II SA/Lu 230/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Asesor WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Protokolant Stażystka Anna Chmielewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2006 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...]., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. Nr SKO. [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr GOPS/00001/[...] odmawiającą A. P. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy w związku z opieką nad dziećmi – M. S. i J. S.. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że warunki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego określa art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228 poz. 2255 ze zm.). Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej (art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.b ustawy). Z wydanego przez Ośrodek Szkolno-Wychowawczy dla Dzieci i Młodzieży Niesłyszącej i Słabo Słyszącej im. Jana Pawła II w L. zaświadczenia z dnia 28 listopada 2005 r. wynika, że małoletni M. S. i J. S. mieszkają w internacie od poniedziałku do piątku, są tam zameldowani czasowo i uczęszczają do szkoły podstawowej – J. do III klasy, zaś M. do I klasy. Synowie wnioskodawczyni wymagają opieki. Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego uzależnione jest od tego czy osoba wymagająca opieki przebywa w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu – w myśl art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.b ustawy. W przepisie tym mowa jest o placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu. Ośrodek zapewnia dzieciom opiekę przez wskazany w ustawie okres czasu. Ośrodek jest placówką, która opiekę w wymiarze co najmniej 5 dni w tygodniu zapewnia. Dzieci znajdują się tam pod opieką osób trzecich, a nie swoich rodziców. Zatem nie zachodzą podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Jeśli dziecko przebywa w placówce zapewniającej taką opiekę, to rodzic w tym czasie może podjąć pracę zarobkową. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. P. zarzuca naruszenie art. 7, 77 i 80 kpa oraz błędną interpretację przepisu art. 17 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego – przepisu art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Nie można zgodzić się z argumentacją Kolegium, że syn skarżącej został umieszczony w placówce zapewniającej całodobową opiekę. Przeczy temu treść zaświadczenia Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci i Młodzieży Niesłyszącej i Słabo Słyszącej im. Jana Pawła II w L. z dnia 28 listopada 2005 r. (k. 5 akt administracyjnych). W zaświadczeniu wprost wskazano, że rodzice sprawują całość opieki nad dziećmi przebywającymi w tej placówce. O tym, że Ośrodek nie zapewnia całodobowej opieki świadczy użyte w zaświadczeniu sformułowanie "W razie choroby uczniowie zabierani są do domów rodzinnych". Ponadto wyraźnie zasygnalizowano, że Ośrodek jest placówką szkolno-wychowawczą, a nie opiekuńczą i działa na zasadzie szkoły. W tych okolicznościach trudno było przyjąć, że syn skarżącej został umieszczony w placówce, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.b ustawy. Przywiezienie dziecka do szkoły w poniedziałek i zabranie go po zakończonym w piątek, po tygodniowym programie nauczania, nie oznacza, że dziecko zostało umieszczone w placówce zapewniającej całodobową opiekę. Użyty przez ustawodawcę w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.b ustawy zwrot "umieszczenie" należy interpretować jako działanie wywołujące trwały skutek. Z akt sprawy wynika, że skarżąca mieszka w W. B. gm. K. O. i przywozi małoletnich synów do Ośrodka w każdy poniedziałek i pozostawia je aż do piątku. Bezspornym jest, że pozostawia je dlatego, że mieszka w miejscowości znacznie oddalonej od Ośrodka. Fakt, iż małoletni M. i J. przebywają w internacie funkcjonującym na terenie Ośrodka nie może być w tej sytuacji utożsamiany z umieszczeniem tych dzieci w placówce zapewniającej całodobową opiekę, zwłaszcza, że placówka ta nie gwarantuje przyborów szkolnych i podręczników, pobiera natomiast opłaty za internat. Zdaniem Sądu, zwrot ustawowy "zapewnienie całodobowej opieki" oznacza nie tylko zapewnienie pieczy nad osobą dziecka, ale i środków utrzymania (w tym, w miarę możliwości pomocy medycznej i leków – w razie krótkotrwałej choroby). Tak rozumianej opieki, jak wykazano, Ośrodek nie zapewnia. Zatem nieusprawiedliwione jest stanowisko Kolegium, że w tych okolicznościach przepis art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b ustawy wyłącza możliwość przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego. Nie sposób także zaakceptować stanowiska Kolegium, że w rozpoznawanej sprawie nie ma znaczenia fakt, iż Ośrodek jest placówką szkolno-wychowawczą, a nie opiekuńczą. Kwestia ta jest istotna skoro placówka opiekuńczo-wychowawcza jest zaliczona do instytucji zapewniających całodobowe utrzymanie (art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Kwestię opieki w tego rodzaju placówkach unormowano w odrębnych przepisach. Na podstawie art. 81 ust. 10 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) wydano rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 14 lutego 2005 r. w sprawie placówek opiekuńczo-wychowawczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 37, poz. 331), które w § 2 pkt 1 definiuje pojęcie całodobowej opieki, obejmującej zaspokajanie potrzeb życiowych dziecka zgodnie z ustalonym w rozporządzeniu standardem opieki i wychowania oraz standardami usług opiekuńczo-wychowawczych, jeżeli potrzeby te stale lub okresowo nie mogą być zaspokojone w domu rodzinnym. Zaświadczenie Ośrodka wyraźnie negowało opiekuńczo-wychowawczy charakter tejże placówki, wskazując przede wszystkim, iż jest ona placówką szkolno-wychowawczą (oświatową). Stąd też w rozpoznawanej sprawie nie bez znaczenia jest definicja "szkoły" zawarta w art. 3 pkt 18 ustawy o świadczeniach rodzinnych, za którą ustawodawca uznaje szkołę podstawową. Z treści zaświadczenia wynika, że obaj synowie skarżącej są uczniami Szkoły Podstawowej funkcjonującej w Ośrodku. Akcentowany szkolny charakter Ośrodka, a nie opiekuńczy, nie mógł być w tych okolicznościach uznawany za mający drugorzędne znaczenie. W tym stanie rzeczy decyzję wydaną przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr GOPS.00001[...] odmawiającą przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego oraz akceptującą ją decyzję Kolegium z dnia [...] stycznia 2006 r. należało uchylić na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).