II SA/Lu 209/05
PostanowienieWSA w Lublinie2005-03-17
Skład orzekający: Sędzia NSA Witold Falczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który rozstrzygał sprawę w pierwszej instancji, posiada interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który rozstrzygał sprawę w pierwszej instancji, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego. Taki organ nie może kwestionować rozstrzygnięcia organu wyższej instancji, gdyż nie jest stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym w tej roli. Brak szczególnego przepisu przyznającego mu takie uprawnienie skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie przepisów PPSA.Stan faktyczny
Gmina Miejska, reprezentowana przez Prezydenta Miasta, wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta i przyznała własność nieruchomości B. i S. małżonkom R. SKO wniosło o odrzucenie skargi, argumentując, że Gmina Miejska nie jest legitymowana do jej wniesienia. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Miejskiej reprezentowanej przez Prezydenta Miasta na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania własności nieruchomości p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
W dniu 17 lutego 2005 r. Prezydent Miasta , reprezentując Gminę Miejską wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...], domagając się jej uchylenia. Zaskarżoną decyzją SKO uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]. Nr [...] i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że przyznało B. i S. małżonkom R. własność nieruchomości oznaczonej nr 1306, o pow. 516 m², położonej w B. przy ul. L..
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi, wskazując iż Gmina Miejska, reprezentowana przez Prezydenta Miasta nie jest legitymowana w tej sprawie do wniesienia skargi do sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 50 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) uprawnionym do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest każdy, kto ma w tym interes prawny, rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Na mocy §2 tego przepisu skargę może wnieść również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
Dla przypisania zatem danemu podmiotowi przymiotu czynnej legitymacji procesowej w postępowaniu sądowoadminstracyjnym należy wykazać, iż podmiot ten ma interes prawny we wniesieniu skargi albo jest upoważniony do tej czynności na mocy przepisów szczególnych o randze ustawy.
W ocenie Sądu organ administracji publicznej (rządowej lub samorządowej), który rozstrzygał sprawę administracyjną danego podmiotu nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi na orzeczenie organu odwoławczego wydane na skutek instancyjnej kontroli jego decyzji. Sąd podziela tutaj stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 16 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1017/04 (opubl. w "Rzeczpospolita" z dnia 21 lutego 2005 r.) oraz pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 1 czerwca 2004 r. sygn. akt OSK 301/04 (opubl. OSP 2005/2/17 z glosą M. Stahl). Zgodzić się należy z przytoczonymi stanowiskami NSA, iż ten sam organ administracyjny może występować w obrocie prawnym w dwóch rolach. Po pierwsze jako organ powołany do rozstrzygania spraw administracyjnych i wyposażony w tym celu w określone instrumenty prawne, w tym we władztwo administracyjne. W takiej sytuacji jest on stroną stosunku administracyjnoprawnego i występuje w roli nadrzędnej nad drugim podmiotem (jest podmiotem administrującym). Po drugie, organ administracyjny może być stroną zarówno stosunku administracyjnoprawnego – i występować w roli podmiotu podrzędnego - administrowanego (wówczas inny organ rozstrzyga daną sprawę administracyjną), jak i stroną stosunku cywilnoprawnego. W drugim przypadku, w zakresie rozstrzygania sprawy administracyjnej przez inny podmiot administracyjny, organ ma, co do zasady, interes prawny we wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. W pierwszym zaś, skoro to on rozpatruje daną sprawę administracyjną, prowadzi postępowanie wyjaśniające i wydaje określone orzeczenie, nie może kwestionować rozstrzygnięcia organ odwoławczego. Takiej oceny nie zmienia okoliczność, iż rozstrzygniecie organu II instancji może dotyczyć stosunków własnościowych danej jednostki samorządu terytorialnego. Jeżeli bowiem obowiązujące prawo powierza jednostce samorządu terytorialnego kompetencje do rozstrzygania w drodze decyzji o prawach i obowiązkach podmiotu pozostającego poza systemem organów administracji publicznej, to jednostka ta nie staje się stroną postępowania nawet wówczas, gdy decyzja ta wywołuje określone skutki cywilnoprawne dla tej jednostki samorządu terytorialnego (tak postanowienie NSA z 18 lipca 2001 r. sygn. akt I SA 398/00, opubl. Lex nr 54728). Niedopuszczalnym jest, aby jednostka samorządu terytorialnego zajmowała w konkretnej sprawie różne pozycje – raz organu wydającego decyzję, innym razem strony postępowania w zależności od etapu załatwiania sprawy z zakresu administracji publicznej.
W sprawie niniejszej skargę na decyzję SKO wydaną w trybie odwoławczym wniósł organ administracyjny, który rozstrzygał sprawę w I instancji – Prezydent Miasta . Kompetencja tego organu do wydania decyzji wynika z przepisu art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.). Mając powyższe rozważania na uwadze, należy odmówić przyznania temu organowi interesu prawnego w zaskarżeniu decyzji SKO do WSA w Lublinie. Zaznaczyć również trzeba, iż żaden przepis szczególny nie przyznaje w takiej sytuacji czynnej zdolności procesowej sądowoadminstracyjnej, a zatem należy stosować zasady ogólne wynikające z art. 50 §1 p.p.s.a.
Prawną konsekwencją takiego wniosku jest odrzucenie skargi na podstawie przepisu art. 58 §1 pkt 6 w zw. z art. 50 §1 i §2 cyt. ustawy.
Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło