II SA/Lu 1678/02

WyrokWSA w Lublinie2004-03-02

Skład orzekający: Leszek Leszczyński, Wiesława Achrymowicz, Jerzy Stelmasiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany wzniesiony przed 1 stycznia 1995 r. bez pozwolenia na budowę, który nie spełnia wymogów technicznych dotyczących usytuowania przy granicy działki (w tym wymogu ściany przeciwpożarowej), podlega nakazowi rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.?
Ratio decidendi
Obiekt budowlany wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, który powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, podlega przymusowej rozbiórce na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. W przypadku samowoli budowlanej wzniesionej przed 1 stycznia 1995 r., ocena warunków technicznych powinna być dokonana na gruncie przepisów obowiązujących w dacie budowy, a nie przepisów późniejszych. Skoro obiekt garażowy usytuowany przy granicy działki nie spełniał wymogów dotyczących ścian z materiałów niepalnych i dachu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, a jego utrzymywanie powoduje niebezpieczeństwo, zasadnie organy nadzoru budowlanego wydały nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał H. H. rozbiórkę garażu wzniesionego bez pozwolenia na budowę przed 1 stycznia 1995 r. przy granicy działki, uznając, że nie spełnia on wymogów technicznych dotyczących bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. H. H. złożyła skargę do WSA, podnosząc zarzuty dotyczące sąsiedzkiego konfliktu i gotowości do wykonania niezbędnych przeróbek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę H. H.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Asesor WSA Wiesława Achrymowicz (spr.), Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant ref. Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2004 r. sprawy ze skargi H. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...], nakazał H. H. rozbiórkę budynku garażowego, zlokalizowanego na działce numer [...], położonej w P. przy ul. [...]. W uzasadnieniu powołał się na ustalenie, że wskazany w osnowie decyzji obiekt budowlany o drewnianej konstrukcji obitej deskami z dwuspadową więźbą dachową pokrytą papą, wzniesiony został bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, a co miało miejsce przed 1 stycznia 1995 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę. W tych okolicznościach odwołał się do wymogów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /tekst jednolity: Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140/, statuowanych w § 270 ust. 2 i § 233 w związku z § 274 ust. 1 i § 212 ust. 2. Na tej podstawie stanął na stanowisku, że ściana usytuowana w bezpośredniej bliskości granicy z działką sąsiednią winna być ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, gdy obecnie tego wymogu nie spełnia, a zważywszy właśnie bezpośrednią bliskość granicy, nie jest możliwym jej wzniesienie. W konsekwencji odwołał się do unormowania art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r., uzasadniającego nałożenie obowiązku rozbiórki, gdy jest to dyktowane względami bezpieczeństwa ludzi, mienia, w związku z art. 103 ust. 2 obecnie obowiązującego prawa budowlanego. Po rozpoznaniu odwołania H. H., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...]., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Analizując warunki techniczne, uznał za zasadne odwołać się do wymogów rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r., które w § 13 pkt 1 dla budynków usytuowanych w bezpośredniej bliskości granicy z działką sąsiednią wymagają ścian z materiałów niepalnych, dachu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, gdy kontrolowany obiekt tych warunków nie spełnia i w zaistniałych okolicznościach nie można odwołującej się zobligować do wykonania czynności zmierzających do doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem, a zatem nie może znaleźć zastosowania unormowanie art. 40 ustawy - Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. W pozostałym zakresie w pełni podzielił ustalenia faktyczne i ich ocenę prawną, dokonaną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Na powyższe, skargę złożyła H. H., wskazując na sąsiedzki konflikt, między innymi dotyczący przebiegu granicy, samowolne działanie sąsiada w zakresie sytuowania przez niego budynków. Podnosiła, że decyzje organów administracji są dla niej krzywdzące, gdy jednocześnie wyraża gotowość skrócenia garażu, by wykonać wymaganą ścianę oddzielenia przeciwpożarowego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , wnosił o jej oddalenie. Podtrzymał argumentację faktyczną i prawną przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę, zważył, co następuje: Dokonując kontroli legalności decyzji administracyjnych, wydanych w toku instancji przez organy nadzoru budowlanego, stwierdzić należy, iż odpowiadają one prawu. Wobec niekwestionowanego ustalenia organów administracji, że budynek garażowy został zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej przed dniem 1 stycznia 1995 r., w pełni prawidłowo podlegał rozważeniu reżim prawny, przewidziany dla eliminowania skutków samowoli budowlanej, uregulowany ustawą z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane /Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm./, a to w związku z unormowaniem przechodnim obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /tekst jednolity z 2000 r. Dz.U. Nr 106, poz. 1126 ze zm./, zawartym w dyspozycji art. 103 ust. 2. Zgodnie zatem z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. obiekty budowlane wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce, gdy powodują niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, która to przesłanka znajduje zastosowanie w sprawie niniejszej. Po pierwsze inwestor nie legitymował się pozwoleniem na budowę, naruszając wymóg z art. 28 ust. 1 omawianej ustawy – Prawo budowlane, obowiązującej w okresie prowadzenie inwestycji. Nadto, co rozstrzygające, obiekt budynku garażowego został zrealizowany wbrew warunkom technicznym przewidzianym dla sytuowania budynków. Skoro art. 37 ust. 1 cytowany wyżej, wprost odwołuje się do wymogów dyktowanych przepisami obowiązującymi w dacie budowy, to w sprawie niniejszej, ocena zachowania warunków technicznych podlegała reżimowi rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Prawidłowo Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazuje na dyspozycję § 13 ust. 1 powołanego rozporządzenia, który wymaga, by budynek wzniesiony w bezpośredniej bliskości granicy, miał wykonane ściany z materiałów niepalnych, z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, a czego obiekt objęty nakazem rozbiórki nie spełnia, przy odwołaniu się do klasyfikacji materiałów z § 175 omawianego rozporządzenia. W tych okolicznościach, zasadnie organy nadzoru budowlanego, w toku instancji stanęły na stanowisku, iż istniejący stan budynku garażowego, zważywszy jego usytuowanie w bezpośredniej bliskości granicy z działką sąsiednią, wyczerpuje dyspozycję art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r., znajdującej zastosowanie w okolicznościach sprawy niniejszej, gdyż jego utrzymywanie powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia. Natomiast nie znajduje zastosowania art. 40 wskazanej wyżej ustawy Prawo budowlane, do którego nawiązuje swą argumentacją skarżąca. Unormowanie to bowiem przewiduje możliwość wydania decyzji nakazującej wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek niezbędnych dla doprowadzenia obiektu budowlane do stanu zgodnego z przepisami, ale ta możliwość została przewidziana jedynie w odniesieniu do sytuacji, w której nie zachodzą przesłanki z art. 37, rozważanego wyżej. Także warunki techniczne obiektu nie podlegają ocenie na gruncie uregulowań rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r. Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zważywszy na jednoznaczne brzmienie unormowania ustawowego, zawartego w dyspozycji art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, o którym wyżej, przy odwołaniu się do dyrektyw interpretacyjnych wykładni systemowej. W pozostałym zakresie argumenty, do których odwołuje się skarżąca mają charakter pozaprawny, gdy wskazuje na sąsiedzki konflikt, a te dotyczące przebiegu granicy pozostają bez rozstrzygającego znaczenia dla oceny zgodności z prawem kontrolowanej decyzji, dokonywanej na gruncie unormowań znajdujących zastosowanie przy rozstrzyganiu sprawy administracyjnej, w granicach przewidzianych dla kognicji organu administracyjnego. Spór o rozgraniczenie podlegać może rozpoznaniu w odrębnym postępowaniu. Z tych względów, skarga, jako niezasadna, podlegała oddaleniu, o czym na mocy art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło