II SA/Lu 240/13
WyrokWSA w Lublinie2013-06-27
Skład orzekający: Witold Falczyński, Grażyna Pawlos-Janusz, Maria Wieczorek-Zalewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję przyznającą zasiłek stały w określonej wysokości i na określony okres, uwzględniając dochód z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję przyznającą zasiłek stały. Wysokość świadczenia została ustalona zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej jako różnica między kryterium dochodowym a dochodem wnioskodawcy z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku. Okres przyznania zasiłku również został ustalony prawidłowo, począwszy od pierwszego dnia miesiąca złożenia wniosku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji przyznającą zasiłek stały. Skarżący kwestionował wysokość i okres przyznania zasiłku, domagając się wyższej kwoty i przyznania świadczenia od wcześniejszej daty. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wniosek został złożony w październiku 2012 r., a dochód ustalono na podstawie września 2012 r., co skutkowało przyznaniem zasiłku w wysokości 303,50 zł od października 2012 r.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę.
II SA/Lu 240/13
U Z A S A D N I E N I E
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 14 stycznia 2013 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania A. S. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] z dnia 20 listopada 2012 r., nr [...], przyznającej zasiłek stały na okres od 1 października 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. w wysokości 303,50 zł miesięcznie – utrzymało w mocy tę decyzję.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że A. S. w dniu 31 października 2012 r. złożył wniosek o przyznanie mu zasiłku stałego od października 2013 r., załączając orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w [...] z dnia 13 października 2012 r. o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Wobec ustalenia, że dochód strony w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku wynosił 238,50 zł, organ pierwszej instancji wskazaną wyżej decyzją przyznał zasiłek stały w wysokości różnicy między kryterium osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, to jest w kwocie 303,50 zł. Jednocześnie organ przyznał stronie pomoc w formie opłacenia w okresie pobierania świadczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne.
Wnioskodawca w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji wniósł o przyznanie mu zasiłku stałego w kwocie 526 zł w okresie od 10 września 2012 r. do dnia 31 grudnia 2012 r. Zdaniem odwołującego się kwota przyznanego zasiłku winna wynosić tyle samo, co kwota świadczenia przyznanego kolejną decyzją z dnia 20 listopada 2012 r., nr [...]. Świadczenie należało zaś przyznać od daty wskazanej w orzeczeniu Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, to jest od daty 10 września 2012 r.
Utrzymując w mocy powyższą decyzję Kolegium wskazało, że zarzuty strony są nieuzasadnione. Zgodnie z art. 106 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej świadczenia z pomocy społecznej przyznaje się począwszy od pierwszego dnia miesiąca złożenia wniosku. Wniosek strony został złożony 31 października 2013 r., a zatem zasiłek stały należało przyznać od 1 października 2013 r. Nadto, jak podkreśliło Kolegium, sam skarżący we wniosku wskazał, iż prosi o przyznanie omawianego świadczenia od października 2013 r.
W ocenie organu odwoławczego wysokość tego świadczenia również została ustalona prawidłowo jako różnica pomiędzy kryterium dochodowym strony i jej dochodem. Niezasadne były ponadto zarzuty strony co do tego, że organ pierwszej instancji miał obowiązek przyznać zasiłek stały w tej samej wysokości co w decyzji tego organu z dnia 20 listopada 2012 r., nr [...]. W decyzji tej, jak wskazało Kolegium, organ pierwszej instancji zastosował korzystną dla wnioskodawcy interpretację przepisów ustawy o pomocy społecznej i wydał odrębną decyzję dotyczącą okresu od 1 stycznia 2013 r. do 31 października 2014 r., w której przyznał A. S. zasiłek w maksymalnej wysokości 529 zł miesięcznie. Organ ten uznał bowiem, że w przypadku, gdy kolejna decyzja przyznaje świadczenie na okres od 1 stycznia 2013 r. miesiącem miarodajnym dla ustalenia dochodów powinien być miesiąc poprzedzający bezpośrednio okres przyznania świadczenia. To pozwoliło na przyznanie stronie świadczenia w pełnej wysokości.
Skargę na powyższą decyzję Kolegium złożył do Sądu A. S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji lub ewentualnie o zmianę tej decyzji i przyznanie mu różnicy w wysokości zasiłku stałego należnego za okres listopada i grudnia 2012 r. w kwocie łącznej 445 zł. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył zarzuty i argumentację podniesioną w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Skarżący domagał się przyznania zasiłku stałego, a zatem w rozpoznawanej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362 ze zm.), zwanej dalej: "ustawą".
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ustawy). Rodzaj, forma i rozmiar świadczeń z pomocy społecznej powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy).
Jedną z form pomocy społecznej jest świadczenie pieniężne w postaci zasiłku stałego.
W myśl art. 37 ust. 1 ustawy zasiłek stały przysługuje:
1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;
2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.
Zasiłek stały ustala się – w przypadku osoby samotnie gospodarującej – w wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 529 zł miesięcznie (art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy).
Z powołanych przepisów wynika, że zasiłek stały nie jest świadczeniem uznaniowym. Zarówno bowiem przesłanki przyznania tego świadczenia, jak i jego wysokość zostały precyzyjnie określone przez ustawodawcę. Organy administracji posiadają pewien margines swobody jedynie co do końcowej daty okresu przyznania wskazanego zasiłku, gdyż – zgodnie z zasadami ogólnymi – prawo do zasiłku stałego należy ustalić począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie tego zasiłku, o ile wniosek ten zawierał "wymaganą dokumentację", to jest dokumenty pozwalające na przyznanie świadczenia (art. 106 ust. 3 ustawy).
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję z dnia 20 listopada 2012 r., nr [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta [...], przyznającą skarżącemu zasiłek stały na okres od 1 października 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. w kwocie 303,50 zł miesięcznie.
Niezasadne są zarzuty skarżącego co do wysokości oraz okresu, na jaki przyznane zostało powyższe świadczenie.
Powołany art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy, jak wskazano wyżej, jednoznacznie określa sposób wyliczenia wysokości zasiłku stałego jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym a dochodem wnioskodawcy. W rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, że kryterium dochodowe w przypadku skarżącego wynosi 542 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy), zaś jego dochód, ustalony na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy z miesiąca poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku, to jest z września 2012 r., wynosi 238,50 zł. Różnica pomiędzy kryterium dochodowym skarżącego a jego dochodem wynosi więc 303,50 i w takiej wysokości zostało przyznane stronie wnioskowane świadczenie.
Prawidłowo również, na podstawie art. 106 ust. 3 ustawy, przyznano skarżącemu zasiłek stały od 1 października 2012 r., to jest od pierwszego dnia miesiąca, w którym złożył on wniosek o przyznanie świadczenia z wymaganą dokumentacją.
Wbrew zarzutom skarżącego nie można uznać, że wysokość zasiłku stałego powinna być ustalona w taki sposób, w jaki organ pierwszej instancji uczynił to w decyzji z dnia 20 listopada 2012 r., nr [...], przyznającej stronie omawiane świadczenie na okres od 1 stycznia 2013 r. do 31 października 2014 r., to jest w kwocie 529 zł miesięcznie. Prawidłowość tej decyzji nie podlega kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie. Ponownie należy zaś podkreślić, że wysokość świadczenia przyznanego decyzją organu pierwszej instancji, utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzją została ustalona zgodnie z przepisami ustawy obowiązującymi w dacie jej wydania.
Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło