II SA/Lu 25/16

PostanowienieWSA w Lublinie2016-06-08

Skład orzekający: Marta Laskowska-Pietrzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest utrzymanie w mocy postanowienia referendarza sądowego o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie radcy prawnego) i umorzeniu postępowania w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, gdy sprawa dotyczy specjalnego zasiłku opiekuńczego?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza, uznając je za zgodne z prawem. Postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostało prawidłowo umorzone na podstawie art. 249a p.p.s.a., ponieważ sprawy z zakresu pomocy społecznej, do których należy sprawa o specjalny zasiłek opiekuńczy, są ustawowo zwolnione z opłat sądowych (art. 239 § 1 p.p.s.a.). Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego został uwzględniony prawidłowo, gdyż skarżący na formularzu wniosku wyraźnie zaznaczył tę formę pomocy, a jego sytuacja materialna uzasadniała przyznanie profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący J. F. złożył sprzeciw od postanowienia starszego referendarza sądowego WSA w Lublinie, które przyznało mu prawo pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie radcy prawnego) i umorzyło postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję SKO odmawiającą przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Skarżący domagał się ustanowienia adwokata z urzędu, kwestionując postanowienie referendarza.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2016 na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. F. od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 maja 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 25/16 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 maja 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie – po rozpoznaniu wniosku J. F. o przyznanie mu w przedmiotowym postępowaniu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego – przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego (pkt I) oraz umorzył postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (pkt II). W uzasadnieniu powyższego postanowienia referendarz – po dokonaniu analizy sytuacji finansowej skarżącego i ustaleniu, że dochód jego gospodarstwa domowego, które prowadzi wraz ze swoją ciotką, nie wystarcza nawet na poniesienie wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowymi – uznał wniosek w całości za zasadny. Ze względu jednak na to, że na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. skarżący jest w niniejszej sprawie zwolniony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, referendarz stwierdził, że postępowanie o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a. W sprzeciwie od powyższego postanowienia J. F. stwierdził, że domaga się przydzielenia mu adwokata z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Sprzeciw nie jest zasadny, albowiem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że nie budzi żadnych wątpliwości prawidłowość rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania w zakresie wniosku skarżącego o zwolnienie go w niniejszej sprawie w całości od kosztów sądowych. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została bowiem wydana w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, co oznacza, że sprawa niniejsza należy do spraw z zakresu pomocy i opieki społecznej, a przez to skarżący jest w niej ustawowo zwolniony od kosztów sądowych (art. 239 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. DZ. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Rozpoznanie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych było zatem zbędne, przez co postępowania w sprawie prawa pomocy podlegało w tej części umorzeniu na zasadzie art. 249a p.p.s.a. Odnośnie zaś rozstrzygnięcia o przyznaniu skarżącemu prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego stwierdzić należy, że orzekając w tym zakresie referendarz uwzględnił żądanie skarżącego, który na formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (druk "PPF") wyraźnie zaznaczył, że wnosi o ustanowienie radcy prawnego, a nie adwokata (k. 21 akt sądowych). Rozstrzygnięciu podjętemu przez referendarza nie sposób zatem zarzucić nieprawidłowości. Jednocześnie należy podkreślić, że w świetle przedstawionej we wniosku sytuacji materialnej strony, zasadność uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy i przyznania skarżącemu profesjonalnego pełnomocnika nie budzi – zdaniem Sądu – żadnych zastrzeżeń. Ubocznie wypada wyjaśnić, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnienia radców prawnych w zakresie świadczonej pomocy prawnej są tożsame z uprawnieniami adwokatów. Zarówno radca prawny jak i adwokat są profesjonalnymi pełnomocnikami i poziom świadczonych przez nich usług prawnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym winien być – co do zasady – taki sam. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 260 § 1 i § 3 w zw. z art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 249a p.p.s.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło