II SA/Lu 1659/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (spr.), Asesor WSA Jerzy Drwal, Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Protokolant ref. Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2004 r. sprawy ze skargi A. T., M. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli oddala skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania A. T. i M. D., zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nakazującą A. T. i M. D. rozbiórkę stawu rybnego o powierzchni 4600 m2, samowolnie wybudowanego na działce nr [...] położonej w R. W. Organ odwoławczy przytoczył następujące motywy rozstrzygnięcia: Z ustaleń przeprowadzonego postępowania administracyjnego wynika, że A. T. i M. D.i, jesienią 1998 r., rozpoczęli roboty budowlane przy budowie stawu rybnego. Podczas oględzin przeprowadzonych przez organ I-szej instancji w dniu 17 września 2002 r. stwierdzono, że na działce nr geod. [...] położonej w miejscowości R. W. wykonano staw rybny o wymiarach: długość ok. 230 m, szerokość ok. 16-25 m. Brzegi stawu umocnione są częściowo palikami i faszyną. Pobór wody następuje z rowu melioracyjnego za pomocą rur Ø 160 i Ø 100. Na rowie melioracyjnym znajduje się tama do piętrzenia wody. Wysokość piętrzenia wynosi 30 cm. Woda odprowadzana jest ze stawu za pomocą śluzy do rowu melioracyjnego. Roboty budowlane nie zostały zakończone /brak jest częściowo umocnienia brzegów/. Na wykonane roboty budowlane inwestor nie posiada wymaganego prawem zgłoszenia. Powyższe zostało zapisane w protokole oględzin i potwierdzone własnoręcznymi podpisami zainteresowanych stron. Inwestor uzyskał decyzję z dnia [...], znak: [...], wydaną z upoważnienia Wojewody Z., udzielającą pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie dwóch zbiorników wodnych, piętrzenie wody na rowie melioracyjnym D do wys. 30 cm, doprowadzenie wody do urządzenia piętrzącego za pomocą rur PCV Ø 200, pobór wody ze zlewni rowu D, piętrzenie wody w zbiornikach, zrzut wody ze zbiorników oraz korzystanie z wód do celów rybackich. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 1 lit.b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, przez obiekt budowlany rozumie się między innymi budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Pkt 3 cytowanego przepisu wymienia zaś wśród budowli między innymi budowle ziemne i zbiorniki wodne. W związku z powyższym zbiornik wodny /staw rybny/ realizowany przez skarżących jest obiektem budowlanym, a jego wykonanie w określonym miejscu mieści się w definicji budowy /art. 3 pkt 6 ustawy/. Zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 4 i art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne /Dz.U. z 2001 r. Nr 115, poz. 1229 ze zm./ - ziemne stawy rybne na obszarach nawadnianych, o ile służą regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienia jej uprawy oraz na ochronie użytków rolnych przed powodziami zaliczamy do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych. Z uwagi na to, że sporny zbiornik wodny jest ziemnym stawem rybnym, budowany jest na terenie nawadnianym i związany jest z produkcją rolną, należy zaliczyć go do melioracji wodnych szczegółowych. Obowiązująca od 1 stycznia 1995 r. ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane wprowadziła jako zasadę, obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę na prowadzenie robót budowlanych /art. 28 cytowanej ustawy/, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. W art. 29 wymieniono enumeratywnie wszystkie obiekty i roboty budowlane, których budowa lub wykonanie nie wymaga pozwolenia na budowę. Z art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 4 wynika, że prowadzenie robót budowlanych polegających na wykonaniu i remoncie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, poza obszarami parków narodowych, rezerwatów przyrody i parków krajobrazowych oraz ich otulin, wymaga zgłoszenia do właściwego organu. W rozpatrywanej sprawie inwestorzy realizują w określonym miejscu obiekt budowlany /staw rybny/, bez wymaganego prawem zgłoszenia. Konsekwencją samowolnego wykonania spornego stawu jest obowiązek nakazania przez organ nadzoru budowlanego jego rozbiórki na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. W myśl art. 48 właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Zawarte w odwołaniu zarzuty nie stanowią podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Pozwolenie wodnoprawne, jakie uzyskał skarżący, określa zasady szczególnego korzystania z wód oraz warunki wykonania urządzeń wodnych /art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne /Dz.U. z 2001 r. Nr 115, poz. 1229 ze zm./. Jest to swego rodzaju opinia niezbędna przy wydaniu pozwolenia na budowę, bądź zgłoszeniu, w której uprawniony organ wypowiada się co do szczególnych wymagań związanych z potrzebą ochrony terenów bądź rodzaju działalności objętych ustawą – Prawo wodne. Takie uzgodnienie jest jednym z elementów jakie organ administracji architektoniczno-budowlanej rozważa przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub przyjęciu zgłoszenia, a które są szczegółowo określone w art. 30 i art. 32-35 ustawy – Prawo budowlane. Załączona do akt sprawy kserokopia pisma z dnia 10 listopada 1998 r., nie posiada mocy dowodowej w sprawie. Właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej nie potwierdził, jakoby A. T. i M. D. dokonali w 1998 r. zgłoszenia zamiaru wykonania stawu rybnego w miejscowości R. W., a skarżący nie posiadają żadnego dowodu na to, że takie pismo zostało wysłane. Ponadto skarżący potwierdzili własnoręcznymi podpisami zapis w protokole oględzin z dnia 17 września 2002 r., że roboty budowlane zostały wykonane bez wymaganego prawem zgłoszenia i nie kwestionowali podczas oględzin powyższego faktu. Podkreślić również należy, że pismo z dnia 10 listopada 1998 r., nie spełnia dyspozycji art. 30 ust. 1a i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. W takim stanie faktycznym i prawnym okoliczność budowy spornego stawu bez wymaganego prawem zgłoszenia została uznana za udowodnioną. W przypadku spełnienia przesłanek art. 48 /co ma miejsce w niniejszej sprawie/, jego stosowanie jest obligatoryjne i nie zależy od uznania organu administracji. Jedyną dopuszczalną decyzją w tej sprawie jest nakaz rozbiórki, a jego uzasadnieniem brak zgłoszenia. A. T. i M. D. w skardze do sądu administracyjnego zarzucili, iż zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. W toku postępowania nie wyjaśniono okoliczności o których mowa w art. 30 - Prawa budowlanego. Skarżący dokonali zgłoszenia, kierując stosowne pismo do Urzędu Rejonowego w T. L.. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji są zgodne z prawem. W toku postępowania wyjaśnione i rozważone zostały istotne okoliczności sprawy. Jej rozstrzygnięcie nastąpiło na podstawie mających zastosowanie przepisów prawa materialnego. Z niewadliwych ustaleń organu administracji, wynika, że skarżący podjęli roboty budowlane polegające na budowie zbiornika wodnego stanowiącego staw rybny. Obiekt ten stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm./, co oznacza, iż objęty jest kategorią "obiekt budowlany" /art. 3 pkt 1 lit.b cyt. ustawy/, którego realizacja następuje w wyniku robót budowlanych /art. 3 pkt 6 i 7 cyt. ustawy/. W myśl art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 tej ustawy. Ziemny staw rybny, przy spełnieniu określonych wymogów ustawowych, stanowi urządzenie melioracji szczegółowej /art. 73 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne, Dz.U. Nr 115, poz. 1229/. Taki też status posiadał staw rybny w świetle przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo wodne /Dz.U. z 1980 r. Nr 38, poz. 230 ze zm./, obowiązującej w 1998 r., kiedy to skarżący przystąpili do budowy. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego wykonanie i remont urządzeń melioracji szczegółowych wymaga zgłoszenia, którego należy dokonać przed zamierzonym terminem rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonania robót można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. W rozpatrywanej sprawie organ administracji ustalił zgodnie z przeprowadzonymi dowodami, iż inwestorzy podjęli roboty budowlane, nie dokonując uprzednio stosownego zgłoszenia. Wskazuje na to treść oświadczenia złożonego do protokołu oględzin /k. 14v akt admin. – "inwestorzy nie posiadają zgłoszenia robót budowlanych"/ oraz pismo Starostwa Powiatowego w T. L. z dnia 7 października 2002 r. /k. 31/, z którego wynika, iż w aktach byłego Urzędu Rejonowego w T. L. nie stwierdzono, by inwestorzy w 1998 r. zgłosili zamiar budowy stawu rybnego w R. W.. Dowody powyższe zostały ocenione zgodnie z wymogami art. 80 kpa, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Brak jest więc podstaw do kwestionowania ustalenia, iż inwestorzy nie dokonali zgłoszenia. Podjęcie robót budowlanych bez wymaganego zgłoszenia obliguje organ nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki na podstawie art. 48 ustawy – Prawo budowlane. Zasadnie więc organ I instancji nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu decyzją z dnia [...], a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili, iż dokonali stosownego zgłoszenia. W świetle dowodów zgromadzonych w toku postępowania zarzutu tego podzielić nie można. Powyżej zostało wykazane, iż organ administracji dokonał prawidłowej oceny dowodów w tym zakresie /protokół oględzin oraz informacja Starostwa Powiatowego w T. L./. Oceny tej nie zmienia pismo złożone przez skarżących z dnia 10 listopada 1998 r. adresowane do Urzędu Rejonowego w T. L. /k. 22 akt adm./, stanowiące w ocenie skarżących zgłoszenie. Skarżący nie przedstawili żadnego dowodu, że pismo to zostało wysłane i dotarło do adresata. W sytuacji, gdy skarżący w toku oględzin przyznali, iż nie dokonali zgłoszenia i w aktach b. Urzędu Rejonowego brak takiego zgłoszenia, organ rozpatrujący sprawę uprawniony był do ustalenia, iż zgłoszenie nie zostało dokonane. Pismo skarżących, na które się powołują, nosi datę 10 listopada 1998 r. i zawiera zapowiedź rozpoczęcia robót budowlanych w dniu 15 listopada 1998 r., co wskazuje, iż termin określony w art. 30 ust. 2 - Prawa budowlanego, nie mógł być zachowany. Do robót budowlanych można bowiem przystąpić jeśli właściwy organ nie wniesie sprzeciwu w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia. Skarżący podnosili również, iż legitymują się ostateczną decyzją z dnia [...] stanowiącą pozwolenie wodnoprawne wydane na podstawie ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo wodne. Pozwolenie wodnoprawne zezwala w zakresie w nim oznaczonym na korzystanie z wód. Nie zastępuje natomiast wymaganego przepisami Prawa budowlanego zgłoszenia i nie może stanowić o uprawnieniu do podjęcia robót budowlanych. Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ skargę jako niezasadną należało oddalić.