II SA/Lu 234/15
PostanowienieWSA w Lublinie2015-09-23
Skład orzekający: Witold Falczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony na urzędowym formularzu, ale bez klauzuli o świadomości odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu, ale bez wymaganej klauzuli o świadomości odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, stanowi brak formalny, który uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku. Niewykonanie wezwania sądu do uzupełnienia tego braku w zakreślonym terminie uzasadnia pozostawienie wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku na urzędowym formularzu, wskazując na konieczność zawarcia klauzuli o odpowiedzialności karnej za fałszywe oświadczenie. Skarżący złożył formularz, ale nie zawarł wymaganej klauzuli. Starszy referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw od tego zarządzenia.Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - w zakresie wniosku J. Z. z dnia 11 sierpnia 2015 r. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata p o s t a n a w i a pozostawić wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W piśmie z dnia 11 sierpnia 2015 r. (data wpływu: 13 sierpnia 2015 r.) J. Z. wniósł o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Jako, że powyższy wniosek nie został sporządzony na urzędowym formularzu (symbol "PPF"), Sąd w dniu 18 sierpnia 2015 r. przesłał wnioskodawcy przedmiotowy formularz, wzywając go do jego wypełnienia, podpisania i odesłania do tutejszego Sądu (względnie złożenia w Biurze Podawczym) w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania. Jednocześnie zobowiązano wnioskodawcę do zawarcia na przekazanym mu formularzu – zgodnie z art. 252 § 1a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") – klauzuli o następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia".
Powyższe wezwanie z załączonym do niego drukiem "PPF" doręczono skarżącemu prawidłowo w dniu 28 sierpnia 2015 r. (potwierdzenie odbioru - k. 63).
W dniu 29 sierpnia 2015 r. (data nadania) skarżący złożył wypełniony i podpisany formularz "PPF" w którym wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a dodatkowo także w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na formularzu tym skarżący przedstawił oświadczenia dotyczące jego sytuacji materialnej i życiowej, jednak w ramach tych oświadczeń nie zawarł przytoczonej wyżej klauzuli o świadomości odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Uznając, iż brak przedmiotowej klauzuli stanowi brak formalny wniosku o przyznanie prawa pomocy, uniemożliwiający jego merytoryczne rozpoznanie, wobec nieusunięcia przez wnioskodawcę tegoż braku w zakreślonym terminie, starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zarządzeniem z dnia 4 września 2015 r. pozostawił wniosek J. Z. bez rozpoznania. Odpis owego zarządzenia wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu prawidłowo w dniu 14 września 2015 r. (potwierdzenie odbioru - k. 73).
W dniu 15 września 2015 r. (data nadania) J. Z. złożył sprzeciw od powyższego zarządzenia. W uzasadnieniu sprzeciwu podniósł, że w terminie odesłał do Sądu wypełniony i podpisany formularz "PPF". W ocenie skarżącego jego podpis "dotyczył wszystkich punktów zawartych w formularzu".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wymaga wyjaśnienia, że w myśl art. 259 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 6 p.p.s.a. od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Art. 260 p.p.s.a., (w brzmieniu obowiązującym do 14 sierpnia 2015 r., mającym wciąż zastosowanie do spraw wszczętych do tego dnia, a więc również sprawy niniejszej) stanowi natomiast, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
Art. 252 p.p.s.a. określa wymogi formalne, jakie winien spełniać wniosek o przyznanie prawa pomocy. Jak wynika z § 1 powołanego przepisu, wniosek taki powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Zgodnie zaś z treścią § 1a (który to przepis wszedł w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r., lecz ma zastosowanie również do postępowań wszczętych przed tą datą) oświadczenia, o których mowa w § 1, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie sądu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Z § 2 cytowanego unormowania wynika natomiast dodatkowo, że wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru.
Z kolei w myśl art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Jak wynika z akt niniejszej sprawy, złożony przez skarżącego w dniu 11 sierpnia 2015 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy nie spełniał powyższych wymogów. Nie został on bowiem sporządzony na urzędowym formularzu i nie zawierał niezbędnych w świetle tego przepisu oświadczeń. Dlatego też wezwaniem z dnia 18 sierpnia 2015 r. (doręczonym skutecznie w dniu 28 sierpnia 2015 r.) Sąd zobowiązał skarżącego do złożenia przedmiotowego wniosku na urzędowym formularzu symbol "PPF" (doręczając mu jego egzemplarz), jednocześnie zwracając w sposób jednoznaczny uwagę na obowiązek zawarcia w owym wniosku klauzuli o treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". W świetle przytoczonego na wstępie art. 252 § 1a p.p.s.a., zawarcie owej klauzuli w oświadczeniu, jakie wnioskodawca składa we wniosku o przyznanie prawa pomocy, ma charakter wymogu formalnego, którego niezachowanie uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku.
Skarżący w zakreślonym, siedmiodniowym terminie na wykonanie powyższego obowiązku nadesłał do Sądu wypełniony i podpisany formularz "PPF". Analiza treści przedmiotowego formularza nie pozostawia jednak wątpliwości, że brak jest w nim przytoczonej wyżej klauzuli o świadomości odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Oznacza to, że skarżący nie wykonał wezwania Sądu w sposób prawidłowy, a w konsekwencji – pomimo upływu zakreślonego terminu – dotychczas nie usunął wszystkich braków formalnych złożonego w dniu 11 sierpnia 2015 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy, co też uzasadnia pozostawienie tego wniosku bez rozpoznania zgodnie z dyspozycją art. 257 p.p.s.a.
Z tych względów Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło