II SA/Lu 162/09

PostanowienieWSA w Lublinie2009-05-06

Skład orzekający: Erwin Srebrny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca bezrobotną matką dwojga dzieci, której dochody pochodzą z pomocy społecznej, a majątek stanowi jedynie częściowy udział w domu i nieruchomości rolnej, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości lub części?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w zakresie częściowym. Wnioskodawczyni, będąca bezrobotną matką dwojga dzieci z dochodami z pomocy społecznej i ograniczonym majątkiem, wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Stan faktyczny
J.B. i T.W. wniosły skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. J.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na swoją trudną sytuację materialną: jest bezrobotna, matka dwojga dzieci, jej dochody pochodzą z pomocy społecznej, a majątek to częściowy udział w domu i nieruchomości rolnej. Wnioskodawczyni domagała się zwolnienia od wpisu sądowego w wysokości 500 zł.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J.B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.B. i T.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2009 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych - na skutek wniosku J.B. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych; postanawia: przyznać J.B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. J.B. i T.W. zostały wezwane odrębnie do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w wysokości 500 zł od wniesionej skargi. W terminie zakreślonym do uiszczenia wpisu sądowego J.B. jako współskarżąca po uzupełnieniu braków formalnych złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku jak i ze znajdujących się w aktach dokumentów wskazujących na sytuację materialną wnioskodawczyni wynika, iż jest ona osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, matką wychowującą dwoje uczących się dzieci. Jej dochody w łącznej wysokości [...] zł brutto pochodzą w całości z tytułu świadczeń (fundusz alimentacyjny, zasiłki) z pomocy społecznej. W okresie letnim wnioskodawczyni podejmuje prace dorywcze. Jej majątek to przejęte w spadku 1/2 udziału w domu drewnianym o powierzchni [...] m2, w budynku mieszkalnym o powierzchni ok. [...] m2 oraz w nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha. Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdził, co następuje: Zakres przyznawanego prawa pomocy określa art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", stanowiąc, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (§1). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Wnioskodawczyni wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – art. 245 § 3 ppsa. W ocenie referendarza sądowego przedstawione przez stronę skarżącą oświadczenie na okoliczność jej sytuacji finansowej oraz załączone dokumenty dają podstawy do przyjęcia, iż wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść obecnych kosztów postępowania - na które składają się kwota wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 500 zł, a także pozostałych kosztów sądowych - które mogą ale nie muszą wystąpić tzn. ewentualna opłata kancelaryjna w wysokości 100 zł za odpis wyroku z uzasadnieniem oraz potencjalny wpis od skargi kasacyjnej, który wynosi połowę wpisu od skargi (w tej sprawie może to być kwota w wysokości 250 zł) - bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło