II SA/Lu 3/97

WyrokWSA w Lublinie1997-11-18

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłata melioracyjna, wnoszona przez właściciela nieruchomości na rzecz państwa za wykonane na koszt państwa urządzenia melioracyjne, może stanowić wydatek kwalifikujący się do ulgi inwestycyjnej w podatku rolnym?
Ratio decidendi
Opłata melioracyjna, będąca świadczeniem o charakterze daniny publicznej na rzecz państwa, nie może być traktowana jako wydatek poniesiony na inwestycje związane z przeprowadzoną melioracją, z tytułu którego przysługiwałaby ulga inwestycyjna w podatku rolnym. Ponadto, nakłady inwestycyjne kwalifikujące się do ulgi muszą być udokumentowane rachunkami, czego opłata melioracyjna nie spełnia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania ulgi inwestycyjnej w podatku rolnym Dariuszowi D. z tytułu wykonania melioracji gruntów w latach 1988-1992. Melioracja została wykonana na koszt państwa, a skarżący wnosił opłatę melioracyjną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy o odmowie przyznania ulgi, argumentując, że opłata melioracyjna nie jest wydatkiem kwalifikującym się do ulgi i nie została udokumentowana rachunkami. Dariusz D. i Marianna D. wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę Dariusza D. i odrzucił skargę Marianny D.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ skargę Dariusza D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia 18 listopada 1996 r. w przedmiocie odmowy przyznania ulgi w podatku rolnym oraz odrzucił skargę Marianny D. na tę decyzję na mocy art. 27 ust. 2 w związku z art. 33 ust. 2 tej ustawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) decyzją z dnia 18 listopada 1996 r. nr SKO/PL/1793/307/96, po rozpatrzeniu odwołania Dariusza D. od decyzji Wójta Gminy W. z dnia 1 października 1996 r. nr PF 3165/11/96, odmawiającej przyznania ulgi inwestycyjnej z tytułu przeprowadzonej melioracji, utrzymało w mocy zaskarżoną odwołaniem decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że decyzjami z dnia 2 listopada 1993 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w R. ustalił opłatę melioracyjną z tytułu nakładów melioracyjnych od Dariusza D. Marianny D. W związku z tym Dariusz D. wystąpił z wnioskiem o udzielenie ulgi inwestycyjnej z tytułu wykonania melioracji gruntów w latach 1988 - 1992 na obiekcie G. Inwestorem robót melioracyjnych na tym terenie był Wojewódzki Zarząd Inwestycji Rolnych P., a wykonawcą - (...) Przedsiębiorstwo Melioracyjne. Decyzją z dnia 1 października 1996 r. Wójt Gminy W. odmówił wnioskodawcy przyznania ulgi inwestycyjnej z tytułu przeprowadzonej melioracji. Z uzasadnienia decyzji wynika, że zainteresowany nie ma żadnych rachunków dokumentujących wysokość poniesionych wydatków oraz nakładów na robociznę, ponieważ melioracja została przeprowadzona w ramach zadania G. (...) na koszt Skarbu Państwa. Decyzje, w których ustalono wysokość opłaty melioracyjnej, nie stanowią rachunków dokumentujących wysokość poniesionych wydatków, lecz jedynie ustalają zwrot części kosztów /ok. 10 procent/ poniesionych przez państwo. Zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ za wykonane na koszt państwa urządzenia melioracji wodnych szczegółowych zainteresowani właściciele nieruchomości wnoszą na rzecz państwa opłatę melioracyjną. Opłata melioracyjna jest opłatą w rozumieniu ustalonym w prawie podatkowym /par. 1 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lutego 1989 r. w sprawie rozciągnięcia przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych na niektóre rodzaje świadczeń pieniężnych oraz określenia właściwości organów podatkowych w zakresie umarzania zaległości podatkowych - Dz.U. nr 6 poz. 40 ze zm./. Dlatego też stanowi ona rodzaj daniny publicznej na rzecz państwa o charakterze obowiązkowym. Wobec powyższego opłata melioracyjna nie może być uznana za wydatek poniesiony na inwestycje związane z przeprowadzoną melioracją, o którym stanowi art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431 ze zm./. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe rozstrzygnięcie wnieśli Dariusz D. Marianna D. Skarżący przyznali, że melioracja została przeprowadzona w latach 1988 - 1992 na koszt państwa, jednakże - ich zdaniem - opłata melioracyjna, wnoszona przez zainteresowanych na rzecz Skarbu Państwa w formie ryczałtowej, stanowi formę odpłatności za poniesione materiały robociznę obcą jest rozłożona na lata 1996 - 2009. Melioracji nie wykonuje się tylko na powierzchni swojego gospodarstwa, lecz robi się to kompleksowo. Również argument o 10 proc. odpłatności kosztów poniesionych przez państwo jest "nieprawdziwy, gdyż idąc tym tokiem rozumowania, koszt melioracji prawie przerósłby wartość ziemi, na której drenarka została wykonana". W konkluzji skarżący wnieśli o przyznanie 25 procentowej ulgi inwestycyjnej od sum ustalonych opłat melioracyjnych w należnym podatku rolnym przez okres 15 lat. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie bezsporna jest okoliczność, że melioracja gruntów obiektu G. została wykonana w latach 1988 - 1992 na koszt państwa, a w stosunku do skarżących zostały wydane decyzje ustalające wysokość opłaty melioracyjnej stosownie do art. 93 ust. 1 art. 94 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./. W myśl powyższych przepisów opłatę melioracyjną wnoszą na rzecz państwa zainteresowani właściciele nieruchomości, na które dodatni wpływ wywierają urządzenia melioracji wodnych szczegółowych, wykonane na koszt państwa. Jej wysokość ustala się proporcjonalnie do powierzchni gruntów. Jak trafnie podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, opłata melioracyjna jest świadczeniem w rozumieniu prawa podatkowego. Przesądza o tym wymienienie jej w par. 1 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lutego 1989 r. w sprawie rozciągnięcia przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych na niektóre rodzaje świadczeń pieniężnych oraz określenia właściwości organów podatkowych w zakresie umarzania zaległości podatkowych /Dz.U. nr 6 poz. 40 ze zm./. Fakt, iż omawiana opłata ma charakter obowiązku podatkowego, oznacza, że jest ona abstrakcyjnym zobowiązaniem do poniesienia ciężaru podatkowego, związanego przez przepis ustawy z powstaniem pewnego stanu faktycznego /por. wyrok Najwyższego Trybunału Administracyjnego z dnia 27 lutego 1934 r. l. rej. 6498/29 powołany w pracy pt. "Ustawa o zobowiązaniach podatkowych akty wykonawcze", Warszawa 1994, str. XIV/. W tej sytuacji nie może ona być traktowana jako wydatek poniesiony na "zakup zainstalowanie urządzeń melioracyjnych urządzeń zaopatrzenia gospodarstwa w wodę", z tytułu którego przysługiwałaby ulga inwestycyjna w podatku rolnym stosownie do dyspozycji art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431 ze zm./. Wypada zauważyć, że zgodnie z ust. 2 tego artykułu nakłady inwestycyjne, które są objęte ulgą w podatku rolnym, muszą być udokumentowane rachunkami. Również par. 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 stycznia 1990 r. w sprawie podatku rolnego /Dz.U. nr 3 poz. 18/ nakazuje dołączenie do wniosku o przyznanie ulgi inwestycyjnej zestawienia wydatków poniesionych w związku z inwestycją oraz rachunków lub ich uwierzytelnionych odpisów, stwierdzających wysokość wydatków. Decyzja ustalająca wysokość opłaty melioracyjnej ani pokwitowanie zapłaty kwoty określonej w tej decyzji nie mogą stanowić rachunku w rozumieniu powyższych przepisów. W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że z tytułu wniesienia opłaty melioracyjnej na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ za wykonane na koszt państwa urządzenia melioracji wodnych szczegółowych nie przysługuje ulga inwestycyjna określona w art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431 ze zm./. Zaskarżona decyzja zatem nie narusza prawa, wobec czego skarga na nią podlegała oddaleniu. W odniesieniu do Marianny D. skargę należało odrzucić, albowiem zaskarżona decyzja, jak decyzja organu pierwszej instancji nie były do niej skierowane nie rozstrzygają o jej prawach ani obowiązkach. Marianna D. zatem nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi w rozumieniu art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ dlatego jej skarga jest niedopuszczalna. Z tych względów na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 tej ustawy należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło