 245 § 2 ppsa. W niniejszej sprawie instytucja prawa pomocy obejmuje swoim zakresem dwie instytucje procesowe, a mianowicie instytucję "zwolnienia od kosztów sądowych" i "ustanowienia adwokata". Instytucje te są w istocie rodzajem pomocy Państwa dla osób znajdujących się w obiektywnie szczególnie trudnej sytuacji majątkowej i finansowej. Zakres prawa pomocy powinien być kształtowany również obiektywnymi potrzebami podyktowanymi względami racjonalnego prowadzenia swojej sprawy. Celem prawa pomocy jest zapewnienie stronie dostępu do sądu. Przedstawione przez skarżącego oświadczenie wskazujące na jego sytuację finansową oraz biorąc pod uwagę pewne koszty utrzymania, których we wniosku nie sprecyzowano - w ocenie referendarza sądowego - daje podstawy do przyjęcia, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść zarówno kosztów sądowych jak
i kosztów postępowania związanych z ustanowieniem adwokata.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło