II SA/Lu 201/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Z.S. na decyzję Wojewody z dnia [...]r Nr [...] w przedmiocie scalenia gruntów I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. zasądza od Wojewody na rzecz Z.S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. nakazuje ściągnąć od Wojewody na rzecz Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 100 (sto) złotych tytułem nie uiszczonego wpisu sądowego od którego skarżąca była zwolniona. Zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...] r. znak: [...] w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wsi R. gmina O.S. powiat L. w części dotyczącej gospodarstwa nr [...]będącego własnością Z.S. i T.S.. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, iż przed scaleniem na terenie wsi R. była ona właścicielką gruntów o powierzchni 3,3372 ha wartości 103,82 jednostek szacunkowych , natomiast w wyniku scalenia wydzielono jej 3,2468 ha wartości 100, 86 jednostek. Otrzymała zatem pełny ekwiwalent zgodnie z art.8 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scaleniu i wymianie gruntów. Odpowiadając na zarzut uczestniczki scalenia o braku odpowiedniej rekompensaty za pozbawienie jej części działek, które przeznaczono na poszerzenie pasów drogowych, Wojewoda stwierdził , iż sieć dróg poscaleniowych była opracowana z uwzględnieniem planu zagospodarowania przestrzennego i została zaakceptowana przez uczestników scalenia wraz z projektem szacunku gruntów. Zaznaczono jednak, iż obecnie nie ma możliwości dokonania zmian w projekcie scalenia o jakie wnosi Z.S., ponieważ grunty w uroczysku " [...] ‘’ zostały już rozdysponowane na rzecz innych osób. Wojewoda zaznaczył , iż obecnie zgłaszane przez Z.S. życzenia co do lokalizacji nowych działek nie były składane w toku sporządzania tzw. " karty życzeń ‘’ . W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z.S. zarzucając decyzji Wojewody naruszenie prawa materialnego i procesowego wnosiła o jej uchylenie , a także uchylenie poprzedzającej ją decyzji Burmistrza. Zdaniem skarżącej w sprawie nie wyjaśniono wszystkich wniesionych przez nią zastrzeżeń w toku postępowania scaleniowego. Dotyczyły one braku odpowiedniego ekwiwalentu lub zamiennika za grunty zabrane na drogi, braku zgody na poszerzenie drogi kosztem gruntów stanowiących jej własność oraz dołączenia rowów do powierzchni gospodarstwa . Skarga zarzuca Wojewodzie błąd polegający na uznaniu T.S. za właściciela gospodarstwa , gdy w istocie jest on tylko dzierżawcą gruntów. Skarżąca podkreśliła ponadto, iż swoje postulaty co do lokalizacji gruntów przedstawiła już 29 września 2003 r. Do tego wniosku odniesiono się dopiero po roku bezczynności , twierdząc, iż brak jest możliwości spełnienia tych żądań z uwagi na rozdysponowanie nieruchomości. Zdaniem skarżącej jest to sprzeczne z zasadą pomocy organów administracji obywatelowi. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał argumentację zawartą w decyzji. Za nieuzasadniony uznano zarzut o zaliczeniu rowów do powierzchni gospodarstwa rolnego skarżącej. Z zestawień powierzchni użytków i klas bonitacyjnych w poszczególnych działkach i w gospodarstwie wynika, iż przed scaleniem w gospodarstwie skarżącej znajdowało się 0,07 ha rowów, natomiast po scaleniu 0,0889 ha. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zmianami ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd jest zatem zobowiązany do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa , a także wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Stosownie do art.3 ust.1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r o scalaniu i wymianie gruntów ( tekst jedn. Dz .U z 2003 r Nr 178, poz.1749 ze zmianami ) . postępowanie scaleniowe lub wymienne przeprowadza starosta , jako zadanie z zakresu administracji rządowej ze środków budżetu państwa, z zastrzeżeniem ust.5-7 oraz art.4 ust.2. Organem wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do starosty w sprawach z tego zakresu jest wojewoda. Przepis ten w ostatecznym brzmieniu nadanym ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju ( Dz. U. Nr ) był wcześniej wielokrotnie nowelizowany . Na podstawie art.40 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej - w związku z reformą ustrojową państwa ( Dz.U Nr 106 poz.668 ze zmianami ) sprawy dotyczące scalenia gruntów zostały przekazane do kompetencji zarządu gminy jako zadania zlecone z zakresu administracji państwowej . Kolejna zmiana została wprowadzona ustawą z dnia 21 stycznia 2000 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej ( Dz.U Nr 12, poz.136 ze zmianami ) , która stanowiła, iż sprawy scaleniowe lub wymienne przeprowadza starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej. Organem wyższego stopnia w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do starosty w sprawach z tego zakresu było Samorządowe Kolegium Odwoławcze ( art.10 ). Ponowna zmiana dokonana ustawą z dnia 11 kwietnia 2003 r o kształtowaniu ustroju rolnego ( Dz.U Nr 64 poz.592 ze zmianami ) wprowadzała wojewodę jako organ wyższego stopnia w rozumieniu kpa w stosunku do starosty w sprawach z tego zakresu ( art.11). Przepis ten wszedł w życie 16 lipca 2003 r i obowiązywał w zakresie właściwości organów administracji publicznej także w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Nie mógł jednak stanowić podstawy dla orzekania przez wojewodę w niniejszej sprawie. Z mocy art.16 tej ustawy do postępowań wszczętych na podstawie ustawy o scaleniu i wymianie gruntów i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Jest oczywistym, iż w dniu wejścia w życie tejże ustawy postępowanie scaleniowe wszczęte na podstawie postanowienia Zarządu Miasta dnia [...] r nie zostało zakończone , skoro jak wynika z akt sprawy , decyzję o zatwierdzeniu projektu scalenia Burmistrz wydał [...] r , a Wojewoda odwołanie rozpoznał dopiero 31 grudnia 2004 r. Uznać zatem należy, iż organem właściwym w sprawie odwołania skarżącej było Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Zwrócić należy uwagę , iż art.58 ustawy z dnia 21 stycznia 2000 r o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej także wprowadził zasadę, iż postępowania scaleniowe lub wymienne wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy ( 23 luty 2000 r .) toczy się na podstawie dotychczasowych zasad. Uzasadnia to wniosek o właściwości Burmistrza jako organu I instancyjnego oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego jako organu odwoławczego w sprawach stanowiących zadania zlecone gminie ( por. wyrok Sądu Najwyższego sygn. akt III RN 88/ 00 M. Prawniczy 2001/10/524 , post .NSA z dnia 1 marca 2002 r sygn. akt I SA 3120/01 ) . Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U Nr 153, poz.1270 ze zmianami ) należało stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 i art.223 § 2 powołanej ustawy.