II SA/Lu 197/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Referent Julia Polak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę Decyzją z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania S. K. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] Nr [...] przyznającą mu zasiłek okresowy z powodu bezrobocia w wysokości 426,50 zł miesięcznie na okres od 1 października 2010r. do 31 października 2010r. i w wysokości 156,50 zł na okres listopad i grudzień 2010r. Organy obu instancji ustaliły, że skarżący razem z żoną D. K. i córką A. K. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Ich dochód we wrześniu 2010r. wyniósł 200 zł, a więc nie przekroczył kryterium dochodowego rodziny tj. kwoty 1053 zł (351 zł x 3 osoby). Z tego względu uzasadnione było przyznanie w miesiącu październiku zasiłku okresowego stanowiącego 50% różnicy pomiędzy kryterium a dochodem osiąganym tj. kwotę 426,50 zł. Natomiast ze względu na to, że w październiku córka A. otrzymała stypendium studenckie w wysokości 540 zł, dochód rodziny zwiększył się, zaś zasiłek okresowy uległ zmniejszeniu od listopada do kwoty 156, 60 zł. Rodzina S. K. korzysta z pomocy społecznej od stycznia 2010r., wcześniej każdy z jej członków prowadził własną działalność gospodarczą. Obecnie rodzina utrzymuje się z pracy D. K., która w zamian za opiekę nad teściową otrzymuje od niej pieniądze oraz ze stypendium studenckiego A. K. W celu poprawy sytuacji rodziny zaproponowano D. K. udział w bezpłatnych szkoleniach podnoszących kwalifikacje, ale propozycji nie przyjęła. W 2010r. rodzinie przyznano zasiłek celowy z przeznaczeniem na opał w kwocie 300 zł. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego S. K. wniósł o jej uchylenie. Skarżący zarzucił, że sprawa nie została "rozpatrzona jawnie" oraz, że "niezgodnie z rzeczywistością wyliczono jego dochody". Podniósł, że OPS w K. "zataiło" możliwość przyznania mu zasiłku rehabilitacyjnego w związku z jego niepełnosprawnością. Skarżący wnosi o skierowanie go na badanie do Instytutu Medycyny Sądowej, który wyda wiarygodną opinię o jego stanie zdrowia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie może być uwzględniona, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Jej przedmiotem jest zasiłek okresowy, który został uregulowany w art. 38 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2009r., Nr 175, poz. 1362), zwanej dalej ustawą. W świetle tego przepisu zasiłek taki organ przyznaje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego, jeżeli dodatkowo wnioskodawca spełnia odpowiednie kryterium dochodowe. W niniejszej sprawie zachodzą przesłanki przyznania skarżącemu zasiłku okresowego: ze znajdującego się w aktach sprawy wywiadu środowiskowego wynika, że skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i jednocześnie dochód rodziny nie przekracza kryterium dochodowego. We wrześniu 2010r., a więc w miesiącu złożenia wniosku dochód skarżących wyniósł 200 zł z dorywczej pracy D. K., sytuacja rodzinna się polepszyła od października 2010r., bowiem córka skarżącego – A. K. otrzymała stypendium studenckie w wysokości 540 zł. Organ zasadnie zatem przyznał skarżącemu zasiłek okresowy na miesiące październik, listopad i grudzień 2010r. Wbrew zarzutom skargi, nie ma podstaw do zakwestionowania prawidłowości ustalenia dochodu skarżącego, a w konsekwencji i wysokości zasiłku. Zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy, za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania (...) W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o przyznanie świadczenia w dniu 10 października 2011r., a zatem organ ustalając wysokość zasiłku okresowego na październik 2011r. prawidłowo brał pod uwagę dochód rodziny z września (tj. dochód wyłącznie z pracy dorywczej żony skarżącego w wysokości 200 zł). Zasiłek ten został ustalony w maksymalnej wysokości 426, 50 zł - zgodnie z art. 38 ust. 3 pkt 2 ustawy, jako 50 % różnicy pomiędzy kryterium dochodowym rodziny a dochodem rodziny, (351 zł x 3 osoby – 200 zł = 853 x 50%) Prawidłowo również organ ustalił wysokość zasiłku na październik i listopad 2010r., uwzględniając oprócz kwoty 200 zł D. K., także stypendium studenckie córki A. (przyznane jej od października 2010r.) w wysokości 540 zł. Zasiłek za ten okres wyniósł 156, 50 zł miesięcznie (351 zł x 3 osoby -740 zł (czyli 200 zł + 540 zł) = 313 x 50%). Wprawdzie stypendium nie zostało uzyskane w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku, ale z uwagi na przepis art. 106 ust. 3a ustawy, zgodnie z którym zmiana dochodu rodziny w okresie pobierania świadczenia pieniężnego nie wpływa na wysokość świadczenia pieniężnego, jeżeli kwota zmiany nie przekroczyła 10 % odpowiednio kryterium dochodowego na osobę w rodzinie oraz na art. 106 ust. 5 ustawy: decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a jednocześnie strona ma obowiązek informować organ o każdej zmianie sytuacji osobistej, dochodowej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczeń (art. 109), to w sytuacji, gdy w dacie wydawania dochód rodziny zwiększył się o ponad 10 % i organ o tym wiedział, to prawidłowo uwzględnił tę zmianę przy ustalaniu zasiłku okresowego. Wbrew zarzutom skargi, nie było konieczności przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Rozprawa taka dopuszczalna jest w postępowaniu administracyjnym wyjątkowo, gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania bądź osiągniecie celu wychowawczego albo gdy wymaga tego przepis prawa, a także wtedy gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. (art. 89 § 1 i 2 kpa) - w niniejszej sprawie żadna z tych okoliczności natomiast nie zachodzi. Skarżący miał przy tym możliwość przeglądania akt i składania organowi odwoławczemu wyjaśnień i oświadczeń, bowiem wiedział o toczącym się postępowaniu, skoro sam był wnioskodawcą i sam złożył odwołanie. Ponadto Sąd stwierdza, że nie jest uprawniony do skierowania skarżącego na badania do Instytutu Medycyny Sądowej. W świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) - sąd administracyjny sprawuje bowiem wyłącznie kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie jej zgodności z prawem, a więc ocenia jedynie czy zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami; nie ma natomiast kompetencji do samodzielnego rozstrzygania sprawy w oparciu o przepisy prawa materialnego. Z tego względu sąd administracyjny nie może bezpośrednio przyznawać uprawnień ani nakładać obowiązków na stronę. Orzekanie o niepełnosprawności dokonuje się natomiast na podstawie przepisów prawa materialnego, których sąd administracyjny nie stosuje. Mając powyższe na uwadze skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).