II SA/Lu 203/06

WyrokWSA w Lublinie2006-03-29

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Witold Falczyński, Wojciech Kręcisz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpatrując odwołanie od decyzji nakazującej rozbiórkę samowoli budowlanej, naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę dwuinstancyjności i obowiązek zebrania materiału dowodowego, poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodów wskazanych przez stronę odwołującą się?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym zasadę dwuinstancyjności oraz obowiązek zebrania i oceny materiału dowodowego. Organ odwoławczy nie podjął inicjatywy w celu wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, takich jak data zakończenia budowy, mimo że strona skarżąca wskazywała na konkretne dowody i źródła wiedzy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę szopy na maszyny rolnicze, uznając ją za samowolę budowlaną zrealizowaną bez pozwolenia na budowę. Strona skarżąca odwołała się, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące daty budowy i wskazując na potrzebę przesłuchania świadków oraz umorzenie postępowania prokuratorskiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Asesor WSA Wojciech Kręcisz (spr.), Protokolant Referent Joanna Janiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2006 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej B. W. sprawy ze skargi S. i F. małżeństwa O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących S. i F. małż. O. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]grudnia 2005 r. nr WINB.ZOA.[...] wydaną na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zmianami) w związku z art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania S. O. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2005 r. nr NB.[...] nakazującej S. i F. O. rozbiórkę szopy na maszyny i sprzęt rolniczy o wymiarach zewnętrznych 19,80 x 4,50 m usytuowanej na działce położonej w miejscowości K., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż S. i F. O. w 1997 r. rozpoczęli budowę szopy na maszyny i sprzęt rolniczy na działce położonej w miejscowości K., zlokalizowanej w odległości około 5,00 m od północnej granicy działki. Jak wskazano, szopa jest konstrukcji drewnianej, jej ściany obite są deskami i czarną blachą pochodząca z rozbiórki, dach jest jednospadowy o konstrukcji drewnianej, kryty blachą trapezową. Roboty budowlane przy obiekcie budowlanym zostały zakończone i szopa jest użytkowana. Podniesiono również, iż inwestorzy zrealizowali przedmiotową inwestycję bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, czym naruszyli przepis art. 28 ustawy Prawo budowlane. W związku z tym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. nr NB.[...], wydanym na podstawie przepisu art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane nałożył na inwestorów obowiązek dostarczenia w terminie do 30 października 2005 r. zaświadczenia Burmistrza o zgodności lokalizacji inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 4 egzemplarzy projektu budowlanego szopy oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wobec tego, że S. i F. O. nie przedstawili we wskazanym terminie niezbędnych dokumentów w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nr NB.[...], wydana na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, nakazał S. i F. O. rozbiórkę szopy na maszyny i sprzęt rolniczy o wymiarach zewnętrznych 19,80 x 4,50 m usytuowanej na działce położonej w miejscowości K.. Odwołanie od tej decyzji wniosła S. O. podnosząc, iż przedmiotowy obiekt budowlany był budowany w latach 1992 i 1993, a nowa blacha trapezowa położona została w 1997 r., zaś szopa jest użytkowana od 12 lat i jest niezbędna, albowiem zabezpiecza sprzęt rolniczy przed zniszczeniem. Ponadto, odwołująca się podnosiła, iż szopa jest zbudowana z drewna, że pierwotnie mąż skarżącej, z uwagi na wiek i chorobę, mylnie określił datę budowy szopy. Niezależnie od tego, skarżąca podnosiła, iż ani ona, ani jej mąż nie byli świadomi tego, iż na budowę szopy było wymagane pozwolenie na budowę. Skarżąca odwoływała się również do ciężkiej sytuacji rodzinnej i materialnej. Rozpatrując odwołanie S. O. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, iż zgodnie z przepisem art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31 ustawy. Wobec tego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, iż zrealizowane roboty budowlane polegające na wybudowaniu szopy na maszyny i sprzęt rolniczy o wymiarach zewnętrznych 19,80 x 4,50 m, usytuowanej na działce położonej w K., stanowiącej rozbudowę od strony zachodniej istniejącej stodoły naruszają przepisy art. 28 ust. 1 ustawy. W tym względzie, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono również, iż zgodnie z przepisem art. 3 pkt 6 i 7 ustawy Prawo budowlane przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego, natomiast przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę oraz nadbudowę obiektu budowlanego. W związku z tym, budowa szopy od strony zachodniej stodoły o konstrukcji drewnianej mieści się w zakresie wyszczególnionych robót. Podniesiono także, iż budowa szopy na maszyny i sprzęt rolniczy nie znajduje się w wykazie robót wyszczególnionych w przepisie art. 29 – 31, które nie wymagają pozwolenia na budowę lub wymagają tylko zgłoszenia właściwemu organowi. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono również, iż nowelizacja ustawy Prawo budowlane umożliwia legalizację samowoli budowlanej przy spełnieniu wymienionych w tych przepisach warunków. W tym kontekście podkreślono, iż warunki legalizacji popełnionej samowoli budowlanej stworzyło inwestorom postanowienie organu I instancji z dnia [...] lipca 2005 r. nr NB. [...] wydane na podstawie przepisu art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane. W związku z tym, ze inwestorzy nie przedłożyli jednak do dnia 30 października 2005 r. określonych dokumentów, organ I instancji zobligowany był do wydania na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 i 3 ustawy Prawo budowlane decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. Niezależnie od tego, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż podnoszony przez S. O. argument odnoszący się do daty budowy szopy na maszyny i sprzęt rolniczy – lata 1992 i 1993 – wskazanie przez nią, iż w 1997 r. wykonano jedynie pokrycie dachu blachą trapezową, jak również argument odwołujący się do stanu zdrowia F. O. nie może stanowić podstawy do zmiany rozstrzygnięcia zapadłego w niniejszej sprawie. W tym kontekście podniesiono, iż z oświadczenia złożonego do protokołu oględzin w dniu 12 lipca 2005 r. wynika, iż inwestorzy rozpoczęli budowę szopy na maszyny i sprzęt rolniczy w 1997 r., a ponadto i to, że nie wiedzieli o tym, iż tego rodzaju roboty wymagają pozwolenia na budowę. Odnosząc się do argumentacji odwołującej się do sytuacji materialnej i zdrowotnej inwestorów, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, iż organy administracji publicznej zobowiązane są do orzekania na podstawie przepisów obowiązującego. Oznacza to, iż w każdym przypadku naruszenia przepisów ustawy Prawo budowlane organy administracji publicznej zobowiązane są do stosowania określonych nimi sankcji, w tym wypadku wydania nakazu rozbiórki szopy na maszyny i sprzęt rolniczy. Od tej decyzji odwołali się S. i F. O. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W żądaniu skargi, jak należy sądzić z analizy jej treści, skarżący wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu swojego żądania, skarżący podnosili, iż organy administracji publicznej wydały rozstrzygniecie w sprawie nie uwzględniając całokształtu materiału dowodowego, tym samym rozstrzygały na podstawie wadliwych, niepełnych i niekompletnych ustaleń faktycznych. Według skarżących było to konsekwencją zaniechania przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków, na których skarżący wskazywali już na etapie postępowania odwoławczego od decyzji organu I instancji, jak również nieuwzględnienia tego, iż postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Rejonową w sprawie popełnienia samowoli budowlanej zostało umorzone. W związku z tym skarżący podnosili, iż organy administracji publicznej wadliwie ustaliły datę budowy przedmiotowej szopy na rok 1997 r., tym bardziej, że przecież skarżący prostowali treść oświadczenia pierwotnie złożonego w tym przedmiocie. Niezależnie od tego, skarżący zarzucali zaskarżonej decyzji naruszenie przepisu art. 9 kpa, co wyraziło się w tym, że nie przedstawiono im, jako stronie postępowania wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na wyjaśnienie sprawy. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i w jej uzasadnieniu, ponownie szeroko ją przywołując, kwestionował zasadność skargi i wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zarzuty skargi są uzasadnione i skarga, o ile wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie. Kontrola zaskarżonej decyzji, przeprowadzona zgodnie z zasadami wyrażonymi na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prowadzi do wniosku, iż wydana ona zostały z naruszeniem przepisów postępowania o wpływie istotnym na wynik sprawy. Decyzja ta, jako wadliwa podlegała więc wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Ocena zaskarżonej decyzji, w kontekście zarzutów formułowanych w skardze, musi uwzględniać treść przepisu art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W jego świetle, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przywołany przepis ma podstawowe znaczenie dla określenia zakresu kognicji Sądu. Prawem, a także obowiązkiem Sądu jest bowiem dokonanie oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji niezależnie od tego, czy dany konkretny zarzut został w skardze sformułowany. Oznacza to, iż Sąd nie jest związany i skrępowany sposobem sformułowania skargi, przywołanymi w niej argumentami, podnoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Jest natomiast związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona. Tym samym granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczane przez kryterium legalności działań administracji publicznej, z drugiej zaś przez całokształt tylko prawnych aspektów i tylko tego stosunku administracyjno prawnego, który został objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. W świetle powyższego orzekając w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja nie mogła się ostać. W przekonaniu Sądu, o zasadności wyeliminowania jej z obrotu prawnego przekonują następujące argumenty. Odnosząc się kwestii naruszenia przepisów postępowania i wpływu tegoż naruszenia na wynik sprawy, według Sądu, w świetle lektury akt sprawy administracyjnej nie może budzić żadnych wątpliwości, iż charakter tychże naruszeń wyrażał się w istotnym wpływie na wynik postępowania w sprawie. W tym kontekście podkreślić należy, iż naruszone zostały przepisy postępowania o podstawowym charakterze. Zasadność tego stanowiska znajduje swoje bezpośrednie odzwierciedlenie w aktach sprawy administracyjnej (aktach I i II instancji), z których ponad wszelką wątpliwość wynika, iż: 1) organ I instancji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego , w związku z wszczęciem postępowania administracyjnego w sprawie ujawnionej samowoli budowlanej, pismem z dnia 22 lipca 2005 r. wystąpił do Prokuratury Rejonowej zawiadamiając o zaistniałej sytuacji i wnosząc o podjęcie stosownych przewidzianych prawem działań (k.15); 2) postępowanie administracyjne toczące się przed organem administracji I instancji zakończone zostało decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nakazującą inwestorom S. i F. O. rozbiórkę drewnianej szopy; 3) inwestorzy odwołując się od tej decyzji, w uzasadnieniu swojego odwołania kwestionując ustalenia faktyczne stanowiące podstawę wydania decyzji przez organ I instancji, wskazywali na istotne dla rozstrzygnięcia sprawy dowody, a wskazując również na konkretne źródła dowodowe, odwoływali się do zeznań świadków (swoich sąsiadów) przesłuchiwanych w toku postępowania prowadzonego, z zawiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego , przez Prokuraturę Rejonową , jak również do wyniku tegoż postępowania, które zostało umorzone; 4) inwestorzy odwołując się do innych wskazywanych przez siebie dowodów kwestionowali w związku z tym ustalenie, iż budowa została zakończona w 1997 r., albowiem jak wywodzili, jej zakończenie nastąpiło w latach 1992 i 1993, co potwierdzać miały wnioskowane przez nich dowody; 5) skarżący w swoim odwołaniu prostowali również pierwotnie wskazywaną przez nich, podczas pierwszej czynności w sprawie, datę zakończenia budowy, tłumacząc również przyczyny swojej omyłki; 5) zaskarżoną decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, nie podejmując w trybie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, żadnej inicjatywy zmierzającej do wyjaśnienia okoliczności podnoszonych w odwołaniu przez skarżących, jak również nie przeprowadzając wskazywanych przez nich dowodów. W przekonaniu Sądu, przywołane wyżej okoliczności nie są sporne. W sposób jednoznaczny potwierdza je lektura akt sprawy. W ich kontekście zasadnie należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem szeregu przepisów postępowania. Tym samym, iż uchybia ona standardowi rozstrzygania spraw w ogólnym postępowaniu administracyjnym, który determinowany jest konkretnymi zasadami i przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Gdy zasady i przepisy te skonfrontować z wyżej przywołanymi niespornymi okolicznościami, nie może budzić żadnych wątpliwości, iż zaskarżoną decyzję, jako wadliwą, należało wyeliminować z obrotu prawnego. Po pierwsze, odwołać się należy do zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określonej przepisem art. 15 kpa. Jego wykładnia, w kontekście ogólnych zasad postępowania administracyjnego, jak również szczegółowych przepisów kpa, nie pozostawia żadnych wątpliwości, co do tego, iż do istoty tak rozumianej dwuinstancyjności należy dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy przez dwa różne organy administracji, co oznacza, iż zadaniem organu administracji nie jest kontrola decyzji organu I instancji, ale rozpatrzenie wszystkich żądań strony i ustosunkowanie się do nich w uzasadnieniu decyzji (por. np.: wyrok NSA z 29 kwietnia 1999 r. w sprawie sygn. akt I SA/Łd 112/98; wyrok NSA z 14 października 1999 r. w sprawie sygn. akt IV SA 1313/98; wyrok NSA z 20 maja 1998 r. w sprawie sygn. akt IV SA 2058/97). Z przepisem art. 15 kpa, wyrażoną na jego gruncie zasadą dwuinstancyjności postępowania, w wyżej wskazanym jej rozumieniu, koresponduje przepis art. 138 kpa, na gruncie którego nie bez przyczyny przecież wskazuje się, iż uprawnienia kasacyjne organu II instancji mają charakter wyjątkowy, albowiem zasadą jest orzekanie przez ten organ co do istoty sprawy (por. np.: wyrok NSA z 2 grudnia 1999 r. w sprawie sygn. akt I SA 632/99). Po drugie, w świetle powyższych ustaleń, będących konsekwencją obowiązywania przywołanych przepisów, podkreślić należy, iż w postępowaniu przed organem administracji publicznej II instancji mają zastosowanie, tak ogólne zasady, jak i szczegółowe przepisy kodeksu postępowania administracyjnego regulujące tryb załatwiania sprawy administracyjnej. W tej mierze, w szczególny sposób zaakcentować należy zwłaszcza to, iż istota załatwienia sprawy administracyjnej, wyraża się w ustalaniu w sposób wiążący na podstawie przepisów obowiązującego prawa konsekwencji prawnych faktów. Tego rodzaju kompetencja organów administracji publicznej nie może opierać się na założeniach, czy też domniemywaniu okoliczności faktycznych istotnych z punktu widzenia treści rozstrzygnięcia konkretnej indywidualnej sprawy. W przekonaniu Sądu, analiza akt sprawy administracyjnej, rozstrzygnięcia wydanego przez organ II instancji, kontekstu w jakim zostało ono wydane, zwłaszcza gdy zważyć na przywoływane wyżej bezsporne okoliczności odnoszące się do braku realizacji nakazu działania organu i braku inicjowania działań niezbędnych i pożądanych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, czyniącego zadość przepisom art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, świadczy o istotnym naruszeniu przepisów postępowania i o równie istotnym jego wpływie na wynik sprawy. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązują organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich niezbędnych działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 kpa). Z obowiązkiem tym koresponduje normatywny nakaz zebrania całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa) i oceny tego materiału w zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa), której wyrazem powinno być uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji uwzględniające warunki określone przepisem art. 107 § 1 i 3 kpa (por. np. wyrok NSA z 25 marca 2003 r. w sprawie V SA 145/02, LEX nr 149683). Stanowisko to, prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest afirmowane również przez Sąd orzekający w sprawie. W przekonaniu Sądu, lektura akt sprawy nie daje żadnych podstaw iżby uznać, że organ administracji publicznej II instancji uczynił zadość wskazanemu standardowi postępowania. Nie doszło bowiem ze strony organu do podjęcia żadnych działań, których celem byłaby realizacja zasad legalizmu, prawdy obiektywnej, czy też wyważania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 kpa), w tym również zasady wyrażonej na gruncie przepisu art. 77 § kpa. Przepis ten formułuje adresowany do organu administracji publicznej obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego, koniecznego do rozstrzygnięcia sprawy, co oznacza nakaz podjęcia stosowanych działań, między innymi przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy (por. np.: wyrok NSA z 17 maja 1994 w sprawie sygn. akt SA/Lu 19211/03; wyrok NSA z 4 lipca 2001 r. w sprawie sygn. akt I SA 301/00; wyrok NSA z 17 października 2001 r. w sprawie sygn. akt I SA 1110/01). Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w sprawie niniejszej nie podjął żądnych działań zmierzających do realizacji wyżej wskazanych zasad. Argumentem przekonującym o zasadności tego stanowiska, jest zwłaszcza to, iż dysponując konkretną wiedzą o konkretnych źródłach dowodowych – uzyskał ją przecież bezpośrednio od inwestorów wskazujących w odwołaniu od decyzji organu I instancji, na dowody z zeznań konkretnych świadków przesłuchiwanych na okoliczność daty zakończenia budowy w postępowaniu prowadzonym przez Prokuraturę Rejonową w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa samowoli budowlanej, z zawiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego – wiedzy tej nie wykorzystał, nie podejmując z urzędu żadnych działań, których celem byłoby wyjaśnienie sprawy w sposób czyniący zadość wyżej wskazanym zasadom. Podnieść również należy, iż w sytuacji, gdy stanowisko inwestorów zawarte w odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego , w zakresie w jakim wskazuje na dowody istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, nosi wszelkie cechy wniosku dowodowego strony, w rozumieniu przepisu art. 78 § 1 kpa, zaniechanie przez organ administracji publicznej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania kompletnego materiału dowodowego, zwłaszcza wtedy, gdy strona powołuje się na konkretne, ważne dla niej okoliczności i dowody, wskazując również konkretne źródła dowodowe (źródła wiedzy) stanowi naruszenie przepisów postępowania skutkujące wadliwością decyzji administracyjnej (por. np. wyrok NSA z 19 marca 1981 r. w sprawie sygn. akt SA 234/81). Po trzecie, w kontekście wyżej przywołanych ocen i wniosków z nich wypływających, stwierdzić należy, iż w istocie rzeczy w toku toczącego się postępowania nie doszło do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej z udziałem inwestorów S. i F. O.. W przekonaniu Sądu, brak tego rozstrzygnięcia jest konsekwencją nie ustalenia podstawowej w sprawie okoliczności, a mianowicie daty zakończenia inwestycji. Z akt administracyjnych sprawy jednoznacznie wynika, iż organ administracji publicznej nie podjął żadnej próby procesowej weryfikacji tej okoliczności, co było tym bardziej uzasadnione, że przecież okoliczności tej towarzyszyło szereg rozbieżności, jak również niewiadomych. I tak, jako data zakończenia inwestycji podawana jest: data 2004 r. (k. 2 akt administracyjnych I instancji); lata 1992 – 1993 (k. 8 akt administracyjnych II instancji); data 1997 r. (k. 10 akt administracyjnych I instancji), a niezależnie od tego akta sprawy administracyjnej zawierają treści wyraźnie i jednoznacznie wskazujące na inne dowody i źródła dowodowe, których organ administracji nie wykorzystał rozstrzygając w sprawie (k. 8 akt administracyjnych II instancji). Okoliczność daty zakończenia inwestycji polegającej na wybudowaniu przez inwestorów obiektu budowlanego w postaci szopy na maszyny i sprzęt rolniczy, w kontekście treści przepisu art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, ma podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Jej ustalenie, w świetle przywołanego przepisu – stanowi on, iż "Przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe." – determinuje proces stosowania prawa uzasadniając, stosownie do tegoż ustalenia, nakaz stosowania przepisów dotychczasowych, tj. przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, albo ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w zakresie w jakim przepisy tychże ustaw, we właściwy dla każdej z nich sposób regulują zagadnienie usuwania skutków samowoli budowlanej. Ponownie orzekając w sprawie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stosownie do przepisów obowiązującego kodeksu postępowania administracyjnego, podejmie działania i czynności procesowe zmierzające do realizacji nakazu podjęcia niezbędnych działań, w celu wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego sprawy – data zakończenia inwestycji - oraz załatwienia jej z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 kpa). Czyniąc mu zadość podejmie starania zmierzające do zebrania całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa), wykorzystując tak wiedzę o istniejących źródłach dowodowych przekazywaną przez inwestorów (osobowe źródła dowodowe, ustalenia Prokuratury Rejonowej ), jak również podejmując z urzędu stosowne czynności procesowe. Następnie, tak zebrany materiał dowodowy podda ocenie, w sposób czyniący zadość zasadzie swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa). Następnie, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyda decyzję administracyjną, której rozstrzygnięcie będzie adekwatne do poczynionych ustaleń faktycznych i stosownie, do których organ administracji załatwi sprawę uwzględniając w tej mierze oczywiście dyspozycję przepisu art. 138 § 1 i 2 kpa i wskazane nią sposoby zakończenia postępowania, dbając przy tym również i o to, aby rozstrzygnięcie to czyniło zadość formalnym warunkom jego poprawności wskazanym w przepisie art. 107 § 1 kpa, także standardowi wskazanemu w § 3 art. 107 kpa, w zakresie odnoszącym się do podstawy prawnej (uzasadnienie prawne) i faktycznej (uzasadnienie faktyczne) - materialnoprawna podstawa decyzji determinowana będzie ustaleniami stanu faktycznego sprawy – i nakazu ich korespondencji i spójności. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie przepisu art. 145 § 1 lit. "c", art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło