II SA/Lu 212/12

WyrokWSA w Lublinie2012-04-17

Skład orzekający: Witold Falczyński, Joanna Cylc-Malec, Krystyna Sidor

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wyliczył odsetki ustawowe od kwoty podlegającej zwrotowi z funduszu alimentacyjnego, uwzględniając zmieniające się stawki odsetek w różnych okresach?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo wyliczył odsetki ustawowe od kwoty podlegającej zwrotowi z funduszu alimentacyjnego, uwzględniając zmieniające się stawki odsetek w różnych okresach, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Choć organ nie przedstawił matematycznego sposobu wyliczenia odsetek, nie stanowi to naruszenia prawa, a jedynie kwestię techniczną. Ponadto, kwestia bezskuteczności egzekucji alimentów nie ma znaczenia na etapie orzekania o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, gdyż była ona jedynie przesłanką do przyznania tych świadczeń.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie, zobowiązującą D. G. do zwrotu 6000 zł wraz z odsetkami z tytułu otrzymanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Wcześniejszy wyrok WSA uchylił decyzje organów z powodu wadliwego wyliczenia odsetek. Organ I instancji ponownie wydał decyzję, a organ odwoławczy utrzymał ją w mocy, szczegółowo wyliczając odsetki. Skarżący zarzucił brak wykazania bezskuteczności egzekucji oraz niejasny sposób wyliczenia odsetek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Referent Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia ...Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania D. G. – reprezentowanego przez kuratora adwokat A. R. - utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia ... zobowiązującą D. G. do zwrotu należności w kwocie 6000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia wymagalności do dnia spłaty z tytułu otrzymanego przez M. L. świadczenia z funduszu alimentacyjnego dla D. G. w okresie od 1 października 2008r. do 30 września 2009r. W uzasadnieniu wyjaśniono, że decyzją z dnia .. przyznano M. L. świadczenie z funduszu alimentacyjnego dla syna D. G. w kwocie 500 zł miesięcznie na okres od 1 października 2008r. do 30 września 2009r. (łącznie 6000 zł) ze względu na zasądzone przez Sąd Rejonowy od D. G. na rzecz D. P. G. alimenty, których egzekucja okazała się bezskuteczna, co potwierdził Komornik Sądowy w zaświadczeniu z dnia 8 września 2008r. Po upływie ustalonego okresu świadczeniowego – organ I instancji decyzją z dnia... wydaną na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów – nakazał dłużnikowi alimentacyjnemu zwrot tej kwoty wraz z ustawowymi odsetkami, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2011r., sygn. akt II SA/Lu 239/11 uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na wadliwe wyliczenie należnych odsetek. W konsekwencji organ I instancji ponownie rozpoznał sprawę – nakazując D. G. wskazaną na wstępie decyzją z dnia ... zwrot kwoty 6000 zł wraz z ustawowymi odsetkami. Podzielając to rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu szczegółowe kwoty należnych odsetek liczonych zgodnie z art. 27 ust. 1a ustawy– wynoszących na dzień wydania decyzji (łącznie 2045, 20 zł), wyjaśniając, że wysokość odsetek ustawowych od 15 grudnia 2008r. wynosiła 13% w stosunku rocznym (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 grudnia 2008r. w sprawie określenia wysokości odsetek ustawowych, Dz.U. Nr 220, poz.1434), zaś w okresie od 15 października 2005r. do 14 grudnia 2008r. - 11,5% (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 października 2005r., Dz.U. Nr 201, poz.1662). Organ odwoławczy wskazał, że ze sporządzonego przez organ I instancji wykazu odsetek wynika, iż: - w dniu 14 listopada 2008r. wypłacono świadczenie w kwocie 1000 zł (za październik i listopad), odsetki za okres od 15 listopada 2008r. do 14 grudnia 2008r. wyniosły 9,452 zł (11, 5%), zaś za okres od 15 grudnia 2008r. do 16 listopada 2011r.- 380,027 zł (13%); - w dniu 11 grudnia 2008r. wypłacono świadczenie w kwocie 500 zł, odsetki za okres od 12 grudnia 2008r. do 14 grudnia 2008r. wyniosły - 0,472 zł (11,5%), a za okres od 15 grudnia 2008r. do 16 listopada 2011r. – 190, 013 zł (13%); - w dniu 14 stycznia 2009r. wypłacono świadczenie w kwocie 500 zł, odsetki za okres od 15 stycznia 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 184,493 zł (13%); - w dniu 13 lutego 2009r. wypłacono świadczenie z kwocie 500 zł, odsetki za okres od 14 lutego 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 179,150 zł (13%); - w dniu 16 marca 2009r. wypłacono 500 zł, odsetki za okres od 17 marca 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 173, 630 zł (13%); - w dniu 15 kwietnia 2009r. wypłacono świadczenie w kwocie 500 zł, odsetki za okres od 16 kwietnia 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 168,287 zł (13%); - w dniu 15 maja 2009r. wypłacono 500 zł, odsetki za okres od 16 maja 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 162,945 zł (13%); - w dniu 15 czerwca 2009r. wypłacono 500 zł, odsetki za okres od 16 czerwca 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 157,424 zł (13%); - w dniu 15 lipca 2009r. wypłacono 500 zł, odsetki za okres od 16 lipca 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 152,082 zł (13%); - w dniu 17 sierpnia 2009r. wypłacono 500 zł, odsetki za okres od 18 sierpnia 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 146, 205 zł (13%); - w dniu 15 września 2009r. wypłacono 500 zł - odsetki za okres od 16 września 2009r. do 16 listopada 2011r. wyniosły 141, 041 zł (13%). Łączna kwota odsetek na dzień wydania decyzji przez organ I instancji wynosiła zatem 2045, 20 zł. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że należne świadczenia (za październik i listopad 2008r.) nie uległy przedawnieniu – wprawdzie alimenty przedawniają się po 3 latach od ich zasądzenia, jednak jeśli rodzicowi przysługuje władza rodzicielska, to w tym czasie bieg przedawnienia jest zawieszony (art. 121 kc), a ponadto postępowanie egzekucyjne przerywa bieg przedawnienia (art.124 kc). Organ wyjaśnił jednocześnie, że dłużnik alimentacyjny zobowiązany do zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego, może wnosić w odrębnym postępowaniu o umorzenie tych należności, odroczenie ich płatności albo rozłożenie na raty. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie D. G. – reprezentowany przez kuratora adwokat A. R. – wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia ... Skarżący zarzucił, że organ nie wykazał, by egzekucja świadczenia alimentacyjnego za październik i listopad 2008r. była bezskuteczna i by w okresie zasądzonych alimentów skarżący tych alimentów nie uiszczał, a także zarzucił, że organ tylko ogólnie wskazał kwotę odsetek, jednak nie przedstawił sposobu ich wyliczenia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać na przepis art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej ppsa, zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Sąd dokonując następnie kontroli decyzji, wydanej po ponownym rozpoznaniu sprawy przez organ - bada zatem to czy organy przeprowadziły postępowanie z uwzględnieniem zaleceń sądu wskazanych w wyroku poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji. Badając skargę złożoną w niniejszej sprawie stwierdzić należy, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. W wyroku z dnia 11 sierpnia 2011r., sygn. akt II SA/Lu 239/11, którym organy były związane zgodnie z powołanym art. 153 ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie za prawidłowe uznał rozstrzygnięcie organu nakazujące skarżącemu D. G. – na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.), zwanej dalej ustawą – zwrot kwoty 6000 zł tytułem należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz jego syna D. G. za okres od 1 października 2008r. do 30 września 2009r. w wykonaniu decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia ...w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego zasądzającym od skarżącego alimenty. Sąd wskazał natomiast, że znajdujący się w aktach dokument zatytułowany "sposób naliczania odsetek dla dłużnika alimentacyjnego D. G. na dzień 2010-12-03", stanowiący podstawę ustalenia wysokości odsetek ustawowych w decyzji, obarczony jest licznymi uchybieniami, co skutkuje uchyleniem decyzji organów obu instancji i koniecznością ponownego rozpoznania sprawy. Sąd stwierdził mianowicie, że z dokumentu tego wynika, iż "zadłużenie" skarżącego z tytułu wypłat przedmiotowych należności opiewa na kwotę 7 500,00 zł, od której naliczone zostały odsetki ustawowe, podczas gdy bezspornym jest w sprawie, że wysokość świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych w okresie od 1 października 2008 r. do 30 września 2009 r. wynosiła 6 000,00 zł, ponadto dokument wadliwie wskazuje skalę procentową odsetek ustawowych w okresie do 14 grudnia 2008r. (w myśl § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 października 2005 r. w sprawie określenia wysokości odsetek ustawowych - Dz. U. Nr 201, poz. 1662 ze zm. - wysokość odsetek ustawowych w tym okresie wynosiła 11,5 % w stosunku rocznym, a nie jak przyjął organ 13%, która to stawka obowiązywała od 15 grudnia 2008r. (§ 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 grudnia 2008 r. w sprawie określenia wysokości odsetek ustawowych, Dz. U. Nr 220, poz. 1434); poza tym z dokumentu tego wynika, że osobie uprawnionej wypłacono dwukrotnie w listopadzie 2008 r. kwotę 1 000,00 zł, a w grudniu 2008r. kwotę 500,00 zł. Sąd uznał w konsekwencji, że wobec tych nieprawidłowości i jednocześnie braku szczegółowego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, narusza ona art. 107 § 3 kpa i podlega uchyleniu. Badając skargę złożoną w niniejszej sprawie stwierdzić należy, że organ uwzględnił wskazania Sądu zawarte w powołanym wyroku i ponownie sporządził dokument zatytułowany "Sposób naliczania odsetek dla dłużnika alimentacyjnego D. G. na dzień 2011-11-16", tj. na dzień wydania decyzji w I instancji i w dokumencie tym prawidłowo wskazał zarówno świadczenia główne wypłacane okresowo na rzecz uprawnionego D. G., jak i kwoty odsetek ustawowych od poszczególnych świadczeń okresowych z uwzględnieniem właściwych stawek procentowych, a wyliczenia te znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wobec spójnych ustaleń organu, znajdujących potwierdzenie w materiale dowodowym, brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia obowiązujących przepisów, w tym prawa procesowego - i uchylenia zaskarżonej decyzji. Wprawdzie organ nie wskazał matematycznego sposobu wyliczenia odsetek, ale okoliczność ta ma charakter techniczny, nie prawny, wobec czego brak ten nie stanowi naruszenia obowiązujących przepisów. Nieuzasadniony jest również zarzut skargi, iż organ nie podjął z urzędu czynności wyjaśniających zmierzających do ustalenia czy rzeczywiście egzekucja świadczeń alimentacyjnych za wskazany okres była bezskuteczna. Do zarzutu tego odnosił się już Sąd w poprzednim wyroku, stwierdzając, że organ nie miał takiego obowiązku - w aktach administracyjnych sprawy znajduje się bowiem odpowiednie zaświadczenie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym z dnia ..., będące dokumentem urzędowym, brak jest natomiast podstaw do kwestionowania tego dokumentu, a skarżący nie wskazuje odmiennych dowodów. Ponadto stwierdzić należy, że kwestia bezskuteczności egzekucji nie ma znaczenia na obecnym etapie postępowania tj. przy orzekaniu o zwrocie wypłaconych z funduszu alimentacyjnego świadczeń, gdyż jest ona wyłącznie przesłanką wydania wcześniejszej decyzji - przyznającej takie świadczenie. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, dlatego skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło