II SA/Lu 166/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 maja 2007 r. sprawy ze skargi M.O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta z dnia [...] r., znak: [...], nakazującą M.O. rozbiórkę rozbudowy o zewnętrzną klatkę schodową i nadbudowy związanej ze zmianą sposobu użytkowania części poddasza nieużytkowego na pomieszczenia mieszkalne budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr [...] położonej przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji o rozbiórce rozbudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego w tej sprawie została wydana na podstawie art. 48 ust. 4 w związku z ust. 3 tego przepisu Prawa budowlanego. Nastąpiło to z powodu niewykonania przez skarżącego M.O. w zakreślonym przez organ terminie obowiązków nałożonych na niego w ramach procedury legalizacyjnej dotyczącej budowy wykonanej przez skarżącego w warunkach samowoli budowlanej, tj. bez posiadania wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał je za bezzasadne, podnosząc, iż decyzja o rozbiórce została prawidłowo skierowana do skarżącego jako inwestora. Organ uznał za bezsporną okoliczność, iż inwestorem jest skarżący, opierając się m. in. na zapisach protokołu z oględzin przeprowadzonych w dniu 3 listopada 2005 r. Ponadto organ drugiej instancji wskazał, iż wzajemne relacje pomiędzy skarżącym M.O. a J.P. nie mają znaczenia dla podjętego rozstrzygnięcia, w związku z czym nie ma podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 k.p.a. z powodu toczącej się sprawy o podział majątku między nimi. Skargę na powyższą decyzję wniósł M.O., podnosząc następujące zarzuty: Po pierwsze, naruszenie przepisu art. 6,7 i 77 w związku z przepisem art. 136 k.p.a poprzez: - oparcie decyzji na przepisach prawa nieobowiązujących w dacie dokonania samowoli budowlanej, - nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy mających wpływ na treść decyzji poprzez nie objęcie decyzją małżonki skarżącego J.P. jako współwłaściciela budynku i inspiratora zmian w konstrukcji budynku, - nieuwzględnienie przy rozpatrywaniu sprawy przedłożonych dowodów w postaci ustaleń Sądu i oświadczeń osób, a w konsekwencji bezpodstawnego wydania postanowienia o wstrzymaniu robót związanych z samowolą budowlaną; Po drugie, naruszenie przepisu art. 76 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie całokształtu wzajemnych relacji pomiędzy J.P., a M.O. w kontekście dokonanych czynności faktycznych i urzędowych, w tym informacji wynikających z ustalonego przez Sąd stanu faktycznego. Po trzecie, naruszenie prawa procesowego, tj. art. 28 k.p.a. w związku z art. 17 i z art. 28 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne ustalenie, że wyłącznym inwestorem w rozumieniu Prawa budowlanego był M.O., współwłaściciel na prawie wspólności ułamkowej nieruchomości położnej w C. przy ulicy [...] i pominięcie jako adresata decyzji J.P., byłej małżonki i współwłaściciela nieruchomości we współwłasności ułamkowej; Po czwarte, naruszenie prawa materialnego tj. art. 103 § 2 w związku z art. 48 ustawy Prawo budowlane poprzez uznanie, że organ miał prawo wydać decyzję w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie wszczęcia postępowania z urzędu, zamiast w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie wykonania samowoli budowlanej, które dla stron niniejszego postępowania były korzystniejsze. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów procesu według norm. Zdaniem skarżącego, z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy nie rozpoznał istoty sprawy w kontekście istniejącej współwłasności nieruchomości i budynku i przez to naruszył przepisy dotyczące procedury zarówno w zakresie postępowania uregulowanego przepisami k.p.a., jak i przepisami prawa budowlanego. Skarżący wskazał, iż organ odwoławczy nie wziął pod uwagę, że prawo budowlane nie zawiera ustawowej definicji pojęcia "inwestor", a wobec posługiwania się tym pojęciem przez ustawodawcę, należało szczegółowo przeanalizować zarówno ustrój majątkowy małżonków istniejący w czasie popełnienia samowoli budowlanej, jak też prześledzić wcześniejsze działania małżonków, które były przyczyną dopuszczenia się samowoli budowlanej. Ponadto skarżący podniósł, iż stosownie do przepisu art. 103 ust 2 prawa budowlanego, samowola budowlana jakiej dopuścił się z byłą małżonką powinna być rozpatrywana według brzemienia przepisu art. 48 i 49 Prawa budowlanego obowiązującego w roku 2001 (przed nowelizacją ustawy), które umożliwiały zalegalizowanie samowoli po upływie pięciu lat. Skarżący wskazał również, iż w chwili obecnej toczy się postępowanie o dział majątku małżeńskiego dorobkowego, którego skutkiem może być przyznanie na własność jednemu z małżonków nieruchomości wraz z budynkiem, podział fizyczny nieruchomości wraz z budynkiem i sprzedaż licytacyjna przedmiotu własności na rzecz osób trzecich. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny stosownie do unormowania art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) obejmuje wszystkie kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwe zinterpretowały i nie naruszyły zasad ustalania określonych faktów za udowodnione. W zakresie tak ustalonej kognicji Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ w świetle dyspozycji art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. prawidłowo został ustalony stan faktyczny. Wynika z niego, że wbrew twierdzeniom skarżącego, nie nastąpiło w tej sprawie także naruszenie przepisów prawa materialnego, ponieważ właściwe organy prawidłowo dokonały wykładni art. 48 ust. 4 w związku z ust 3 tego przepisu cyt. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Należy bowiem podkreślić, co nie budzi żadnych wątpliwości w zebranym prawidłowo w sprawie materiale dowodowym, że przedmiotowa decyzja o rozbiórce części budynku mieszkalnego wydana została na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 tego artykułu Prawa budowlanego dopiero wobec niewykonania przez inwestora obowiązków nałożonych na niego w ramach tzw. procedury legalizacyjnej, określonej w dyspozycji art. 48 ust. 3 tejże ustawy. Oznacza to, ze właściwie dokonano ich subsumcji, ponieważ ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej w nich normy prawnej. Ponadto przedmiotowa decyzja o rozbiórce została prawidłowo skierowana do skarżącego M.O., gdyż jest on inwestorem w rozumieniu art. 17 pkt 1 i art. 18 cyt. ustawy Prawo budowlane. Nie ma przy tym znaczenia okoliczność, że brak jest w powołanej ustawie definicji legalnej pojęcia "inwestor". W doktrynie jak i orzecznictwie NSA i WSA przyjmuje się bowiem, że inwestor to podmiot organizujący proces budowlany. Natomiast z dokumentów będących w aktach sprawy bezspornie wynika, że to skarżący organizował proces rozbudowy i nadbudowy części budynku (dowód protokół oględzin z 3 listopada 2005 r. - karta Nr 8 akt sprawy administracyjnej jak i pismo procesowe skarżącego do Sądu Rejonowego z dnia [...] r. – sygn. [...] – karta Nr 32 akt sprawy administracyjnej). Należy podkreślić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w ramach kontroli zaskarżonej decyzji nie dokonuje samodzielnie ustaleń faktycznych. Oznacza to, że dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie nie mają znaczenia wzajemne relacje pomiędzy skarżącym a jego byłą żoną, zwłaszcza dotyczące przyszłych rozliczeń majątkowych. Dlatego też, J.P. jako współwłaściciel budynku nie staje się przez to "automatycznie" inwestorem w świetle Prawa budowlanego. Ponadto chybiony jest podniesiony skardze zarzut, że samowola budowlana, której dopuścił się skarżący powinna być rozpatrywana według brzmienia art. 48 i 49 Prawa budowlanego sprzed nowelizacji, według stanu prawnego obowiązującego w 2001 r., gdyż roboty budowlane (budowa) nie zostały zakończone w tym roku lecz były jeszcze realizowane w 2005 roku (dowód karta Nr 8 akt administracyjnych sprawy dotycząca protokołu oględzin z dnia 3 listopada 2005 r.) . Dlatego też zaskarżona decyzja nie naruszyła zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd orzekł o oddaleniu skargi.