II SA/Lu 226/11
PostanowienieWSA w Lublinie2011-08-24
Skład orzekający: Sędzia NSA Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżąca została już zwolniona od kosztów sądowych, jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, a wniosek o ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ skarżąca została już wcześniej prawomocnie zwolniona od tych kosztów. Jednocześnie, uwzględniono wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że trudna sytuacja materialna i zdrowotna skarżącej uzasadnia potrzebę profesjonalnej pomocy prawnej na tym etapie postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca E. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy (ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych) po wydaniu przez WSA wyroku oddalającego jej skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wskazała na niską emeryturę, syna na utrzymaniu oraz koszty leczenia jako podstawy wniosku. Wcześniej została już zwolniona od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
I. ustanowić dla E. R. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka; II. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Sidor po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji w sprawie przeniesienia zakładu wulkanizacyjnego - w zakresie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych p o s t a n a w i a I. ustanowić dla E. R. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka ; II. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.
Po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 sierpnia 2011r. oddalającego skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. w przedmiocie odmowy wydania decyzji w sprawie przeniesienia zakładu wulkanizacyjnego, skarżąca E. R. złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych.
W formularzu wniosku PPF wskazała, że mieszka razem z synem, który nie pracuje i pozostaje na jej utrzymaniu. Dochodem skarżącej jest wyłącznie emerytura w wysokości 1300 zł miesięcznie, która nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb, tym bardziej, że skarżąca cierpi na szereg dolegliwości, w tym onkologicznych, co wymaga kosztownego leczenia.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
Skarżąca wniosła zarówno o zwolnienie od kosztów sądowych, jak i o ustanowienie adwokata (prawo pomocy w zakresie całkowitym), jednak z uwagi na to, że prawomocnym postanowieniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 czerwca 2011r. została już zwolniona od kosztów sądowych, a więc nie musi ich uiszczać, to obecnie jej wniosek w tej części jest bezprzedmiotowy i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu (art. 239 pkt 4 ppsa).
Na uwzględnienie zasługuje natomiast żądanie ustanowienia adwokata (prawo pomocy w zakresie częściowym), o co dotychczas skarżąca nie wnosiła.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wnoszący jest osobą, której środki do życia ze względu na okoliczności życiowe, są na tyle ograniczone, że zaspokajają jedynie podstawowe potrzeby życiowe, w związku z czym poniesienie przez nią choć części kosztów sądowych prowadziłoby do powstania uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny.
Przedstawione przez skarżącą oświadczenie na okoliczność jej sytuacji majątkowej daje podstawę do przyjęcia, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata. Instytucja prawa pomocy, wprawdzie wydatkowana jest ze środków budżetowych, jednak nie może być iluzoryczna.
W ocenie Sądu, sytuacja E. R., utrzymującej się wyłącznie z niewysokiej emerytury i ponoszącej znaczne wydatki na leczenie, uzasadnia uwzględnienie wniosku, tym bardziej, że na tym etapie postępowania brak profesjonalnej pomocy prawnej mógłby pozbawić skarżącą możliwości podejmowania środków procesowych.
Z tych względów należało orzec, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło