II SA/Lu 282/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek, Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (spr.), Protokolant Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2004 r. sprawy ze skargi H. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o zakończeniu podziału nieruchomości uchyla zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 i 4 , art. 100 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeksu postępowania administracyjnego /Dz.U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071/ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zawiesił postępowanie w sprawie wniosku H. P. o stwierdzenie nieważności decyzji Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej, Miejskiej Pracowni Geodezyjnej Prezydium Miejskiej Rady Narodowej z dnia [...] w przedmiocie zakończenia podziału nieruchomości położonej w L. przy ul. B. i A. S. oraz wezwał strony by w terminie do dnia [...] grudnia 2003 r. wystąpiły do sądu powszechnego o ustalenie osób uprawnionych do nieruchomości. W motywach rozstrzygnięcia organ podnosił, iż w toku postępowania administracyjnego podejmował działania celem ustalenia spadkobierców stron postępowania, pomimo tego nie zostali oni określeni. Art. 97 § 1 kpa pozwala organowi administracji zawiesić postępowanie administracyjne w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5 kpa, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 30 § 5 kpa, gdyż jego zakończenie rodzić będzie skutki materialnoprawne w stosunku do stron postępowania, natomiast powołany powyżej przepis daje osobom w nim wymienionym wyłącznie legitymacje do występowania w określonym postępowaniu, a nie daje uprawnień materialnoprawnych. Organ administracji powołał się na stanowisko zajęte przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 stycznia 1995 r. NSA 1922/93 ONSA 1996 nr 1 poz. 27. Powyższe uzasadniało zawieszenie postępowania na mocy art. 97 § 1 kpa. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na to rozstrzygnięcie wniósł H. P., kwestionując zasadność zawieszenie postępowania. Uważa on, iż poza nim i jego córką nie ma uzasadnionych podstaw prawnych do ustalania innych osób, które mają występować w sprawie na prawach strony. Ustosunkowując się merytorycznie do prowadzonego postępowania, żąda stwierdzenia nieważności decyzji w stosunku do niego i córki A. K. którą reprezentuje w sprawie, bez konieczności ustalania innych zainteresowanych stron. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest tylko postanowienie dotyczące zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej z dnia [...] w przedmiocie zakończenia podziału nieruchomości położonej przy ulicach B. A. S. w L., a nie ocena całości postępowania administracyjnego prowadzonego przez organ. Art. 97 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego wyznacza podstawy obligatoryjnego zawieszenia postępowania. Pierwszą podstawą zawieszenia postępowania wskazaną przez ten przepis jest śmierć strony. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od łącznego wystąpienia trzech przesłanek: 1/ śmierć strony musi mieć miejsce po wszczęciu postępowania, w jego toku; 2/ śmierć strony nie czyni postępowania bezprzedmiotowym; 3/ niemożność wezwania do udziału w postępowaniu spadkobierców zmarłej strony oraz braku okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5 kpa. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zawiesił postępowanie w sprawie przy braku spełnienia przesłanek do zastosowania przepisu 97 § 1 punkt 1 kpa. Organ administracyjny w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej "w wadliwej decyzji" lecz w decyzji rozstrzyga wyłącznie co do nieważności decyzji albo jej niezgodności z prawem. W związku z tym, iż jest to nowe postępowanie organ powinien ustalić osoby, które są uprawnione do występowania w nim w charakterze strony. Jednak musi mieć na uwadze, że zdolność prawna osoby fizycznej ustaje z chwilą jej śmierci. Następstwem utraty zdolności prawnej jest to, że w stosunku do osoby zmarłej nie można wszcząć i prowadzić postępowania administracyjnego i wydać decyzji. W sprawie niniejszej Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego prowadził postępowanie administracyjne z udziałem osób, które nie posiadały zdolności prawnej, gdyż w chwili jego wszczęcia już nie żyły. Z pism H. P. i złożonych przez niego dokumentów wynika, iż H. W. oraz Anna G., S. P. i B. P. nie żyją już od kilkunastu lat. Brak więc było przesłanek do zawieszenia postępowania na mocy art. 97 § 1 pkt 1 kpa, gdyż śmierć tych osób nie nastąpiła w trakcie postępowania administracyjnego. Również w sprawie nie występuje "zagadnienie wstępne" /art. 97 § 1 pkt 4 kpa/, obligujące organ administracji do zawieszenia postępowania. Zagadnienie wstępne dotyczy takich sytuacji, kiedy rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy będącej przedmiotem postępowania uzależnione jest od wcześniejszego zagadnienia materialnoprawnego, które z istoty swojej należy do kompetencji innego organu administracyjnego lub sądu i nie było wcześniej prawomocnie przesądzone /postanowienie NSA Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 21.11.1996 r. I SA/Kr 619/96/. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w skarżonym postanowieniu nie wypowiedział się, jakie to zagadnienie materialnoprawne występujące w sprawie wymaga rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Zdaniem Sądu na obecnym etapie postępowania takie zagadnienie nie występuje. Ponieważ zawieszenie postępowania tamuje postępowanie i opóźnia merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, winno mieć zastosowanie tylko w przypadkach określonych przez ustawę. Dlatego mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270/ w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1271/ orzekł jak w sentencji.