II SA/Lu 183/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Krystyna Sidor, Sędziowie Asesor WSA - Jerzy Drwal, Asesor WSA - Bogusław Wiśniewski (spr.), Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie opinii wstępnego projektu podziału działki I. uchyla zaskarżone postanowienie, które nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Z.K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygn. akt II SA / Lu 183/ 05 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] Nr : [...] pozytywnie opiniujące wstępny projekt podziału działki nr 19/8 położonej w miejscowości C.. W uzasadnieniu postanowienia podano, iż podział prowadzony jest z urzędu, a jego uzasadnieniem jest realizacja celu publicznego jakim jest wydzielenie jednej z powstałych po podziale działek pod budowę drogi gminnej, oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy jako droga osiedlowa. Według Kolegium przeznaczony do wydzielenia grunt przeznaczony jest pod drogę publiczną. Wynika to m.in. z art.2 w związku z art.7 ustawy z dnia 21 marca 1985 r o drogach publicznych .Z tej regulacji wynika, że drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na różne kategorie w tym drogi gminne. Do tej kategorii zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym niezliczone do innych kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych. Kolegium podkreśliło, iż zamierzony podział jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy z dnia 10 września 2002 r obejmującego obszar miejscowości C. Działka objęta postępowaniem w części znajduje się w terenie oznaczonym symbolem 5U oraz w części 2MRU, na części wyznaczono także drogę osiedlową o symbolu K8.Przeznaczeniem podstawowym terenu o symbolu 5U są usługi komercyjne o uciążliwości nie przekraczającej granic działki, zaś w ramach funkcji uzupełniającej plan dopuszcza realizację na działce budynku mieszkalnego pod warunkiem zachowania wymogów wynikających z tego planu. W terenie oznaczonym symbolem 2 MRU jako przeznaczenie podstawowe ustalono zabudowę mieszkaniowo- zagrodową z urządzeniami towarzyszącymi ,realizowaną w formie zabudowy wolnostojącej lub zbliźniaczonej. Natomiast jako przeznaczenie dopuszczalne ustalono zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i usługi .Plan w tym terenie określa także zasady prowadzenia wtórnych podziałów geodezyjnych podając, iż szerokość działek ma być nie mniejsza niż 18 m i do każdej działki ma być bezpośredni dojazd z drogi publicznej. Kolegium wskazało ,iż w planie określone zostały parametry techniczne drogi K8 oraz przebieg nieprzekraczalnej linii zabudowy w odległości min. 4 m od linii rozgraniczającej ulicę. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Z. K.. Podnosiła, iż wzdłuż jej działki biegnie już droga tranzytowa , następna ma natomiast być przeprowadzona przez środek ponad 30 – letniego lasu. Działanie takie pozostaje w sprzeczności z ochroną środowiska i doprowadzi do wyginięcia wszystkich drzew. Podkreśliła, iż przed nabyciem przez nią działki za jej lasem od strony południowej nie było żadnych zabudowań. Dopiero w roku 2002 dwóch właścicieli zaczęło budować domy. Droga, którą mogą dojeżdżać do swoich nieruchomości jest zaprojektowana w odległości około 400 m od drogi tranzytowej. Jej zdaniem bezcelowe jest niszczenie jej lasu i budowanie jednemu właścicielowi drogi. Skarżąca wyraziła także wątpliwości co do możliwości realizacji budownictwa mieszkaniowego na działkach wydzielonych w wyniku podziału, w związku z ich niewielka powierzchnią . W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Stosownie do art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz U Nr 153, poz.1270 ze zmianami ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż sąd zobowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie , niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy ( art.7 i 77 § 1 kpa). Według art. 97 ust.1 pkt. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r o gospodarce nieruchomościami ( tekst jedn. Dz. U z 2000 r Nr 46, poz.543 ze zmianami ) podziału nieruchomości można dokonać z urzędu tylko wówczas , gdy jest on niezbędny dla realizacji celów publicznych , gdy nieruchomość stanowi własność gminy i nie została oddana w użytkowanie wieczyste, a także wówczas , gdy mają być zrealizowane cele o jakich mowa w art.95 ust. 3-6 ustawy. Jeśli chodzi o drogi , to celem publicznym jest wydzielenie gruntów pod drogę publiczną ( art.6 pkt.1ustawy ). Jedynie zatem wykazanie , iż planowana droga miałaby być drogą publiczną uzasadniałoby wszczęcie postępowania podziałowego w oparciu o art.97 ust.3 pkt.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zagadnienie powyższe nie zostało przekonująco wyjaśnione. Pod pojęciem drogi publicznej stosownie do art.1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U z 2000 r Nr 71, poz.838 ze zmianami ) należy rozumieć drogę zaliczoną na podstawie ustawy do jednej z kategorii dróg , z której może skorzystać każdy , zgodnie z jej przeznaczeniem z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Ustawa o drogach publicznych wyróżnia kilka kategorii dróg publicznych : drogi krajowe stanowiące własność skarbu Państwa, drogi wojewódzkie – stanowiące własność województwa, drogi powiatowe będące własnością powiatu i drogi gminne, których właścicielem jest gmina. Do tych ostatnich zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym nie zaliczone do innych kategorii , stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych. Za uznaniem , że określona droga ma status drogi gminnej , a tym samym spełnia wymogi drogi publicznej nie jest wystarczające, jak przyjął organ odwoławczy , umieszczenie jej w planie zagospodarowania przestrzennym gminy. Zaliczenie bowiem do kategorii drogi gminnej następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu ( art.7 ust.2 ustawy o drogach publicznych ). Akta sprawy nie wskazują , aby taka uchwala była podjęta. Przeciwko tezie, iż podział dokonywany jest pod budowę drogi publicznej przemawia także treść miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy. W planie tym droga o symbolu K8 określana jest jako droga osiedlowa. Według art.8 ust.1 ustawy o drogach publicznych drogi niezliczone do żadnej kategorii dróg publicznych , w tym m.in. drogi w osiedlach mieszkaniowych zaliczone są do dróg wewnętrznych. Skoro drogi wewnętrzne nie są drogami publicznymi w rozumieniu ustawy o drogach publicznych , to tym samym nie są drogami publicznymi w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami , a ich budowa nie stanowi celu publicznego. Nie było zatem podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie podziału nieruchomości stanowiącej własność skarżącej z urzędu na podstawie art. 97 ust.3 pkt.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami ( por .wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2002 r sygn. akt II S.A. / Łd 1093/ 01 ONSA 2004 /1/ 15 ). Wobec powyższego na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zmianami ) zaskarżone postanowienie należało uchylić. O niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art.152, natomiast o kosztach na podstawie art. 200 powołanej ustawy.