II SA/Lu 236/16
PostanowienieWSA w Lublinie2016-09-09
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata jest zasadny, gdy skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jednakże, jeśli skarżący jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z mocy prawa (np. w sprawach dotyczących świadczeń socjalnych), rozstrzyganie w przedmiocie zwolnienia od kosztów staje się zbędne, a postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu. Prawo pomocy może zostać przyznane w pozostałym zakresie, np. poprzez ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca E. Z. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej specjalnego zasiłku opiekuńczego. Skarżąca utrzymuje się z renty matki, jest współwłaścicielką nieruchomości i gospodarstwa rolnego, które wydzierżawiła. Jej miesięczne koszty utrzymania wynoszą [...]. Starszy referendarz sądowy uznał wniosek za zasadny w zakresie zwolnienia od kosztów, jednakże stwierdził, że skarżąca jest zwolniona z tych kosztów z mocy prawa, co skutkowało umorzeniem postępowania w tym zakresie.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano E. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. II. Umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 9 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2016 r., Nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a I. przyznać E. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżąca, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na urzędowym formularzu symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i utrzymuje się z renty rodzinnej matki w kwocie [...]złotych netto. Skarżąca jest współwłaścicielką w ˝ części domu o powierzchni 50 m2 oraz w ˝ części gospodarstwa rolnego (powierzchnia części gospodarstwa rolnego skarżącej – 4 ha fizyczne – 5,2 ha przeliczeniowych), które jest wydzierżawione. Stałe koszty utrzymania miesięcznego gospodarstwa domowego skarżącej wynoszą [...] złotych. Skarżąca jest osobą bezrobotną.
Ze znajdującej się w aktach sprawy umowy dzierżawy gospodarstwa rolnego (k. 22 - 24) wynika, że wydzierżawiono je na okres 10 lat w zamian za opłatę podatku rolnego.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ [...] – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA
w L. z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu [...] – Lex nr 784353).
Pierwsza z wymienionych sytuacji zachodzi w sprawie niniejszej. Skarżąca nie posiada żadnych dochodów pozostając na wyłącznym utrzymaniu matki Wniosek o przyznanie prawa pomocy jest zatem w całości zasadny. Ze względu jednak na to, że na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. skarżąca jest w niniejszej sprawie zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, skarży bowiem decyzję dotyczącą specjalnego zasiłku opiekuńczego, rozstrzyganie w przedmiocie zasadności zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych stało się zbędne. Zatem postępowanie o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a. Z tego powodu referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i umorzył postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 249a p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło