II SA/Lu 198/21

WyrokWSA w Lublinie2021-06-29

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Bogusław Wiśniewski, Marcin Małek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żądanie statystyk dotyczących wniosków o wyłączenie sędziego od orzekania, obejmujące liczbę wniosków, sposób ich rozstrzygnięcia oraz dane dotyczące konkretnego sędziego, stanowi informację publiczną przetworzoną, a jeśli tak, czy wnioskodawca wykazał jej szczególnie istotny interes publiczny uzasadniający jej udostępnienie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądana informacja o statystykach dotyczących wniosków o wyłączenie sędziego stanowi informację publiczną przetworzoną, ponieważ jej przygotowanie wymaga pracochłonnych czynności, takich jak analiza akt sądowych, selekcja danych i ich agregacja, co wykracza poza proste wyszukanie lub zsumowanie danych. Ponadto, sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał, iż uzyskanie tej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, a jedynie dla jego prywatnego interesu, co uzasadnia odmowę jej udostępnienia.
Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego o udostępnienie statystyk dotyczących wniosków o wyłączenie sędziego w ciągu ostatniego roku, w tym szczegółowych danych dotyczących konkretnego sędziego. Organ pierwszej instancji uznał żądanie za informację przetworzoną i wezwał do wykazania interesu publicznego. Po odmowie udostępnienia informacji, skarżący wniósł odwołanie, które zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy. Skarżący złożył skargę do WSA, argumentując, że żądane statystyki są istotne dla interesu publicznego, ponieważ pozwalają ocenić dostęp do bezstronnego sądu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Asesor sądowy WSA Marcin Małek (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi W. R. na decyzję Prezesa Sądu z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi A. S. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. W. R. (dalej jako: skarżący, wnioskodawca lub strona) wnioskiem z [...] r. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego [...] (dalej również jako: organ pierwszej instancji) o udzieleni informacji publicznej na temat statystyki rozstrzygania wniosków o wyłączenie sędziego od orzekania we wskazanym sądzie w skali ostatniego roku. Ile było takich wniosków i ile zakończyło się zmianą sędziego. Ile postanowień w tym przedmiocie wydała sędzia A. C.-Z. i ile wniosków dotyczyło jej osoby. Następnie w odpowiedzi na wezwanie do sprecyzowania wniosku skarżący odpowiedział, że żądany okres dotyczy od [...] r. do [...] r. i chodzi mu o wszystkie wnioski składane przez strony i oskarżonych w toku prowadzonych postępowań sądowych z podaniem danych dotyczących sędziego A. C.-Z.. Mając powyższe na uwadze, organ pierwszej instancji pismem z [...] r. wezwał wnioskodawcę do wykazania - w terminie 14 dni - interesu publicznego do uzyskania informacji przetworzonej, wskazując, że z uwagi na liczbę prowadzonych w przedmiotowym okresie postępowań sądowych (ok. 50 000), podanie żądanej informacji wymagałoby szczegółowej kwerendy akt sądowych wszystkich prowadzonych spraw, co stanowi, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej. Wnioski o wyłączenie sędziego nie są bowiem w jednym urządzeniu ewidencyjnym i mogą być składane w trakcie rozprawy/posiedzenia sądu, a także poza rozprawą/posiedzeniem w formie pisemnego wniosku składanego do akt sprawy, albo też ustnie do protokołu. Wydziały sądu nie mają obowiązku prowadzenia ewidencji i rejestrowania takich wniosków oraz prowadzenia w tym zakresie szczegółowych statystyk. W odpowiedzi na powyższe wnioskodawca zanegował prawidłowość stanowiska organu w zakresie uznania informacji za przetworzoną. Ponadto jego zdaniem wezwanie do wykazania interesu publicznego w udzieleniu informacji publicznej jest ze strony warstwy urzędniczej manipulacją szerokimi warstwami społeczeństwa. Społeczeństwo ma bowiem interes w rozliczaniu organów i nie powinno wysilać się, jak ten interes uzasadnić. Decyzją z 25 listopada 2020 r. Prezes Sądu Rejonowego [...], na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1429 ze zm.; dalej: "u.d.i.p."), odmówił udostępnienia żądanej informacji. Wskazał, że jej udostępnienie zgodnie z wnioskiem wiązałoby się z podjęciem pracochłonnych i czasochłonnych działań. Wniosek wprawdzie obejmuje informacje będące w posiadaniu organu, ale rozmiar i zakres przesądza o tym, że w istocie rzeczy mamy tu do czynienia z żądaniem informacji przetworzonej. Organ nie dysponuje bowiem danymi w systemach biurowości spraw sądowych w wydziałach, który pozwala na szybki i łatwe zadośćuczynienie prośbie wnioskodawcy. Udzielenie żądanej informacji oznacza konieczność dokonania przeglądu co najmniej 50000 akt sądowych i wytworzenia nowej, nieposiadanej aktualnie przez organ informacji, specjalnie na potrzeby złożonego wniosku. Dalej wskazał, że w przypadku informacji przetworzonej, ustawodawca ograniczył uprawnienie wnioskodawców do dostępu do tego typu informacji, do tych przypadków, w których wydanie tego rodzaju informacji jest istotne dla interesu publicznego. Ograniczenie to stanowi konsekwencję zasady podporządkowania interesu prywatnego interesowi publicznemu, która ma za zadanie chronić podmioty zobowiązane do udzielania informacji przed koniecznością reorganizacji ich struktur i zasad pracy, w przypadku obowiązku przetwarzania posiadanych informacji udzielanych wnioskodawcom do ich celów prywatnych. Tym samym niewykazanie przez wnioskodawcę, mimo wezwania, szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji publicznej, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. skutkuje odmową udostępnienia żądanych danych. Swoje stanowisko organ wsparł przywołanymi tezami z orzecznictwa i literatury. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wskazał, że przedmiotowy wniosek złożył tylko i wyłącznie w interesie publicznym. Jego zdaniem, żądane statystyki umożliwiają ocenę dostępu Polaków do bezstronnego sądu, a zatem jest oczywistym, że dotyczą interesu publicznego. Natomiast odmowa udzielania zadanych statystyk realizuje tylko partykularny interes skorumpowanych ze sobą sędziów i jest niezgodna z interesem publicznym. Prezes Sądu (dalej również jako: organ odwoławczy) decyzją z [...] r., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podzielił ocenę Prezesa Sądu Rejonowego [...], że żądana informacja w zakresie wniosków o wyłączenie sędziów od orzekania w Sądzie Rejonowym [...] w skali ostatniego roku, jest informacją przetworzoną. W tym zakresie zaaprobował jego argumentację, że ograniczenie dostępu do informacji publicznej stanowi konsekwencję zasady podporządkowania interesu prywatnego interesowi publicznemu, która ma za zadanie chronić podmioty zobowiązane do udzielenia informacji publicznej przed koniecznością reorganizacji ich struktury i zasad pracy, w przypadku obowiązku przetwarzania posiadanych informacji udzielanych wnioskodawcom dla ich celów prywatnych. Jak dodał, w pewnych przypadkach szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo iż składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej. Domaganie się natomiast dostępu do informacji publicznej mającej charakter przetworzony jest zasadne jedynie wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, iż jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W przypadku natomiast, gdy jest to prywatny interes wnioskodawcy, zasadne jest wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Tak więc, zakres informacji żądanej przez wnioskodawcę przesądził o uznaniu jej za informację przetworzoną. Informacją przetworzoną jest informacja publiczna opracowana przez podmiot zobowiązany przy użyciu dodatkowych sił i środków, na podstawie posiadanych przez niego danych, w związku z żądaniem wnioskodawcy i na podstawie kryteriów przez niego wskazanych, czyli innymi słowy informacja, która zostanie przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów. W skierowanym do strony wezwaniu wskazano natomiast, że wyodrębnienie i przygotowanie informacji jest bardzo pracochłonne i zdezorganizuje bieżące prace poszczególnych wydziałów. Dodatkowo podkreślono także okoliczność, iż informacje nie mogą być pozyskane inaczej niż poprzez kwerendę akt za czasookres, którego dotyczył wniosek o wyłączenie sędziego, w tym analizę protokołów rozpraw lub posiedzeń, gdyż także w nich może być zawarte postanowienie wnioskowane przez skarżącego. Dodatkowo organ pierwszej instancji podniósł, że udzielenie odpowiedzi wiązałoby się każdorazowo z pobraniem danych z systemu informatycznego, a w razie ich braku w systemie lub przekazania wraz ze środkiem zaskarżenia do innej jednostki, wiązało się z pobraniem akt z archiwum, a następnie wymagało ich wydrukowania lub skserowania w celu anonimizacji. Po skserowaniu lub wydrukowaniu kart należało ponownie zweryfikować czy wszystkie dane podlegające anonimizacji zostały należycie zaczernione. Wszystkie te czynności wymagały oprócz nakładu czasowego poniesienia dodatkowych kosztów związanych z wysyłką i wykorzystaniem materiałów biurowych. Organ nie prowadzi bowiem statystyk w zakresie wniosków o wyłączenie sędziego przez co żądanej informacji nie można uznać za informację prostą. Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że skoro informacja publiczna, której domagał się wnioskodawca, jest informacją przetworzoną, a wnioskodawca nie wykazał, by była ona szczególnie istotna dla interesu publicznego, to odmowa jej udostępnienia była zasadna. Swoje stanowisko organ wsparł przywołanymi tezami z orzecznictwa i literatury. W. R. wniósł na powyższą decyzję Prezesa Sądu Okręgowego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie podnosząc, że działanie organu nie tylko nie służy sprawiedliwości, ale nawet prawu, które jest prostsze do ustalenia. Ponadto działanie to prowadzi do ukrycia skali braku prawa Polaków do sądu bezstronnego. Wskazując na powyższe, wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji "na niekorzyść l. sędziów, ukrywających informacje na temat skali realizacji prawa do sadu bezstronnego, lub skali zdarzeń, które świadczą o braku prawa Polaków do Sąd" W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Tytułem wstępu wskazać należy, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w trybie określonym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) Zgodnie z nim, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zarządzeń z [...] i [...] r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, wyznaczając termin posiedzenia na dzień [...] r. Poza brakiem udziału stron w tym postępowaniu, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw w trybie zwykłym. W ramach tej kontroli, tak jak w każdym przypadku sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do zaskarżonych aktów lub czynności (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."). Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Przedmiotem skargi jest prawo do informacji publicznej udzielanej na zasadach i w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Powyższa ustawa w kompleksowy sposób reguluje zagadnienie dostępu do informacji publicznej, określa zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Zakres podmiotowy stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej precyzuje art. 4 ustawy, zgodnie z którym obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne będące w posiadaniu takich informacji (ust. 3). Materia informacji publicznej nie została w obowiązującym porządku prawnym uregulowana w sposób klarowny, jednakże z reguły zawartej w art. 61 Konstytucji, przepisów przywołanej oraz orzecznictwa wywieść można szerokie rozumienie tego pojęcia. Przepis art. 1 ust.1 u.d.i.p. definiuje informację publiczną jako każdą informację o sprawach publicznych, precyzując jej zakres w przepisie art. 6. Uwzględniając powyższe regulacje stwierdzić można, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organów władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą). Cytowana ustawa przyjęła zatem jako zasadę szeroki dostęp do informacji publicznej, stanowiąc w art. 2 ust.1, że przysługuje on każdemu, oczywiście do granic chronionych prawem określonych w art. 5, precyzując w art. 3 ust. 1, art. 7 ust. 1, art. 11 sposoby jego realizacji. I tak, w przypadku ubiegania się o uzyskanie informacji publicznej przetworzonej prawo do uzyskania informacji publicznej zgodnie z brzmieniem art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., ulega ograniczeniu przez wykazanie, iż jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Nie ulega wątpliwości, że prezes sądu powszechnego w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., mieści się w zakresie podmiotowym stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej w związku z czym zobowiązany jest do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych (art. 4 ust. 3 ustawy). W sprawie nie jest również sporne, że żądana w niniejszej sprawie informacja jest informacją publiczną. Istota sporu, sprowadza się do tego, czy żądana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną (jak twierdzi organ), czy też informację prostą (jak twierdzi skarżący). W razie przyjęcia, że żądana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną, konieczne bowiem staje się rozstrzygnięcie drugiej kwestii, a mianowicie czy jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. – prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jak wskazano organy uznały, że dane dotyczące statystyk w zakresie wniosków o wyłączenie sędziów (ilość, sposób rozstrzygnięcia) są informacją przetworzoną, zaś strona nie wykazała aby informacja ta była szczególnie istotna dla interesu publicznego. Faktem bezspornym jest, że źródła tej informacji są w posiadaniu organu, jednak aby udzielić informacji skarżącemu konieczne jest - zdaniem organów - zsumowanie danych, przejrzenie szeregu dokumentów (akt sądowych) i wytworzenie dokumentu, który zawierałby żądane dane. W ocenie Sądu przedstawione wyżej stanowisko organów zasługuje na uwzględnienie. Rozpocząć należy od wskazania, że pojęcie "informacji przetworzonej" nie zostało dotychczas ustawowo zdefiniowane. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz piśmiennictwie przeważa wykładnia, zgodnie z którą przeniesienie informacji na inny nośnik, pomijanie pewnych fragmentów, czy proste zsumowanie danych są tego rodzaju zabiegami, które nie pozwalają mówić o "przetworzeniu" a co najwyżej o "przekształceniu" informacji w inną formę i nie stanowi informacji przetworzonej. Z "przetworzeniem" informacji nie można zrównać również samego faktu wyszukania w rejestrach, ewidencjach, czy innego rodzaju zestawieniach informacji określonych we wniosku. W takim przypadku organ udziela prostej informacji publicznej. Natomiast za informację publiczną przetworzoną uznaje się taką informację, która została opracowana przez podmiot zobowiązany przy użyciu dodatkowych sił i środków na podstawie posiadanych przez niego danych, w związku z żądaniem wnioskodawcy na podstawie kryteriów przez niego wskazanych. Informacja przetworzona jawi się jako pewnego rodzaju kompilacja posiadanych przez organ danych. W jej efekcie powstaje nowy, czyli przetworzony dokument, czy też zespół danych. Udzielenie informacji przetworzonej poprzedza więc wytworzenie nowej informacji. Zabieg ten - co do zasady - wymaga dokonania stosownych działań, takich jak analizy, obliczenia, zestawienia, podsumowania, które połączone są z zaangażowaniem intelektualnym (por. wyroki NSA z 17 października 2006 r., l OSK 1347/05, z 9 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1727/09). Nadto wskazuje się, że informacja przetworzona to taka informacja, która została przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów, w sytuacji gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji nie dysponuje na dzień złożenia wniosku gotową informacją, a jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności polegających na sięgnięciu np. do dokumentacji źródłowej. Nie jest to zatem czynność mechaniczna sprowadzająca się do automatycznego uzyskania danych, lecz poprzedzona musi być złożonymi działaniami myślowymi. Wymaga bowiem podjęcia przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji działania o charakterze intelektualnym w odniesieniu do zbioru informacji, który jest w jego posiadaniu (art. 4 ust. 3 ustawy) i nadania skutkom tego działania cech informacji (H. lzdebski - Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Komentarz. Warszawa 2001 r., s. 31, R. Stefanicki - Ustawa o dostępie do informacji publicznej - Wybrane zagadnienia w świetle orzecznictwa sądowego PiP 2004 r. nr 2 s. 97). Podsumowując, zgodnie z obowiązująca linią orzeczniczą przyjmuje się, że suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, szerokiego zakresu wniosku powodującego konieczność przekształcenia wielu dokumentów, co może zakłócić normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnić wykonywanie przypisanych mu zadań, może być uznane za przetworzenie informacji prostych w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. (por. wyroki NSA: z 14 kwietnia 2017 r., I OSK 2791/16; z 26 marca 2018 r., I OSK 2349/17). Oczywistym jest, że kwestie te należy oceniać w każdym przypadku indywidualnie, w zależności od kryteriów jakim ma odpowiadać wnioskowana informacja oraz jakich czynności oraz środków wymaga jej wytworzenie. W ocenie sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo przyjęły, że skarżący domagał się uzyskania informacji publicznej przetworzonej. Odpowiedź na wniosek skarżącego z 24 sierpnia 2020 r. wymagał bowiem sięgnięcia do znacznej ilości dokumentów źródłowych (akt spraw), analizy tych dokumentów, wyszukiwania informacji, selekcjonowania uzyskanych w związku z tym danych. Jak natomiast wskazano, uzyskanie przez zainteresowanego tego typu danych możliwe jest natomiast wyłącznie w zakresie, w jakim jest to szczególnie uzasadnione ze względu na interes publiczny. W toku postępowania administracyjnego skarżący został zobowiązany przez organ pierwszej instancji do wykazania interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie żądanej informacji. Prawidłowo zatem, organ pierwszej instancji powiadomił pisemnie skarżącego o przyczynach braku możliwości udostępnienia żądanej informacji z uwagi na to, iż ma ona charakter informacji publicznej przetworzonej i wskazał, że jej udostępnienie może nastąpić po wykazaniu powodów, dla których spełnienie żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Skarżący wykonując wezwanie wyjaśnił, że treść żądanej informacji jest mu konieczna do wykazania patologicznej sytuacji w tzw. wymiarze sprawiedliwości, polegającej na wzajemnej asekuracji sędziów, co oznacza, że jego realizacja leży w dobrze pojętym interesie publicznym. Z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem niedookreślonym, nieposiadającym zwartej, zapisanej formuły na gruncie obowiązującego prawa. Interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych ciał publicznych jako pewnej całości, szczególnie z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa. Skuteczne działanie w ramach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu. Dla uzyskania informacji publicznej przetworzonej istotne jest nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców ale również, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania państwa, np. usprawniałoby działanie jego organów (por. wyroki NSA z 17 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1347/05, z 27 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 1870/10 ). Dla dokonania takiej oceny znaczenie ma zatem istota i charakter żądanej informacji. W przepisie art. 3 ust. 1 pkt 1, jak wyżej wskazano, chodzi bowiem o to, czy uzyskanie - udostępnienie określonej informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, tj. może mieć realne znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w określonej dziedzinie życia społecznego, może wpływać na poprawę, usprawnienie wykonywania zadań publicznych. W niniejszej sprawie organy uznały, iż po stronie skarżącego nie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie mu przetworzonej informacji publicznej, której się domagał. W ocenie sądu stanowisk o to jest słuszne. Jak bowiem wskazano udzielenie skarżącemu żądanej informacji przetworzonej byłoby uzasadnione interesem publicznym, o tyle o ile mogłoby to realnie się przełożyć na przykład na poprawę funkcjonowania organów państwa, w szczególności funkcjonowania sądownictwa. W przedmiotowej sprawie nie można uznać, że pozyskania żądanej informacji w jakikolwiek sposób wpłynęłoby na funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości. Jak wskazał skarżący, podstawą sformułowania przedmiotowego wniosku było postanowienie Sądu Rejonowego [...] z [...] r. o odmowie wyłączenia - na jego wniosek - wskazanych w nim sędziów i referendarzy sądowych. Stroną zaangażowana w zaistniały spór jest wyłącznie skarżący, który w niedopuszczalny - po względem wymowy - sposób przedstawia swoją argumentację. W tych okolicznościach nie można uznać, że udzielenie stronie żądanej informacji, w jakikolwiek sposób wpłynęłoby na funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości. Podzielić zatem należy stanowisko organów orzekających, że skarżący nie wykazał istnienia interesu publicznego koniecznego do uzyskania przetworzonej informacji publicznej, a konsekwencją tego jest, że w sytuacji braku interesu publicznego w przedmiotowej sprawie, organ zobowiązany do udzielenia informacji publicznej przetworzonej obowiązany był wydać decyzję odmawiającą udzielenia żądanej informacji z takim właśnie uzasadnieniem. Tym samym sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa materialnego ani procesowego. Brak więc było podstaw do uwzględnienia skargi, a co za tym idzie podlegała ona oddaleniu, zgodnie z treścią art. 151 P.p.s.a. O wynagrodzeniu adwokata za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną skarżącemu z urzędu sąd orzekł w oparciu o art. 250 P.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 18).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło