II SA/Lu 23/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia I. oddala skargę; II. przyznaje [...] A. B. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), należnego podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu zażalenia M. K. na postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] r. dotyczące ustalenia kosztów postępowania w sprawie o zakłócenie stosunków wodnych na podstawie art.134 w związku z art.126 kpa stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że Wójt Gminy postanowieniem z dnia [...] r. ustalił koszty postępowania w sprawie o zakłócenie stosunków wodnych na kwotę 1.100 zł i do ich poniesienia zobowiązał M. K.. W dniu 28 września 2011 r. postanowienie Wójta Gminy doręczone zostało M. K., ale zgodnie z adnotacją poczty adresat odmówił przyjęcia. W tej sytuacji przesyłka została zwrócona do organu I instancji i dołączona do akt niniejszej sprawy. Zgodnie z art. 47 §1 kpa, jeżeli adresat odmówił przyjęcia pisma przesłanego mu przez pocztę lub inny organ albo w inny sposób, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy. W przypadkach, o których mowa w § 1, uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata ( § 2). W związku z powyższym organ stwierdził, że wyżej wymienione postanowienie Wójta Gminy z dnia [...]r. zostało doręczone M. K. dnia 28 września 2011 r. Zażalenie na to postanowienie M. K. złożyła dnia 13 października 2011 r.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż zażalenie to zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Stosownie do art. 141 § 2 kpa zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. W przedmiotowej sprawie termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 5 października 2011 r. Tymczasem zażalenie zostało złożone w dniu 13 października 2011 r. Skarżąca nie wniosła prośby o przywrócenie terminu (art. 58 kpa ). Organ odwoławczy przytoczył pogląd utrwalony w orzecznictwie, z którego wynika, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 kpa. W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Gdy organ II instancji stwierdzi, iż środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 kpa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. K. wnosi o "przywrócenie terminu i unieważnienie postępowania". Przyznaje jednocześnie, że odmówiła przyjęcia przesyłki, bo niezgadza się ze sposobem rozstrzygnięcia sprawy przez Wójta. Prosi " o umorzenie kosztów biegłego z ochrony środowiska". Skarżąca opisuje także swoją sytuację materialną i osobistą. Podnosi, iż jest osobą samotną, starszą i chorą. Wskazuje okoliczności związane z budową ogrodzenia przez sąsiada. Wnosi o " rozbiórkę płotu, przepustu i części bramy z jej działki" W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Warunkiem skuteczności czynności procesowej, jaką jest wniesienie odwołania od orzeczenia organu pierwszej instytucji jest zachowanie ustawowego terminu. Zgodnie z przepisem art.141 § 2 kpa zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. W rozpatrywanej sprawie postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] r. dotyczące ustalenia kosztów postępowania w sprawie o zakłócenie stosunków wodnych doręczone było stronie za pośrednictwem poczty. Skarżąca M. K. nie neguje, że w dniu 28 września 2011 r. odmówiła przyjęcia przesłanego jej postanowienia. Zasadnie zatem przyjął organ, powołując się na treść art. 47 § 2 kpa, że za datę doręczenia postanowienia należy uznać 28 września 2011 r. Natomiast zażalenie na to postanowienie skarżąca złożyła w dniu 13 października 2011 r., a wiec z uchybieniem terminu, który upłynął w dniu 5 października 2011 r. Trzeba przy tym wyjaśnić, że każde nawet minimalne przekroczenie ustawowego terminu stanowi jego uchybienie, gdyż jest to okoliczność obiektywna. Należy również zaakcentować, że treść art. 134 kpa będącego bezwzględnie obowiązującą normą prawną wskazuje na związany charakter rozstrzygnięcia i nie pozostawia organowi odwoławczemu jakiejkolwiek sfery uznania ( wide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2006 r. , sygn. akt I SA/WA 1225/06, publ.. LEX 320589). Bezsporny w sprawie niniejszej jest również fakt, że skarżąca składając zażalenie nie zgłaszała wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia ani nie powoływała się na okoliczności , które mogłyby uprawdopodobnić, że opóźnienie w dokonaniu tej czynności procesowej nastąpiło bez jej winy. Przywrócenie terminu jest instytucją procesową opartą na zasadzie skargowości, a zatem nie może nastąpić z urzędu przez organ odwoławczy. Powoływanie się przez skarżącą w skardze na wiek i choroby dopiero na etapie postępowania sądowego nie może rzutować na ocenę zaskarżonego aktu. Sąd nie jest bowiem adresatem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego albowiem Sąd kontroluje jedynie prawidłowość rozstrzygnięcia podjętego przez organy administracji, oznacza to, że sąd administracyjny może jedynie przeprowadzić kontrolę natomiast nie dysponuje żadnymi uprawnieniami umożliwiającymi mu merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie, a tym samym nie dysponuje możliwościami przywracania uchybionego terminu. Reasumując, w ocenie Sądu, podczas wydawania zaskarżonego postanowienia nie doszło do naruszenia obowiązujących przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, a to skutkuje koniecznością oddalenia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270,ze zm.) O wynagrodzeniu adwokata ustanowionego dla skarżącej w ramach prawa pomocy, Sąd orzekł na podstawie art. 250 wyżej wymienionej ustawy w zw. z §18 ust.1 pkt.1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokata oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.Nr.163, poz.1348 ze zm.)