II SA/Lu 297/08
WyrokWSA w Lublinie2008-06-24
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Witold Falczyński, Jerzy Stelmasiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy można wymierzyć grzywnę organowi administracji za niewykonanie wyroku zobowiązującego do wydania decyzji w przedmiocie zasiłków, jeśli sprawa dotyczyła wznowienia postępowania, a organ nie był właściwy do jego prowadzenia?Ratio decidendi
Skarga o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku zobowiązującego do wydania decyzji w przedmiocie zasiłków nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli sprawa ta dotyczyła wznowienia postępowania, a organ administracji nie był właściwy do jego prowadzenia. W takiej sytuacji decyzja wydana przez niewłaściwy organ byłaby dotknięta wadą nieważności. Alternatywnie, jeśli wyrok dotyczył wydania decyzji w trybie zwykłym, a organ wydał szereg decyzji po jego wydaniu, należy uznać wyrok za wykonany.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy lub Kierownikowi Ośrodka Pomocy Społecznej za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2003 r., który zobowiązywał do wydania decyzji w przedmiocie zasiłku okresowego i celowego. Organ administracji argumentował, że wyrok został wykonany poprzez wydanie szeregu decyzji po jego uprawomocnieniu. Wskazał również, że wcześniejsza skarga o wymierzenie grzywny została odrzucona. Skarżąca podniosła, że decyzje organu nie dotyczyły wznowienia postępowania, a wcześniejsze postanowienie sądu było niezgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi T. W. o wymierzenie Wójtowi Gminy grzywny za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SAB/Lu 68/02 w przedmiocie zasiłku okresowego i celowego oddala skargę.
T. W. wniosła w dniu 3 września 2007 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie domagając się wymierzenia kary grzywny Wójtowi Gminy N. lub Kierownikowi Ośrodka Pomocy Społecznej w N. za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II SAB/Lu [...]/02.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w Niemcach, działający z upoważnienia Wójta Gminy N., wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ wyjaśnił, że wskazanym wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2003 r. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie zobowiązał Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. do wydania orzeczenia w przedmiocie wniosku o przyznanie zasiłku okresowego i zasiłku celowego, w terminie miesiąca od otrzymania wyroku z uzasadnieniem.
Organ administracji podkreślił, iż sprawa wymierzenia grzywny Kierownikowi Ośrodka Pomocy Społecznej w N. za niewykonanie powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego była już rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie i zakończona postanowieniem z dnia 2 września 2005 r., sygn. akt II SA/Lu [...]/05 odrzucającym skargę w tym przedmiocie.
Organ wyjaśnił również, iż po doręczeniu powyższego wyroku Sądu wydał szereg decyzji dotyczących wniosków T. W. o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej, to jest m.in. decyzję z dnia 11 sierpnia 2003 r., nr [...] o przyznaniu zasiłku okresowego w kwocie 102,02 zł miesięcznie od 1 czerwca 2003 r. do 30 września 2003 r. z przeznaczeniem na zaspokojenie najpilniejszych potrzeb bytowych rodziny, a w szczególności na leczenie, decyzję z dnia 26 września 2003 r., nr [...] odmawiającą przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na opłacenie należności za energię elektryczną i zakup opału, decyzję z dnia 10 października 2003 r., nr [..] o przyznaniu zasiłku okresowego w kwocie 300 zł miesięcznie od 1 października 2003 r. do 31 grudnia 2003 r., decyzję z dnia 13 listopada 2003 r., nr [...] odmawiającą przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na pokrycie dojazdów syna do szkoły oraz decyzję z dnia 19 grudnia 2003 r., nr [...] o przyznaniu zasiłku celowego w kwocie 80 zł z przeznaczeniem na zakup żywności oraz dietę dla syna.
W piśmie procesowym z dnia 20 listopada 2007 r. T. W., odnosząc się do odpowiedzi organu administracji na skargę, podtrzymała zarzuty skargi. Skarżąca podniosła w nim m.in., że postanowienie z dnia 2 września 2005 r., sygn. akt II SA/Lu [...]/05 było niezgodne z prawem. Do pisma strona dołączyła kserokopię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 lipca 2006 r., sygn. akt II SA/Lu [...]/06, wskazując, iż nie ma przepisu określającego termin do złożenia wniosku o wymierzenie grzywny po złożeniu wezwania.
Skarżąca podkreśliła, iż żadna z wymienionych w odpowiedzi na skargę decyzji nie dotyczyła wznowienia postępowania.
Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Lu [...]/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę T. W. uznając, że w sprawie nie zostały zachowane warunki formalne wniesienia skargi o wymierzenie grzywny organowi administracji za niewykonanie wyroku na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), bowiem skarżąca dopiero w dniu 4 września 2007 r. złożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej w N. wezwanie do wykonania wyroku Sądu z dnia 25 kwietnia 2003 r. wydanego w sprawie II SAB/Lu [...]/02. Oznacza to, że wezwanie to nie ma charakteru "uprzedniego", zostało bowiem złożone po wcześniejszym wniesieniu w dniu 3 września 2007 r. skargi na podstawie art. 154 ppsa.
Powyższe postanowienie na skutek skargi kasacyjnej T. W. uchylił Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OSK [...]/08 przekazując sprawę WSA w Lublinie do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał , że na k. 31 akt sądowych znajduje się pismo T. W. z dnia 7 sierpnia 2007 r. złożone w Urzędzie Gminy w N. w dniu 27 sierpnia 2007 r., w którym wezwała ona organ do wykonania wyroku NSA – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie w sprawie II SAB/Lu [...]/02. Tym samym skarżąca dopełniła warunku wniesienia skargi po uprzednim wezwaniu organu do wykonania wyroku.
Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie II SAB/Lu [...]/02 wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2003 r. Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie zobowiązał Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. do wydania decyzji w przedmiocie zasiłków celowego i okresowego. Nastąpiło to w wyniku uwzględnienia skargi T. W. z dnia 17 października 2002 r. na bezczynność Kierownika GOPS w N., który – według skarżącej – nie załatwia sprawy zasiłków okresowego i celowych. Do tejże skargi T. W. dołączyła kopię zażalenia z dnia 29 lipca 2002 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego na niezałatwienie wniosków dotyczących wznowienia postępowania w trzech sprawach:
1. SKO [...]
2. SKO [...]
3. SKO [...].
Powyższe podwójne oznaczenia spraw wskazują, że były one przedmiotem rozpatrzenia przez organy dwóch instancji. Z urzędu Sądowi wiadomo, że w dwóch z tych spraw (poz. 2 i 3) od decyzji organu II instancji – Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniesione były przez T. W. skargi (oddalone wyrokami NSA – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokami – odpowiednio – z dnia 8 lutego 2001 r., sygn. II SA/Lu [...]/00 i z dnia 15 lutego 2001 r., sygn. II SA/Lu [...]/00).
W świetle tych ustaleń należało uznać, że skarga w sprawie II SAB/Lu [...]/02 dotyczyła wniosków T. W. w przedmiocie zasiłków: okresowego i celowych, jednakże nie rozstrzygniętych w trybie zwykłym, lecz w trybie wznowienia postępowania, co uszło uwadze Sądu orzekającego w tej sprawie.
W tym miejscu wypada zauważyć, że wyrok w sprawie II SAB/Lu [...]/02 wydany został w oparciu o przepis art. 39 ust. 1 obowiązującej w tym czasie ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), który pozwalał Sądowi w razie nienadesłania przez organ odpowiedzi na skargę i akt sprawy w terminie 30 dni od doręczenia (organowi) odpisu skargi (a taka sytuacja miała miejsce w tej sprawie) na wydanie orzeczenia na podstawie stanu faktycznego i prawnego przedstawionego w skardze.
Dodatkowo należy wskazać, iż o tym, że w sprawie II SAB/Lu [...]/02 skarżącej chodziło o bezczynność organu w sprawie wznowienia postępowania, świadczy treść pisma procesowego T. W. z 20 listopada 2007 r., w którym odnosząc się do odpowiedzi organu administracji na skargę podkreśliła, iż żadna z wymienionych w tej odpowiedzi decyzji nie dotyczyła wznowienia postępowania.
W sytuacji zatem, gdy chodziło o wydanie decyzji w trybie wznowienia postępowania, organem właściwym, zgodnie z art. 151 § 1 w zw. z art. 150 § 1 kpa, był organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, tj. w tym przypadku Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
W tych warunkach nie byłoby zasadne wymierzenie grzywny organowi z powodu niewydania decyzji w sprawie, do rozstrzygnięcia której nie był on właściwy. Co więcej, decyzja wydana w takiej sytuacji w sprawie wznowienia postępowania przez Wójta Gminy bądź przez działającego z jego upoważnienia Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej, dotknięta byłaby wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 1 kpa. W myśl bowiem tego przepisu naruszenia każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydawaniu decyzji administracyjnej powoduje jej nieważność bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA z 7.10.1982 r., II SA [...]/82 – ONSA 1982, nr 2, poz. 95).
Gdyby zaś przyjąć, że wyrok w sprawie II SAB/Lu [...]/02 dotyczył wydania przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. decyzji w trybie zwykłym, a nie wznowieniowym, to należałoby uznać, że wskazane w odpowiedzi na skargę decyzje w sprawach zasiłków okresowych i celowych wydane po dacie tego wyroku (25 kwietnia 2003r.) stanowią o jego wykonaniu, wobec czego także w tym wypadku skarga o wymierzenie grzywny organowi administracji byłaby bezzasadna.
Ubocznie jedynie należy stwierdzić, że niezasadna jest argumentacja organu (zawarta w odpowiedzi na skargę) co do faktu, iż sprawa niniejsza była już przedmiotem rozpoznania Sądu. Wprawdzie istotnie w sprawie II SA/Lu [...]/05 skarżąca domagała się ukarania organu grzywną za niewykonanie przedmiotowego wyroku NSA z dnia 25 kwietnia 2003r., ale wydane w tej sprawie postanowienie o odrzuceniu skargi kończyło sprawę jedynie formalnie, nie rozstrzygając jej co do istoty, dlatego orzeczenie to nie korzysta z powagi rzeczy osądzonej.
Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm. ) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło