II SA/Lu 233/03
WyrokWSA w Lublinie2004-06-03
Skład orzekający: Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Asesor WSA Jerzy Drwal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę zjazdu z drogi, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jest zgodna z prawem, nawet jeśli skarżący twierdzi, że prace miały charakter remontowy i zostały wykonane przed wejściem w życie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nakazująca rozbiórkę zjazdu jest zgodna z prawem. Budowa zjazdu nastąpiła bez wymaganego pozwolenia na budowę, co stanowi samowolę budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Zarzuty dotyczące remontowego charakteru prac i daty ich wykonania nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, w szczególności w przedmiarze robót.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę stałego zjazdu z kostki brukowej, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji uznał budowę za samowolę budowlaną, pomimo posiadania projektu i zgody zarządcy drogi. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący R.L. zarzucił naruszenie przepisów poprzez nieuwzględnienie faktu, że inwestycja została wykonana przed 1 stycznia 1995 r., a w 2001 r. przeprowadzono jedynie prace remontowe. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Asesor WSA Jerzy Drwal (spr.), Protokolant stażysta Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2004 r. sprawy ze skargi R.L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę
Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. - wydaną na podstawie art. 48 i art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 kpa – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zobowiązał A.C., B.S., A.Ł., W.J., K.K. i K.K. do dokonania rozbiórki samowolnie pobudowanego z kostki brukowej stałego zjazdu /z drogi powiatowej Nr [...] o wymiarach: długość 4,7 m, szerokość 3,1 m przy krawędzi jezdni oraz 3,7 m przy granicy działki należącej do R.L. – zlokalizowanego przy ulicy [...] w H. oraz do uporządkowania terenu na koszt zobowiązanych.
Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ powoływał się na wyniki kontroli, przeprowadzonej w dniu 9 września 2002 r. na terenie posesji przy ulicy [...] w H., w trakcie której ustalono, iż w pasie drogowym wykonany został bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę stały zjazd na działkę stanowiącą własność R.L.. Z udostępnionej przez R.L., w trakcie kontroli, umowy dzierżawy nieruchomości wynikało, że na należącej do niego działce zlokalizowano dworzec prywatnej komunikacji samochodowej.
Osoby będące stroną tej umowy dysponowały nieruchomością zajętą pod dworzec.
W związku z tym organ uznał, że były one inwestorami samowolnie wykonanego zjazdu z drogi do tejże działki.
Organ ustalił, iż inwestorzy /dzierżawcy nieruchomości/ posiadali opracowany projekt budowlany zjazdu z drogi, jak też decyzję Powiatowego Zarządu Dróg [...] z dnia [...] r., wydaną na wniosek R.L., wyrażającą zgodę na wykonanie tego zjazdu. W ocenie organu nadzoru budowlanego opracowany projekt budowlany oraz zgoda Zarządcy drogi nie uprawniały inwestorów do rozpoczęcia robót budowlanych związanych z budową zjazdu.
Organ uznał zatem budowę zjazdu za przykład samowoli budowlanej skutkujący przymusową rozbiórką wykonanego obiektu budowlanego.
Uzasadniając decyzję, organ powołał się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie /NSA IV SA 913/94 Prok. i Pr. 1998/4/46/ – w świetle którego zjazd z drogi krajowej jako obiekt budowlany wybudowany na terenie pasa drogowego lub zarezerwowanego pod przyszłą budowę lub modernizację dróg pasa terenu podlega przepisom ustawy Prawo budowlane, a do likwidacji samowoli budowlanej, w tym do orzeczenia o rozbiórce takiego obiektu właściwy jest organ państwowego nadzoru budowlanego.
Po rozpatrzeniu odwołania A.C., W.J., B.S., K.K., K.K. i A.Ł. - zobowiązanych do rozbiórki zjazdu /odwołania nie składał R.L./, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] r. – wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając ocenę prawną wyrażona przez organ I instancji odnośnie zasadności nakazania rozbiórki samowolnie wykonanego zjazdu.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesionej przez R.L. /zobowiązani do rozbiórki zjazdu nie składali skargi/, zarzucono organowi odwoławczemu naruszenie przepisów prawa budowlanego oraz przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuwzględnienie faktu, iż inwestycję polegającą na budowie zjazdu wykonano przed dniem 1 stycznia 1995 r., nie przeprowadzając w tym kierunku wyczerpującego postępowania dowodowego. Zdaniem skarżącego, sam zjazd wykonano wiele lat temu /w okresie wyżej wskazanym/ natomiast w roku 2001 dokonano jedynie prac remontowych, nie wymagających pozwolenia na budowę wydanego w trybie art. 29 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej nie dopatrując się jednocześnie przyczyn uzasadniających zmianę swojego stanowiska zawartego w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazująca rozbiórkę samowolnie wykonanego stałego zjazdu na działkę R.L. nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm./, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego wybudowanie zjazdu z drogi na teren, należącej do skarżącego działki – nastąpiło tylko w oparciu o sporządzony wcześniej projekt budowlany oraz pisemną zgodę Zarządcy pasa drogowego – bez wymaganego art. 28 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę. Stosownie do art. 28, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem wydanie nakazu rozbiórki zjazdu na podstawie art. 48 było uzasadnione i nie mogło budzić wątpliwości.
Należy wyjaśnić, że w przypadku spełnienia przez inwestorów wszystkich wymogów określonych w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, właściwy organ nie mógłby odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę zjazdu na działkę z urządzonym przez nich prywatnym dworcem komunikacji samochodowej.
Z uwagi na niedopełnienie obowiązku uzyskania przez inwestorów pozwolenia na budowę zjazdu, organ nadzoru budowlanego słusznie przyjął, iż zachodzi oczywisty przypadek samowoli budowlanej określony w art. 48 ustawy Prawo budowlane.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego, że zjazd został wybudowany w okresie do dnia 1 stycznia 1995 r., a poźniej /to jest w 2001 r./ wykonano tylko roboty remontowe, nie wymagające pozwolenia na budowę i w tym zakresie nie przeprowadzono wyczerpującego postępowania dowodowego, Sąd uznał, że powyższego zarzutu nie potwierdzał przedmiar robót na wykonanie zjazdu publicznego na przystanek "[...]" w H. przy ul. [...]
Przedmiar robót przewidywał w pkt I roboty rozbiórkowe /rozbiórkę istniejących krawężników, chodnika i obrzeży/ oraz roboty związane z budową zjazdu /pkt II/, które w żaden sposób nie wskazywały na remontowy charakter tych prac.
Również zgłoszony przez skarżącego wniosek, że zaskarżona decyzja, nakładająca obowiązek dokonania rozbiórki zjazdu, narusza jego interes prawny wyrażający się w prawie do swobodnego dostępu /dojazdu/ do własnej nieruchomości, nie miał wpływu na ocenę prawną wydanych w tej sprawie decyzji.
Z tych też względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło