II SA/Lu 265/06

WyrokWSA w Lublinie2006-07-05

Skład orzekający: Krystyna Sidor, Joanna Cylc-Malec, Jerzy Drwal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, który nie spełnia warunków technicznych dotyczących usytuowania od granicy działki, nawet jeśli skarżący złożył wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, ponieważ budowa ta nie spełniała wymogów Prawa budowlanego, w szczególności warunków technicznych dotyczących usytuowania od granicy działki. Brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i nieposiadanie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy w momencie wszczęcia postępowania uniemożliwiły legalizację obiektu. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Stan faktyczny
Skarżący S. K. dokonał samowolnej budowy budynku gospodarczego o wymiarach 8,0 m x 5,0 m, usytuowanego w odległości 1,7 m od granicy sąsiedniej działki, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym pominięcie wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy oraz nieuwzględnienie wcześniejszych zaleceń sądu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Asesor WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Protokolant Stażysta Anna Chmielewska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 lipca 2006 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] - wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa - Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..] Nr [...] nakazującą S. K. dokonanie rozbiórki samowolnie budowanego budynku gospodarczego o wym. 8,0 m x 5,0 m. W uzasadnieniu decyzji organ wojewódzki stwierdził, że przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie dowodowe wykazało jednoznacznie, iż na działce Nr 44 położonej w miejscowości Zastawki jest budowany – bez wymaganego pozwolenia na budowę – murowany budynek gospodarczy. Według dokonanego w Starostwie Powiatowym zgłoszenia, zamiar budowy dotyczył budynku gospodarczego o wymiarach 4,80 x 7,20 m, w odległości 3 m od granicy sąsiedniej działki nr 43. Tymczasem przeprowadzone w dniach 28 września 2004 r. i 15 listopada 2005 r. oględziny wykazały, iż S. K. odstąpił od ustaleń i warunków podanych w zgłoszeniu. Stwierdzono bowiem, że posadowiony na fundamencie budynek o wymiarach 8,0 m x 5,0 m, zlokalizowany jest w odległości 1,7 m od granicy z działką Nr 43 . Ustalono ponadto, że w ramach dotychczasowych prac budowlanych wykonano ściany o grubości 25 cm wymurowane z belitu i strop typu TERIVA. Nad stropem wybudowano ścianę kolankową o wysokości 80 cm oraz komin z cegły ceramicznej. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, roboty budowlane można prowadzić na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Dotyczy to budynków o pow. zabudowy ponad 35 m2 i rozpiętości konstrukcji przekraczającej 4,8 m. S. K. nie okazał pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. W tej sytuacji zastosowanie miał przepis art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, obligujący organ nadzoru budowlanego do wydania nakazu rozbiórki budynku. W rozpoznawanej sprawie nie było możliwości przeprowadzenia procedury legalizacyjnej w trybie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Gmina C. od 1 stycznia 2003 r. nie posiada miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Poza tym usytuowanie budynku na działce nr 44 jest sprzeczne z obowiązującymi warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W skardze do Sądu S. K. zarzuca naruszenie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, polegające na przyjęciu bez rozpoznania faktycznego i prawnego, iż wzniesiony obiekt nie może zostać zalegalizowany oraz § 12 ust. 1 obowiązujących warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez niezgodne ze stanem faktycznym ustalenie, że obiekt posiada otwory okienne w ścianie równoległej do granicy działki. Zarzuca także naruszenie przepisów procesowych i materialnych ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez pominięcie w przeprowadzonym postępowaniu faktu złożenia wniosku o wydanie przez właściwy organ decyzji o warunkach zabudowy działki budynkiem gospodarczym. Podnosi również, że w trakcie postępowania nie uwzględniono wskazówek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zawartych w wyroku z dnia 24 lutego 2005 r. w sprawie sygn. akt II SA/Lu 74/05. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia jest przepis art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Przepis ten stanowi, że właściwy organ nakazuje z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W świetle akt sprawy nie budzi wątpliwości, że skarżący rozpoczął samowolną budowę budynku gospodarczego na działce Nr 44. Skarżący nie posiadał wymaganego prawem pozwolenia na budowę i w świetle przepisów ustawy Prawo budowlane, nie był zwolniony z obowiązku uzyskania takiego pozwolenia. Tezy o samowolnej budowie budynku nie zmienia fakt, iż skarżący w dniu 1 kwietnia 2004 r. zgłosił w Starostwie Powiatowym zamiar budowy budynku. Wyniki przeprowadzonego postępowania administracyjnego wskazywały, że celem działania skarżącego było obejście przepisów o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. Stwierdzono bowiem, że budynek posiada wymiary 8,0 m x 5,0 m zamiast 7,2 m x 4,8 m, podanych w zgłoszeniu. Ustalono ponadto, że jest on usytuowany w odległości 1,7 m od granicy sąsiedniej działki. W zgłoszeniu skarżący podał, że ta odległość wynosić będzie 3,0 m. Zatem trafne jest stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, że budynek jest budowany bez wymaganego prawem pozwolenia, co uzasadnia wydanie nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. W rozpoznawanej sprawie orzekające organy, prawidłowo oceniły, że nie zachodzą określone w ustawie przesłanki umożliwiające legalizację spornego budynku. W myśl art. 48 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu nadanym mu z dniem 31 maja 2004 r. na mocy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz.U. nr 93, poz. 888), legalizacja obiektu budowlanego jest możliwa jeśli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a/ ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b/ ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis art. 48 ust. 2 pkt 2 wymagają dodatkowo aby budowa nie naruszała przepisów, w tym techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Przy ocenie czy istnieje możliwość legalizacji obiektu budowlanego, organ bada zgodność budowy z planem miejscowym, jeśli taki obowiązuje, bądź też ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku planu, a także to, czy budowa nie narusza innych przepisów, w tym techniczno-budowlanych. Do przepisów techniczno-budowlanych ustawodawca zalicza warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie (art. 7 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Jak ustalono, Gmina C. od 1 stycznia 2003 r. nie posiada miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Postępowanie w sprawie samowoli budowlanej wszczęto w dniu 13 września 2004 r. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący dysponował tego dnia ostateczną decyzją o warunkach zabudowy. Poza tym jak wykazano i tego skarżący nie kwestionuje – budynek został posadowiono w odległości 1,7 m od granicy z sąsiednią działką Nr 43. Zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), usytuowanie budynku w odległości 1,7 m od granicy nieruchomości jest dopuszczalne jedynie w przypadku, gdyby sąsiednia działka była zabudowana budynkiem ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych – zlokalizowanym w takiej samej odległości od granicy albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku. Z akt sprawy wynika, że na sąsiedniej działce Nr 43 istnieje już budynek mieszkalny w odległości znacznie większej niż 1,7 m od granicy działki Nr 44 (k.10 akt administracyjnych). W tych okolicznościach nie można zalegalizować budowy spornego budynku gospodarczego nawet gdyby skarżący miał możliwość kupna działki Nr 43, o czym skarżący sygnalizował w odwołaniu od decyzji organu I instancji . Organ administracji publicznej orzeka na podstawie stanu istniejącego w dniu wydania decyzji i nie może rozstrzygać sprawy w oparciu o zdarzenia, które w przyszłości mogą wystąpić. W tym stanie rzeczy nieusprawiedliwiony jest zarzut, że naruszono art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie bez rozpoznania faktycznego i prawnego, że obiekt nie może zostać zalegalizowany. Fakt, iż organ przyjmuje, że w ścianie od strony granicy z działką Nr 43 są otwory okienne, aczkolwiek to nie wynika z materiału dowodowego, nie ma wpływu na zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, gdyż w kwestii legalizacji budynku gospodarczego istotne znaczenie ma usytuowanie tego budynku na działce Nr 44. Gdyby nawet takie otwory w ścianie były, to przy usytuowaniu budynku w sposób zgodny z cyt. rozporządzeniem, istniałaby możliwość doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem np. poprzez zamurowanie otworów okiennych. W świetle powyższych rozważań niezasadny jest zarzut pominięcia przez organ wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy działki przedmiotowym budynkiem. Jako niesłuszny należy uznać zarzut dotyczący nieuwzględnienia przez orzekające organy zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 lutego 2005 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 74/05. Zalecenia te dotyczyły wyjaśnienia, po pierwsze, powstających wątpliwości, kto jest właścicielem sąsiedniej działki Nr 43. Po drugie, rzeczą organu było ustalić, kto jest inwestorem i wyłącznym właścicielem działki Nr 44. Wiążące w tym zakresie organ zalecenia zostały wykonane. Ustalono bowiem krąg osób uprawnionych dysponowania działką Nr 43. Zebrano dowody uzupełniające wskazujące, że skarżący jest wyłącznym właścicielem działki Nr 44. Świadczy o tym nie tylko oświadczenie S. K. z dnia 1 kwietnia 2004 r. o prawie do dysponowania działką Nr 44 na cele budowlane (k.29) ale i umowa przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego zawarta w dniu 31 maja 1980 r. (k.49). Z tych też względów pozbawiona usprawiedliwionych podstaw skarga podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na marginesie powyższych rozważań należy wskazać, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 czerwca 2006 r. wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji utraciło moc z dniem wydania niniejszego wyroku (art. 61 § 6 cyt. ustawy). kg

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło