II SA/Lu 279/12

WyrokWSA w Lublinie2012-09-20

Skład orzekający: Maria Wieczorek-Zalewska, Joanna Cylc-Malec, Iwona Tchórzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę budynku gospodarczego, wydana na podstawie ustaleń dotyczących odległości od granicy działki, jest prawidłowa, jeśli przebieg granicy działki był kwestionowany przez stronę, a organy opierały się na nieprecyzyjnych dowodach?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77, 80, 107 § 3 i 136 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie uargumentowały w sposób przekonujący przyjętego przebiegu granicy działki, opierając się na nieaktualnej i nieprecyzyjnej mapie, a także nie odniosły się do wyjaśnień skarżącego kwestionującego przebieg granicy i dowodu w postaci mapy do celów projektowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce T. M. Organy ustaliły, że budynek został zrealizowany w odległości mniejszej niż 3 metry od granicy działki, co było niezgodne ze zgłoszeniem i przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Skarżący kwestionował przebieg granicy działki, twierdząc, że poprzedni budynek, w miejscu którego realizowany jest nowy, był usytuowany w odległości ok. 3 m od granicy, a mapa załączona do zgłoszenia była wadliwa. Organy odwoławcze podtrzymały decyzję o nakazie rozbiórki, opierając się na mapie zasadniczej i oględzinach, które wykazały wątpliwości co do rzeczywistego przebiegu granicy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Przyznał również wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 września 2012 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; III. przyznaje [...] A. W. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295, 20 złotych (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 złotych (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia ...Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania T. M. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ... nakazującą T. M. rozbiórkę budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ... w N. P. gmina J. P. Organ I instancji po dokonaniu oględzin stwierdził, że na przedmiotowej działce, zabudowanej budynkami gospodarczymi związanymi z produkcją rolną, inwestor realizuje budynek niegodnie ze zgłoszeniem z dnia 29 maja 2011r. W zgłoszeniu i na załączonej do niego mapie wskazano na zamiar wykonania w miejscu rozebranego budynku (obory) nowego budynku gospodarczego o długości 9,55 m, szerokości 3,20 m, wysokości 2,50 m - 3,50 m, z bloczków betonowych na fundamencie betonowym, z dachem jednospadowym ze spadkiem w kierunku działki nr ..., pokrytym blachą trapezową, o powierzchni zabudowy 35 m2, w odległości 3,0 m od granicy z działką nr ... Tymczasem organ I instancji ustalił, że faktycznie inwestor rozpoczął realizację takiego budynku od strony działki nr .. w odległości 2,53 m od ogrodzenia i ok.0,9 m od granicy działki, choć inwestor twierdzi, że budynek znajduje się w odległości ok. 3,0 m od granicy. Takie usytuowanie jest niezgodne ze zgłoszeniem i § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dlatego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nakazano inwestorowi rozbiórkę przedmiotowego budynku. W odwołaniu T. M. podnosił, że poprzedni budynek gospodarczy, który już rozebrał, faktycznie był usytuowany w odległości ok. 3 m od granicy, jednak odległość ta została wadliwie wskazana na mapie geodezyjnej ("obiekty budynków na mapy wkreśliły odpowiednie służby geodezyjne w przyszłości") i nie miał on świadomości, że istniejący budynek został na mapie usytuowany w odległości ok.0,9 m od granicy. Z tego powodu skarżący na mapie załączonej do zgłoszenia zakreślił nowy budynek w miejscu faktycznie usytuowanego poprzednio budynku w odległości 3,0 m od granicy z działką sąsiednią i "tak został on wykonany". Organ odwoławczy badając sprawę przeprowadził oględziny w dniu 24 stycznia 2011r., w toku których stwierdził, że "odległość ściany przedmiotowego budynku od strony działki nr ...od ogrodzenia - jedynej granicy utrwalonej w terenie wynosi 2,50 m – 2,70 m". Wskazał przy tym, że obecna podczas oględzin J. B. oświadczyła, że ogrodzenie nie jest granicą działki. Organ odwoławczy ustalił, że według mapy zasadniczej znajdującej się w aktach sprawy, granica działki nr .. przebiega ok. 1 m od ściany przedmiotowego budynku. Faktycznie odległość przedmiotowego budynku "od granicy użytkowania – ogrodzenia" wynosi w najdalszym punkcie 2,7 m, natomiast odległość od granicy wykazanej na mapie zasadniczej wynosi ok. 1 m. Organ wskazał, że w dokonanym zgłoszeniu inwestor zadeklarował usytuowanie budynku w odległości 3,0 m od granicy z działką nr ..., co miało skutkować jego przesunięciem względem istniejącej uprzednio obory, która miała być rozebrana. Taką deklarację inwestor potwierdził szkicem na załączonej mapie zasadniczej. Wyraźnie wrysowana jest tam odległość 3,0 m oraz przesunięcie budynku względem istniejącej uprzednio obory, a więc inwestor potwierdził w ten sposób, że istniejący budynek obory nie jest usytuowany 3,0 m od granicy działki. Organ odwoławczy stwierdził więc, że inwestor wybudował przedmiotowy budynek dokładnie w miejscu rozebranej w części obory i posadowił go w miejscu jej fundamentów, przy czym "poprzednio istniejący budynek znajdował się w odległości ok.1 m od granicy działki wg mapy zasadniczej oraz ok. 2,53 m od istniejącego ogrodzenia działki". Inwestor wbrew warunkom zgłoszenia nie usytuował zatem budynku w odległości 3,0 m od granicy, lecz w odległości ok.1, 0 m, co jest niezgodne z warunkami technicznymi, a zatem należało orzec nakaz rozbiórki. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł T. M. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł, że wprawdzie złożył oświadczenie, iż budynek będzie wykonany w odległości 3,0 m od granicy z działką nr ..., lecz skarżący był pewien, że istniejący w tym miejscu budynek gospodarczy, następnie rozebrany (obora) również był usytuowany w takiej odległości od granicy. Podniósł, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o wadliwą, nieaktualną mapę, na której błędnie oznaczono istniejące budynki oraz ogrodzenie i załączył do skargi sporządzoną we własnym zakresie aktualną mapę do celów projektowych, z której wynika, że "prawidłowo naniesiony na mapę budynek znajduje się w odległości 3,0 m od granicy z działką nr ... i trochę mniejszej od ogrodzenia, które znajduje się na "posesji wnioskodawcy". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem obowiązujących przepisów postępowania tj. art.7, 77, 80, 107 § 3 i 136 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Poza sporem jest, że skarżący rozpoczął na swojej działce nr ... w miejscowości N. P. budowę budynku gospodarczego na podstawie zgłoszenia, które przewidywało usytuowanie tego budynku "w miejscu rozebranego budynku gospodarczego" w odległości 3,0 m od granicy z działką sąsiednią. Zachowanie takiej odległości jest wymagane przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r., Nr 75, poz. 690 ze zm.) - § 12 ust. 1 pkt 2 przewiduje bowiem m.in., że budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Organy w niniejszej sprawie zasadnie badały zachowanie wymaganej odległości przedmiotowego budynku od granicy działki, jednak nie uargumentowały w sposób przekonujący przyjętego przebiegu tej granicy. Organy oparły się bowiem wyłącznie na mapie załączonej do zgłoszenia, którą skarżący podważał, podnosząc, że faktycznie poprzedni budynek gospodarczy, w miejscu którego zamierza realizować nowy budynek, był usytuowany inaczej niż to wskazano na tej mapie tj. w odległości ok. 3 m od granicy, a nie ok. 1 m. Organ miał zatem obowiązek odnieść się do powyższych wyjaśnień skarżącego. Ponadto należy wskazać, że mapa zasadnicza załączona do zgłoszenia, na którą powołuje się organ, nie zawiera skali, co uniemożliwia prawidłowe ustalenie na jej podstawie odległości - oparcie się na tej mapie nie mogło więc stanowić wystarczającej podstawy rozstrzygnięcia. Podkreślić należy również, że w toku postępowania administracyjnego przeprowadzone zostały oględziny w dniu 19 lipca 2011r. (k.8-10 akt I inst.) i w dniu 6 września 2011r. (k.20-22 akt I inst.), których załącznikami były szkice sytuacyjne. Na pierwszym z nich (k. 8) wskazano, iż odległość wznoszonego budynku od ogrodzenia wynosi 253 cm, natomiast na drugim (k.20) wskazano, że wznoszony budynek gospodarczy znajduje się w odległości 90 cm od granicy. Uzasadnienie decyzji przyjmuje drugą z wersji, nie wskazując jednak na jakiej podstawie organy przyjęły taki przebieg granicy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano również, że "w toku oględzin z dnia 24 stycznia 2012r. ustalono, że odległość ściany przedmiotowego budynku od strony działki nr ... od ogrodzenia - jedynej granicy utrwalonej w terenie wynosi 2,50 m – 2,70 m. Obecna przy oględzinach J. B. oświadczyła, że ogrodzenie nie jest granicą działki". W konsekwencji organ uznał, że "odległość przedmiotowego budynku od granicy użytkowania – ogrodzenia wynosi w najdalszym punkcie 2,70 m, natomiast odległość od granicy wykazanej na mapie zasadniczej wynosi ok. 1 m", co świadczy o wątpliwościach organu co do rzeczywistego przebiegu granicy pomiędzy działkami nr .... Organ przyjął, że "inwestor wybudował przedmiotowy budynek w miejscu rozebranej obory i posadowił go w miejscu jej fundamentów", ale położenie tego rozebranego budynku – i jego odległość od granicy – nosi cechy dowolności, bez precyzyjnego wskazania dowodów, na jakich się oparł. Wobec powyższego organ dokona niezbędnych ustaleń we wskazanym zakresie, a następnie wyda prawidłowe rozstrzygnięcie. Podnieść należy również, że wraz ze skargą T. M. złożył mapę do celów projektowych opracowaną przez Biuro Usług Geodezyjnych, z której to – zdaniem skarżącego – wynika inny przebieg granicy. Dowód ten powinien również zostać oceniony przez organy przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Z tych względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz.270) orzekł, jak w sentencji. O wynagrodzeniu ustanowionego z urzędu radcy prawnego orzeczono na podstawie art. 250 cyt. ustawy oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2002r., Nr 163, poz.1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło