II SA/Lu 157/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Jolanta Sikora, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 maja 2012 r. sprawy ze skargi L. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty planistycznej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. [...] II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz L. R. kwotę 153 zł (sto pięćdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia .... wydaną na podstawie art. 36 ust.4 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym / Dz.U. Nr 80 poz. 717 ze zm./ , po rozpatrzeniu odwołania L. R. – utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia ... ustalającą L. R. opłatę w wysokości 3.805,00 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości nr .... położonej w Z. przy ul. P. – na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; ustaloną opłatę L. R. zobowiązany został uiścić w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. W uzasadnieniu stwierdzono, że organ I instancji ustalił dla byłego współwłaściciela w ½ części działki nr ... o pow. ..m2 przy ul. P. w Z. opłatę jednorazową w kwocie 3.805 zł z tytułu wzrostu wartości tejże działki w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Z. Rada Miasta uchwałą z dnia 26 czerwca 2006r uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta Z. i ustaliła stawkę opłaty na 10 % wzrostu wartości nieruchomości. Zgodnie z zapisami planu działka nr ... znajduje się obecnie na terenie o symbolu 24.8.UH – teren usług handlu, zaś przed uchwaleniem planu teren ten oznaczony symbolem 09.PN.III – określany był jako tereny wielofunkcyjne. Udział ½ części działki nr ... został sprzedany w dniu 31 sierpnia 2007r. Po wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości rzeczoznawca majątkowy sporządził operat szacunkowy określający wartość nieruchomości przed uchwaleniem planu i po jego uchwaleniu. Operat zdaniem organu I instancji sporządzony został zgodnie z obowiązującymi przepisami i określał wzrost wartości działki na 38.050 zł , zaś jednorazową opłatę w wysokości 10% tego wzrostu na 3.805 zł. Zdaniem organu I instancji strony postępowania nie wniosły uwag do operatu. W złożonym od decyzji odwołaniu L. R. zarzucał wydanie orzeczenia z naruszeniem prawa, bowiem przed uchwaleniem planu i po jego uchwaleniu działka była użytkowana w sposób niezmieniony, przez co wartość jej nie wzrosła, a ponadto zarzucał błędne uznanie iż reprezentowany był w sprawie przez pełnomocnika, którego faktycznie nie ustanawiał i w konsekwencji nie zapoznano jego jako strony z dowodami w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało odwołanie za niezasadne. Zdaniem organu zaistniały okoliczności wskazane w art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym / Dz.U. 80 poz. 717 ze zm./ uzasadniające ustalenie opłaty związanej ze wzrostem wartości nieruchomości spowodowanym uchwaleniem planu miejscowego i zbyciem nieruchomości przez jej właściciela lub użytkownika wieczystego przed upływem 5 lat od daty wejścia w życie uchwalonego planu. Dla terenu obejmującego działkę nr ... w okresie od 28.11.1994r do 31 grudnia 2003r obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w którym przewidziano, że obszar oznaczony symbolem 09.PN.III – to tereny wielofunkcyjne działalność produkcyjna i przetwórcza, składowanie i handel hurtowy oraz baza obsługi miasta , przedsiębiorstw i rolnictwa. W planie obecnie obowiązującym uchwalonym 26 czerwca 2006r – powyższy teren oznaczony został symbolem 24.8.UH i stanowi teren usług handlu. Zdaniem organu odwoławczego mimo uchybień jakich dopuścił się organ I instancji nie kontrolując prawidłowości wydanej opinii – poczynione ustalenia w zakresie stwierdzenia wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego uchwaleniem miejscowego planu znajdują potwierdzenie w treści planów oraz operacie szacunkowym rzeczoznawcy majątkowego. Organ nie podzielił zarzutu odwołania iż wadliwie dopuszczono do udziału w sprawie jego pełnomocnika. Odwołujący się był prawidłowo zawiadamiany o terminie rozprawy administracyjnej i możliwości zapoznania się z aktami sprawy, mógł zatem zapoznać się także o operatem szacunkowym. Skargę do sądu administracyjnego złożył L. R., który wniósł o uchylenie decyzji obu instancji jako wydanych z naruszenie prawa. Organ I instancji nie dokonał analizy zmiany wartości działki, a stanowisko organu odwoławczego jest nielogiczne, gdyż z porównania zapisów obu planów wartość działki faktycznie zmniejszyła się. Skarżący zarzucał także naruszenie przepisów postępowania w części dotyczącej zapoznania go z aktami sprawy i odmową wydania kopii operatu szacunkowego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa, do czego Sąd zobowiązany jest na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz.U. Nr 153 poz 1269 ze zm./ - stwierdzić należy, że skarga jest zasadna, bowiem decyzje obu instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W postępowaniu przed organem I instancji skarżący L. R. był pozbawiony możliwości udowadniania swoich twierdzeń i złożenia wyjaśnień a tym samym nie można odmówić słuszności podniesionemu w skardze zarzutowi naruszenia przysługującemu stronie uprawnienia czynnego udziału w postępowaniu. Skarżący był wprawdzie powiadomiony o terminie rozprawy, lecz w dniu 20 września 2011r złożył pismo w którym poinformował organ, że z uwagi na stan zdrowia nie może w rozprawie uczestniczyć , wnosi o wyznaczenie innego terminu i przesłanie mu kserokopii operatu szacunkowego. Jednocześnie zastrzegł, iż w postępowaniu będzie uczestniczył osobiście bez pełnomocnika. Wadliwe zatem było postępowanie organu I instancji, który przybyłego na rozprawę L. R. / syna skarżącego/ potraktował bezpodstawnie jako pełnomocnika ojca, a następnie bez rozważenia treści pisma L. R. – wydał decyzję z ... o ustaleniu opłaty. Zarzut ewidentnego naruszenia przepisów postępowania, błędne uznanie L. R. pełnomocnikiem ojca a także niezapoznanie strony z aktami sprawy – L. R. zgłosił w odwołaniu, w którym również zakwestionował merytorycznie wydaną decyzję. Uznania przez organ odwoławczy zarzutów zgłoszonych w odwołaniu za niezasadne Sąd nie podziela. Stosownie do art. 10 kpa organ administracyjny obowiązany jest zapewnić stronie czynny udział w postępowaniu a przed wydaniem decyzji umożliwić wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Odstąpienie od powyższej zasady możliwe jest tylko w przypadkach , gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na niepowetowaną szkodę materialną. Charakter sprawy niniejszej nie przemawia za celowością i potrzebą niezwłocznego jej załatwienia. Skarżący - / jak wynika z treści aktu notarialnego zawartego w sprawie / jest człowiekiem w podeszłym wieku – urodzonym w 1926r. , mógł więc złożyć wniosek o odroczenie wyznaczonej rozprawy z uwagi na stan zdrowia jak również był uprawniony do wnoszenia o nadesłania mu kserokopii operatu szacunkowego. Wnioski te organ winien był rozpatrzyć przed wydaniem decyzji. Pomijając te czynności organ pozbawił skarżącego uprawnienia do czynnego udziału w postępowaniu , czym naruszył art. 10 kpa. Wskazane naruszenie prawa procesowego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Ponadto Sąd stwierdza, że L. R., którego organ I instancji bezpodstawnie i wadliwie uznał za pełnomocnika skarżącego nie miał takiego przymiotu w postępowaniu przed organami administracji ani w postępowaniu przed sądem administracyjnym , nie przedstawił bowiem pełnomocnictwa od ojca L. R.. Z tych względów i na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit c , art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U z 2012r poz. 270/ orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy.