II SA/Lu 161/08
WyrokWSA w Lublinie2008-06-06
Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Jerzy Stelmasiak, Ewa Ibrom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego, wydane z uwagi na toczące się postępowanie o zasiedzenie nieruchomości, na której obiekt się znajduje, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej zasadnie zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego, uznając rozstrzygnięcie kwestii własności nieruchomości (poprzez postępowanie o zasiedzenie) za zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Ustalenie właściciela nieruchomości jest niezbędne do prawidłowego określenia stron postępowania administracyjnego i wydania decyzji.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiesił postępowanie w sprawie samowoli budowlanej (budynku gospodarczego) do czasu rozstrzygnięcia wniosku o zasiedzenie działki, na której obiekt się znajduje. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał to postanowienie w mocy, wskazując na potrzebę ustalenia spadkobierców zmarłej właścicielki działki lub nabycia jej przez zasiedzenie przez obecną użytkowniczkę. Skarżąca E. B. kwestionowała zasadność zawieszenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę E. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (sprawozdawca), Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Asystent sędziego Jakub Polanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi E. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie budynku gospodarczego znajdującego się na działce nr [...] położonej w miejscowości B. do czasu rozpoznania przez Sąd Rejonowy w Z. wniosku w sprawie zasiedzenia przedmiotowej działki.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż wynik postępowania w sprawie zasiedzenia przedmiotowej działki stanowi niezbędną przesłankę ustalenia stron postępowania w niniejszej sprawie dotyczącej samowoli budowlanej, a zatem stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Organ odwoławczy wskazał, iż działka, na której wzniesiono przedmiotowy budynek gospodarczy, była własnością nieżyjącej J. D., w związku z czym, legitymację do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tego budynku, mają spadkobiercy J. D., których krąg zostanie ustalony w postępowaniu o stwierdzenie zasiedzenia działki nr [...] prowadzonym w Sądzie Rejonowym w Z. na wniosek użytkującej tę działkę M. K.
Skargę na powyższe postanowienie wniosła E. B., kwestionując zasadność zawieszania postępowania w niniejszej sprawie z uwagi na toczące się postępowanie w sprawie zasiedzenia działki nr [...] oraz na konieczność ustalenia spadkobierców po zmarłej właścicielce tej działki J. D. W związku z powyższym skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga E. B. jest bezzasadna. Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Kontrola dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny, stosownie do unormowania art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwana p.p.s.a.) oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), obejmuje wszystkie kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwie zinterpretowały i nie naruszyły zasad uznawania określonych faktów za udowodnione.
W niniejszej sprawie Sąd dokonał kontroli zasadności zawieszenia postępowania administracyjnego z uwagi na toczące się postępowanie w sprawie stwierdzenia zasiedzenia działki nr [...], na której znajduje się przedmiotowy budynek gospodarczy, przez użytkującą ją obecnie M. K.
W myśl art. 61. § 4 k.p.a., o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Regulacja ta stanowi formę realizacji zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym wyrażonej w art. 10 k.p.a. Realizacja tej zasady możliwa jest tylko wówczas, gdy każda ze stron jest świadoma, że takie postępowanie się toczy.
Oznacza to, iż organ administracji publicznej zobowiązany jest z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek. Nawet w przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, organ administracyjny nie może tylko jej gwarantować udziału, lecz obowiązany jest ustalić, czy w danej sprawie mają prawnie chronione interesy również inne podmioty.
Działka nr [...], na której wybudowano budynek gospodarczy, którego dotyczy niniejsze postępowanie, była własnością nieżyjącej J. D. Obecnie w Sądzie Rejonowym w Z. toczy się postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia działki nr [...], wszczęte na wniosek użytkującej tę działkę M. K.(sygn. akt Ns [...]).
W niniejszej sprawie, dotyczącej nakazania rozbiórki obiektu budowlanego – budynku gospodarczego wzniesionego na działce nr [...], za strony postępowania powinni być uznani właściciele (właściciel) przedmiotowej działki. W związku z tym, iż postępowanie w sprawie nabycia własności tej działki przez zasiedzenie przez M. K. nie zostało prawomocnie zakończone, nie jest możliwe ustalenie stron postępowania administracyjnego, tj. ustalenie, czy stronami tego postępowania są spadkobiercy zmarłej właścicielki J. D., czy użytkująca działkę i wnioskująca o stwierdzenie nabycia jej własności przez zasiedzenie M. K.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Należy przyjąć, że zagadnieniem wstępnym jest zagadnienie prawne, które albo ujawniło się w toku postępowania i dotyczy istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej.
W niniejszej sprawie, z uwagi na jej przedmiot, niezbędne jest ustalenie właściciela (właścicieli) przedmiotowej działki nr [...], gdyż to do niego (do nich) będzie adresowana decyzja administracyjna dotycząca wybudowanego na tej działce budynku gospodarczego.
W związku z tym, iż kwestia własności działki nr [...] może być rozstrzygnięta dopiero po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu powszechnego dotyczącego zasiedzenia tej działki, organy zasadnie zawiesiły postępowanie w niniejszej sprawie, uznając rozstrzygniecie w przedmiocie ustalenia własności działki nr [...] za zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, iż organ odwoławczy, utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie pierwszoinstancyjne, nie naruszył prawa i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło