II SA/Lu 188/16

WyrokWSA w Lublinie2016-06-16

Skład orzekający: Marta Laskowska-Pietrzak, Grażyna Pawlos-Janusz, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie w sprawie świadczeń z pomocy społecznej, mimo że organ pierwszej instancji wadliwie wznowił postępowanie?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że choć organ pierwszej instancji wadliwie wznowił postępowanie, to Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie. Kolegium prawidłowo stwierdziło, że zarzuty wniosku o wznowienie postępowania nie miały związku ze sprawą zakończoną decyzją ostateczną, a organ pierwszej instancji naruszył prawo, wznawiając postępowanie w sytuacji braku podstaw.
Stan faktyczny
T. W. złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie świadczeń z pomocy społecznej, zarzucając fałszowanie wywiadu środowiskowego i przestępstwo. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, ale następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i umorzyło postępowanie, uznając brak związku zarzutów z postępowaniem. T. W. złożyła skargę do WSA, która została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie świadczeń z pomocy społecznej I. oddala skargę; II. przyznaje [...] A. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) wynagrodzenie wraz z należnym podatkiem od towarów i usług w łącznej kwocie 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] działający z upoważnienia Wójta Gminy [...] po rozpatrzeniu wniosku T. W. z dnia [...] r. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] r. Nr [...] odmawiającej przyznania świadczeń T. W.. W uzasadnieniu organ wskazał, że skargą z dnia [...] r. T. W. wniosła o wznowienie postępowania w ww. sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2, § 2 i § 3 k.p.a. Organ stwierdził, że w skardze zostały zawarte zarzuty przedawnienia przestępstwa pracowników socjalnych i Policji z dnia [...] r. oraz fałszowania wywiadu środowiskowego z dnia [...] r. W skardze tej został zawarty również wniosek o wyłączenie od udziału w sprawie B. Ś. K. OPS w [...] i pracowników socjalnych H. L. i E. W.. Organ wskazał, że w dniu [...] r. postanowieniem Nr [...] Wójt Gminy [...] odmówił wyłączenia Kierownika OPS w [...] B. Ś. od udziału w przedmiotowej sprawie, a także Kierownik OPS w [...] postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] odmówił wyłączenia od udziału w przedmiotowej sprawie pracowników socjalnych H. L. i E. W.. Następnie postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] organ wznowił postępowanie w niniejszej sprawie. Zdaniem organu nie wystąpiły w sprawie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 2, § 2 i 3 k.p.a. mogące skutkować uchyleniem decyzji, nie zostało udowodnione fałszowanie wywiadu, ani żadne przestępstwo w dniu [...] r. W odwołaniu od tej decyzji T. W. podniosła, że pracownicy socjalni fałszują od lat stan faktyczny. Stwierdziła, że w dniu [...] r. doszło do przestępstwa, które jest przedawnione oraz wskazała na przestępstwo fałszowania protokołu aktualizacji wywiadu środowiskowego z dnia [...] r. i fałszowanie decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu powyższego odwołania decyzją z dnia [...] r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 149 § 3, art. 148 K.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. Organ odwoławczy powołując się na art. 145 § 1- 3 , art. 148 § 1 oraz art. 150 § 1 k.p.a., uznał, że decyzja organu I instancji narusza prawo. Analizując zarzuty wznowieniowe Kolegium doszło do wniosku, że organ w sposób wadliwy, naruszający art. 149 § 3 k.p.a., wznowił przedmiotowe postępowanie postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...], w sytuacji gdy zdaniem Kolegium argumenty wniosku o wznowienie postępowania pozostają bez związku ze sprawą, w której została wydana przedmiotowa decyzja ostateczna. Kolegium wyjaśniło, że skargą z dnia [...] r. (wpływ do OPS w [...] w dniu [...] r.) T. W. wniosła o wznowienie postępowania w ww. sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2, § 2 i § 3 k.p.a. zarzucając, że w aktualizacji wywiadu z dnia [...] r. fałszowano stan faktyczny, a ponieważ kserokopię wywiadu otrzymała [...] r. z WSA w Lublinie, to do złożenia wniosku o wznowienie postępowania nastąpiło przedawnienie przestępstwa. Kolegium podkreśla, że w sprawie nie doszło do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, tak więc kwestie związane z fałszowaniem stanu faktycznego aktualizacji wywiadu z dnia [...] r. przeprowadzonego w innej sprawie nie pozostają w związku ze sprawą zakończoną decyzją ostateczną Nr [...] z dnia [...] r. Podobna sytuacja jest z powoływaniem się przez T. W. na przestępstwo z [...] r., tj. na zdarzenie (związane z zachowaniem się funkcjonariusza Policji wobec niej), które miało miejsce wcześniej w innej sprawie w dniu [...] r. podczas próby przeprowadzenia z nią wywiadu środowiskowego, stanowiące jej zdaniem przestępstwo, a które to zdarzenie nie miało miejsca w sprawie, w której występuje o wznowienie postępowania. Powyższe okoliczności wskazują, że brak było podstaw do wznowienia przedmiotowego postępowania administracyjnego. Na marginesie należy również zauważyć, że nawet gdyby hipotetycznie przyjąć, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy ww. aktualizacją a decyzją ostateczną, to od dnia [...] r., tj. od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności, jej zdaniem, stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, do dnia złożenia wniosku o wznowienie, tj. do [...] r. minął okres dłuższy niż 1 miesiąc, stąd w zakresie tego zarzutu nastąpiłoby uchybienie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Kolegium zwróciło uwagę, że strona nie przedstawiła dowodu, z którego wynikałoby, że doszło do sfałszowanie dowodu (aktualizacji wywiadu środowiskowego z dnia [...] r.), czy też doszło do przestępstwa w dniu [...] r. podczas próby przeprowadzenia z nią wywiadu środowiskowego, czyli brak jest podstaw do przyjęcia, że sfałszowanie dowodu, czy popełnienie przestępstwa jest oczywiste. Konkludując organ odwoławczy wskazał, że organ winien odmówić wznowienia postępowania, skoro jednak wznowił postępowanie, to jedyną możliwością prawidłowego rozpatrzenia sprawy przez Kolegium jest uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania organu pierwszej instancji w całości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, postanowienia, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego orzeczenia. Działając na granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia [...] r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r., poz. 1647) w związku z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia [...]. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. z 2016r. poz. 718). Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 p.p.s.a. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 p.p.s.a. nie jest związany granicami skargi. Przepis ten uniemożliwia sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów. Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że skarga nie może być uwzględniona, jako że uchylenie decyzji, względnie stwierdzenia jej nieważności, przez Sąd następuje tylko w razie istnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszeniu przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.), a taka sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...], która na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 149 § 3 i art. 148 K.p.a. uchyliła decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] r. w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowisko Kolegium nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji bowiem nie narusza ona prawa, co oznacza, że skarga nie może być uwzględniona. Należy wskazać, że w sprawie zakończoną decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli w sprawie zaszła jedna z okoliczności wymienionych przez ustawodawcę w pkt 1-8 art. 145 K.p.a. Wnosząc o wznowienie postępowania strona zobowiązana jest jednoznacznie wskazać w oparciu, o które z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 K.p.a. domaga się wznowienia postępowania a także winna przedłożyć dowody potwierdzające wskazywane przesłanki. Skarżąca we wniosku z dnia [...] r. powołując się na art. 145 § 1 pkt 1-2, art. 145 § 2 oraz art. 145 § 3 K.p.a. zawarła żądanie wznowienia postępowania w sprawie zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. (nr [...]). W treści tego pisma wskazała, że doszło do "zafałszowania stanu faktycznego z przekroczeniem uprawnień". Zafałszowanie dotyczyło wywiadu środowiskowego z dnia [...] r., o którym dowiedziała się "25 września 2014 r. z WSA". Jak wynika z akt sprawy zdarzenie – "zafałszowany stan faktyczny ustalony na podstawie wywiadu środowiskowego"- na którym opiera przesłankę wznowieniową nie miało miejsca w sprawie, w której występuje o wznowienie postępowania. W postępowaniu administracyjnym zakończonym opisaną decyzją organu pierwszej instancji z dnia [...] r., którego skarżąca wznowienia się domaga, nie został przeprowadzony rodzinny wywiad środowiskowy z jej udziałem. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że próby przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w terminach: [...] r., [...] r. oraz [...] r. nie doszły do skutku, ponieważ za każdym razem nikt nie otwierał drzwi. Poza tym oczywistym jest bowiem, że wniosek o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej, rozpatrzony kwestionowaną decyzją organu pierwszej instancji z dnia [...] r., został złożony w dniu [...] r., zaś zdarzenie, o którym skarżąca wspominała we wniosku o wznowienie, miało miejsce wcześniej – w dniu [...] r. – w innej sprawie. Nie budzi więc wątpliwości, że zarzuty wskazane przez skarżącą jako podstawa wznowienia postępowania, nie mają związku z postępowaniem zakończonym wydaniem decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] r., znak: OPS [...] Prawidłowe jest więc stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że organ I instancji naruszając art. 149 § 3 K.p.a. wznowił postanowieniem z dnia [...] r. postępowanie w niniejszej sprawie, uznając, iż argumenty wniosku o wznowienie postępowania pozostają bez związku ze sprawą, w której wydana została decyzja ostateczna. Organ winien odmówić wznowienia postępowania, skoro jednak wznowił postępowanie należało je umorzyć. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...] r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej orzeczono w oparciu o art. 250 powyższej ustawy w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w związku z § 4 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1801).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło