II SA/Lu 274/10

PostanowienieWSA w Lublinie2010-08-31

Skład orzekający: Ewa Ibrom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy, złożony z powodu pogorszenia stanu zdrowia, powinien zostać uwzględniony, a następnie czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać rozpatrzony merytorycznie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu ze względu na swój stan zdrowia. Po przywróceniu terminu, sąd rozpatrzył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od opłat sądowych) i uznał go za zasadny, stwierdzając, że dochody skarżącego i jego żony, przy uwzględnieniu koniecznych wydatków, nie pozwalają na poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący J. I. wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania mu prawa pomocy, jednocześnie domagając się przywrócenia terminu do jego wniesienia z powodu pogorszenia stanu zdrowia. Skarżący podniósł również, że jego sytuacja materialna, mimo twierdzeń referendarza, nie pozwala na poniesienie opłat sądowych. Wcześniej skarżący wnioskował o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na dochody i wydatki gospodarstwa domowego.
Rozstrzygnięcie
1. Przywrócono termin do wniesienia sprzeciwu. 2. Przyznano J. I. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący - sędzia WSA Ewa Ibrom po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. I. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego - w zakresie wniosku J.I. o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a 1. przywrócić termin do wniesienia sprzeciwu; 2. przyznać J. I. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych w całości. W dniu 20 sierpnia 2010 r. skarżący J. I., wniósł sprzeciw na postanowienie referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Lu 274/10 odmawiające przyznania skarżącemu prawa pomocy w sprawie skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Postanowienie referendarza zostało doręczone 26 lipca 2010 r. Jednocześnie wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwy wskazując, iż z uwagi na pogorszenie się jego stanu zdrowia nie mógł wnieść sprzeciwu w terminie. Do wniosku dołączył zaświadczenie lekarskie wskazujące, iż w okresie od 20 lipca do 15 sierpnia 2010 r. z powodu zaostrzenia dolegliwości nie był w stanie poruszać się samodzielnie. Odnośnie zaś sytuacji materialnej podniósł, iż uzyskiwane dochody jego i żony nie pozwalają wbrew twierdzeniom referendarza na dokonanie opłat sądowych. W aktach sądowych znajduje się wniosek z dnia 2 czerwca 2010 r. o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku tym skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą zamieszkuje w domu o powierzchni 109 m2, który posadowiony jest na działce o powierzchni 259 m2. Na dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składa się jej renta w kwocie 1.843,25 złotych netto oraz renta żony w kwocie 1.052,33 złotych netto. Strona skarżąca wykazała, że koszty utrzymania koniecznego jej gospodarstwa domowego tworzą wydatki na lekarstwa w łącznej kwocie 600 złotych, utrzymanie domu w kwocie 700 złotych i koszty wyżywienia w kwocie od 1.300,00 złotych do 1.500,00 złotych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy odnieść się do wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu albowiem wyłącznie w sytuacji jego uwzględnienia możliwym jest rozpatrzenie przedmiotowego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Kwestię przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej regulują przepisy art. 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ustawą", które przewidują możliwość przywrócenia terminu w sytuacji, gdy strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy i gdy uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu oraz gdy wniosek o przywrócenie terminu zostanie złożony w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i wraz z tym wnioskiem zostanie dopełniona czynność, dla której termin był wyznaczony. Podstawowym kryterium przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu są okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu. W przedmiotowej sprawie mając na uwadze sytuację zdrowotną skarżącego i perturbacje zdrowotne, na które wskazał w wyjaśnieniach należy uznać że wniosek wniesiony w dniu 20 sierpnia 2010 r. złożony został w najwcześniejszym możliwym terminie, kiedy ze względu na stan swojego zdrowia mógł on podjąć się obrony swoich praw. W związku z tym należy uznać, że spełnione zostały określone przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu. W tej sytuacji Sąd postanowił zgodnie z art. 86 ustawy przywrócić termin do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego (pkt 1 postanowienia). Zgodnie z art. 260 ustawy w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ uchybiony termin do wniesienia sprzeciwu został przez Sąd przywrócony, wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega ponownemu rozpatrzeniu. W ocenie Sądu wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a więc możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym (czyli takim o jaki wnosił skarżący tj. w zakresie zwolnienia od opłat sądowych) przysługuje osobie fizycznej, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając to na względzie, Sąd ocenił sytuację skarżącego - wynikającą ze złożonego oświadczenia i dołączonych dokumentów - w świetle przesłanek, o których mowa w przywołanym przepisie. Z materiału zgromadzonego w aktach wynika, iż poziom uzyskiwanych dochodów, przy uwzględnieniu wydatków wskazuje na to, że pozwalają one jedynie na pokrycie niezbędnych potrzeb. Tym samym brak możliwości w wygospodarowaniu środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Z tych względów i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Sąd orzekł, jak w pkt 2 postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło