II SA/Lu 275/16

WyrokWSA w Lublinie2016-05-24

Skład orzekający: Witold Falczyński, Marta Laskowska-Pietrzak, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków na podstawie art. 61a § 1 kpa, gdy zmiany te zostały już wprowadzone i potwierdzone ostatecznymi decyzjami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania, jeżeli żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub istnieją inne uzasadnione przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania, takie jak wcześniejsze rozstrzygnięcie w sprawie lub brak podstawy prawnej. W niniejszej sprawie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków zostały już wprowadzone na podstawie ostatecznych decyzji administracyjnych, co stanowi przeszkodę do wszczęcia nowego postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący S. K. wnioskował o ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków prawnej granicy drogi graniczącej z działką nr [...], zatwierdzonej decyzją Wójta Gminy F. o rozgraniczeniu. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że zmiany zostały już wprowadzone na podstawie ostatecznych decyzji administracyjnych i dokumentacji geodezyjnej. Skarżący podniósł, że przebieg granic działek w ewidencji nie odpowiada aktualnej dokumentacji geodezyjnej i żądał wszczęcia postępowania w celu aktualizacji ewidencji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Anna Ostrowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 maja 2016 r. sprawy ze skargi S. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. We wniosku z dnia [...]. K. B., pełnomocnik S. K., wezwała Starostę K. do ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków, w tym na mapie ewidencyjnej, prawnej granicy drogi nr [...] ( przed scaleniem nr [...] ) graniczącej m.in. z działką nr [...] ( przed scaleniem nr [...] ) zatwierdzonej decyzją Wójta Gminy F. z dnia [...]. o rozgraniczeniu. Wskazała, że decyzja ta jest ostatecznej po umorzeniu postępowania scaleniowego i zatwierdza prawną granicę dookoła działki nr [...], ustaloną na podstawie operatu uwłaszczeniowego zgodną ze szkicem granicznym, szczegółowo opisanym w protokole granicznym przyjętym do PODGiK dnia [...]. Postanowieniem z dnia [...]., Starosta [...] odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie. W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] r., orzekł o wprowadzeniu zmiany w ewidencji gruntów i budynków w obrębie ewidencyjnym [...] W. I., jednostka ewidencyjna 060602 2 F. , poprzez wykreślenie działki nr [...] o powierzchni [...] ha i wpisanie w jej miejsce działki nr [...] o powierzchni [...] ha. Zmiana ta wynikała ze sporządzonej dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego za numerem 12 -13/8/2009/136.433, obejmującej swym zakresem ustalenia zawarte podczas rozgraniczenia zakończonego decyzją Wójta Gminy F. z dnia [...]. orzekającą o rozgraniczeniu drogi oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi, w tym działką nr [...]. Powyższa decyzja została podtrzymana przez L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu [...]., natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia [...]. ( III SA/Lu 765/14 ) oddalił skargę S. K.. Wobec powyższego Starosta [...] uznał, że żądanie pełnomocnika strony w zakresie ujawnienia w operacie ewidencji gruntów i budynków prawnej granicy działki nr [...] z działką nr [...] zostało już zrealizowane. Zgodnie z art. 61a § 1 kpa gdy żądanie, o którym mowa w art. 64 kpa zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Tak jest także w tej sprawie, skoro zmiany zostały wprowadzone, co potwierdziły wspomniane decyzje i wyrok sądu administracyjnego. Po rozpoznaniu zażalenia strony L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zaskarżone postanowienie utrzymał w mocy. Również ten organ wskazał, że granica działki nr [...], której właścicielem jest S. K., z drogą gminną oznaczoną jako działka nr [...], została ustalona w drodze postępowania rozgraniczeniowego przeprowadzonego w roku 2009 na wniosek Starosty [...], zakończonego decyzja z dnia [...]. Sporządzony przez geodetę uprawnionego operat techniczny został przyjęty do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w K. w dniu [...] r., za numerem 12- 13/8/2009/136.433. W związku z tym, że strony postępowania nie przekazały sprawy do sądu decyzja ta stała się ostateczna. W operacie technicznym z rozgraniczenia znajduje się adnotacja, wskazująca na fakt naniesienia zmian na mapę ewidencyjną numeryczną w dniu [...] r. Organ zaznaczył, że Starosta [...] decyzją z dnia [...]. orzekł o wprowadzeniu z urzędu zmiany w ewidencji gruntów i budynków w obrębie ewidencyjnym [...] W. I., jednostka ewidencyjna 060602 2 F. , poprzez wykreślenie działki nr [...] o powierzchni [...] ha i wpisanie w jej miejsce działki nr [...] o powierzchni [...] ha. Podstawę aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, dotyczących działki nr [...], stanowiły dane wykazane operacie technicznym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] r. za numerem 12-18/4/2012/136.433. Według operatu technicznego granice działki nr [...] zostały ustalone w odrębnych postępowaniach, które zakończyły się ostatecznymi decyzjami, a mianowicie: - decyzją Starosty [...] z dnia [...] r., znak: [...] zatwierdzającą projekt scalenia gruntów wsi W. I., gmina F.. - decyzją Wójta Gminy F. z dnia [...] r" znak: RG [...], orzekającą o rozgraniczeniu drogi oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi. Natomiast granica między działką nr [...], a działką nr [...] (dawny nr [...]) została ustalona podczas prac geodezyjnych, w wyniku których powstał operat nr [...]. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego decyzją z dnia [...]., a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia [...] r. ( III SA/Lu 765/14 ) skargę na tę decyzję oddalił. Z tych względów organ odwoławczy uznał za uzasadnione stanowisko omawiające wszczęcia postępowania. Przesłankę zastosowania art. 61a kpa, określaną jako "inne uzasadnione przyczyny z powodów których postępowanie nie może być wszczęte" należy stosować wówczas gdy istnieją takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. gdy np. w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczyło, albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. W tym przypadku zmiana w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegająca na aktualizacji danych ewidencyjnych poprzez ujawnienie prawnej granicy działki nr [...] z działką nr [...] na podstawie ostatecznej decyzji Wójta Gminy F. o rozgraniczeniu z dnia [...] została wprowadzona w dniu [...] r. (zmiany na numerycznej mapie ewidencyjnej), sporządzonej dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] r. za numerem 12- 18/4/2012/136.433 oraz na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. Na powyższą decyzję S. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W jej motywach podał, że postępowanie w przedmiocie scalenia gruntów wsi W. I., gmina F. zakończone ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...]. i sporządzony w tymże postępowaniu projekt scalenia gruntów nie obejmował swym zakresem działek o nr [...] (m.in. istniał spór co do przebiegu jej granicy pomiędzy tymi działkami), przy czym pomimo wyłączenia prace geodezyjne zmieniły granice tychże działek. Wobec powyższego decyzją z dnia [...]. Starosta [...] umorzył postępowanie w sprawie scalenia gruntów we wsi W. I. dotyczące działki nr 454 i jednocześnie orzekł o przywróceniu stanu prawnego i faktycznego tejże działki obowiązującego przed scaleniem. Zanim nastąpiło umorzenie prace geodezyjne dokonywały zmian w zakresie przebiegu spornych granic działek [...] Na podstawie dokumentacji geodezyjnej, w tym protokołu granicznego nr [...], przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej w postępowaniu rozgraniczeniowym zakończonego decyzją ostateczną wójta gminy F. o rozgraniczeniu z dnia [...] roku ustalono właściwy przebieg granic sąsiadujących działek ewidencyjnych nr [...] (droga gminna) na potrzeby ewidencji gruntów i budynków. Skarżący zwrócił uwagę, że powyższa decyzja Wójta Gminy F., jak i dokumentacja geodezyjna zgromadzona w toku postępowania zakończonego tą decyzją, została wydana później, aniżeli decyzja Starosty [...] z dnia [...] roku, zatwierdzająca projekt scalenia, a tym samym winna zastąpić tenże projekt w przedmiocie ustalenia przebiegu granic działek nr [...] Ponadto aktualizacja operatu ewidencji gruntów pod nr [...], w tym czynności geodezyjne na podstawie których Starosta [...] wydał ostateczną decyzję z dnia [...] roku (znak: [...]) objęły ustalenie przebiegu granicy dla celów ewidencji gruntów i budynków jedynie pomiędzy działką nr [...] i działką sąsiednią nr [...], zaś granica prawna działki nr [...] z działką sąsiednią nr [...] została określona wyłącznie na mocy postępowania rozgraniczeniowego oraz sporządzonego i niekwestionowanego protokołu granicznego nr [...] Żadne inne postępowania, jak i wydane na ich zakończenie decyzje nie dotyczyły przebiegu granic tychże działek, tym samym tak ustalony przebieg granicy winien znaleźć się na mapie ewidencyjnej. W ewidencji gruntów i budynków - na mapie ewidencyjnej nadal widnieje ustalenie przebiegu granicy działki nr [...] z działką nr [...] według nieaktualnej dokumentacji geodezyjnej. Skarżący zaznaczył, że już w 2009 roku L. Urząd Wojewódzki w L. w piśmie z dnia [...]. skierowanym do Starosty [...] wyraźnie wskazał, iż dane ujawnione w operacie ewidencji gruntów i budynków przedstawiają odmienne od stanu prażonego położenie granic działek oznaczonych po scaleniu numerami: [...], a także fakt, iż obecny stan jest czynnikiem niewłaściwie przeprowadzonych w latach ubiegłych prac scaleniowych, a dokumentacja został przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, występujące nieprawidłowości należy usunąć w postępowaniu z urzędu, wykorzystując środki Powiatowego Funduszu Gospodarki Zasobem Geodezyjnym i Kartograficznym. Nadmienił również, iż o podjętych działaniach winien poinformować strony w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania niniejszego pisma (co nie nastąpiło). Pomimo zmiany powierzchni działki nr [...] z [...] ha na [...] ha decyzją Starosty [...] z dnia [...] roku (znak: GG.6620.170.2013) w sprawie zmian w ewidencji gruntów i budynków, nie dokonano w niej zmian np. na mapie ewidencyjnej poprzez uwzględnienie przebiegu granic działek nr [...] ustalonych w postępowaniu rozgraniczeniowym, rzekomo uwzględnianego w kolejnych postępowaniach administracyjnych wprowadzających kolejne zmiany w ewidencji gruntów i budynków W konsekwencji, zdaniem skarżącego, organ II. instancji błędnie przyjął, że przebieg granic działek nr [...] widnieje w ewidencji gruntów i budynków wedle aktualnej dokumentacji geodezyjnej, w szczególności sporządzonej w postępowaniu administracyjnym o rozgraniczenie zakończonego decyzją ostateczną Wójta Gminy F. o rozgraniczeniu z dnia [...]., podczas, gdy przebieg granic tychże działek w ewidencji gruntów i budynków nie koresponduje z dokumentacją geodezyjną przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a sporządzoną w postępowaniu rozgraniczeniowym, w szczególności z niekwestionowanym i zatwierdzonym protokołem granicznym nr [...] W świetle art.24 ust.2a pkt 1b w zw. z art.23 ust.3 pkt 1f ustawy Prawo geodezyjne i Kartograficzne informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z ostatecznej decyzji administracyjnej (zgodnie z art.20 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy taką informacją jest m.in. położenie, granica, powierzchnia gruntu, a w myśl art.24 ust. 1 pkt 1c operat ewidencyjny zawiera wizualizację danych w formie mapy ewidencyjnej). W odpowiedzi na skargę L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61a § 1 kpa gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Powyższa regulacja zawiera dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Pierwszą z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Wprawdzie nie zostały one w wymienionym przepisie skonkretyzowane, jednakże nie ulega wątpliwości, że dotyczą sytuacji w sposób oczywisty stanowiące przeszkodę do wszczęcia postępowania. Sytuacja taka będzie mieć miejsce wówczas, gdy np. żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, w której prowadzone jest już postępowanie, wydano w sprawie rozstrzygnięcie, albo brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia zgłoszonego żądania. W sprawie nie ulega wątpliwości, że granica pomiędzy działkami [...], a [...], stanowiącą drogę gminną, została ustalona na podstawie decyzji Wójta Gminy F. z dnia [...]. o rozgraniczeniu nieruchomości. Słusznie uważa skarżący, że żadne inne postępowanie nie dotyczyło przebiegu ich granic. Wspomniana decyzja została wydana po umorzeniu przez Starostę K. decyzją z dnia [...]. postępowania scaleniowego, obejmującego grunty wsi W. I. w części obejmującej działkę [...] oraz przywracającą stan faktyczny i prawny tej działki przed scaleniem. Takie też założenie przyjął geodeta sporządzający operat techniczny rozgraniczenia. Wbrew temu, co sądzi skarżący, w sprawie nigdy nie kwestionowano, że ustalenie przebiegu granic pomiędzy omawianymi działkami miało nastąpić w inny sposób, niż wynikający z decyzji z dnia [...]. Tym bardziej na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...]. o zatwierdzeniu scalenia. Powyższą decyzją z 2009r. przyjęto prawne granice nieruchomości, co potwierdziła także pełnomocniczka skarżącego we wniosku z dnia [...]. o zmianę decyzji Wojewody L. z dnia [...]. na mocy której orzeczono o nabyciu przez Gminę F. z mocy prawa własności nieruchomości Skarbu Państwa, stanowiącej drogę położoną w miejscowości W. I. oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działka [...] o powierzchni [...]. Stwierdziła ponadto, że protokół graniczny został przyjęty do Powiatowego. Ośrodka .Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w K. w dniu [...]., dlatego stan na gruncie musi być zgodny ze stanem w ewidencji potwierdzonym w wypisie i wyrysie z mapy ewidencyjnej. Stan ten potwierdza wniosek geodety z dnia [...]. o przyjęcie do państwowego zasobu geodezyjno – kartograficznego pod nr [...] dokumentacji powstałej w wyniku rozgraniczenia, z adnotacją Starosty [...] o włączeniu do zasobów ośrodka w dniu [...]. Na operacie technicznym z [...]. znajduje się pieczątka o wpisaniu do ewidencji zasobu powiatowego pod nr ewide[...] Na skutek wspomnianego wniosku skarżącego Wojewoda L. decyzją z dnia [...]. uchylił decyzję z dnia [...]. i ponownie stwierdził nabycie przez Gminę tej samej działki jednak korygując jej powierzchnię do [...]. Z uzasadnienia decyzji wynika, że zmiana powierzchni działki została spowodowana właśnie zakończonym decyzją z dnia [...]. postępowaniem rozgraniczeniowym. W efekcie wprowadzono także zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu W. I. w zakresie przebiegu linii granicznych oraz powierzchni działki [...] Wcześniejszą z kolei decyzją dnia [...]. Starosta [...] wprowadził zmianę w ewidencji gruntów i budynków poprzez wykreślenie działki [...] o powierzchni [...] ha i w jej miejsce wpisanie działki [...] o powierzchni [...] ha. Wprawdzie według decyzji zmiana powierzchni działki była konsekwencją ustalenia granicy pomiędzy działkami [...], wynika z niej jednak, że w operacie technicznym wykonanym na potrzeby prowadzonego postępowania wykorzystano materiały źródłowe ( z operatu sprzed scalenia ), dokumenty z postępowania scaleniowego w którym ustalono granice pomiędzy działką nr [...] oraz nr [...] i [...], jak również operat nr [...] z postępowania rozgraniczeniowego: protokół graniczny, szkic numeracji punktów granicznych, wykaz współrzędnych ustalonych punktów granicznych, mapę rozgraniczeniową, szkic graniczny, synchronizacyjny wykaz zmian gruntowych i decyzję o rozgraniczeniu. Jak zaznaczył organ prace geodezyjne zostały zrealizowane w ramach zgłoszenia w dniu [...]. w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w K. w trybie aktualizacji operatu ewidencji gruntów pod Nr [...]. Wspomniana decyzja została utrzymana w mocy przez L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu [...]., natomiast Skarga S. P. została oddalona przez Wojewódzki Sad Administracyjny w L. wyrokiem z dnia [...]. ( III SA/Lu 765/14 ). Nie ma w tej sytuacji podstaw żądanie skarżącego o wszczęcie postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. Z tego powodu na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...]. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jedn. Dz. U z 2012r. poz. 270 ze zmianami ) skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło