II SA/Lu 305/18

PostanowienieWSA w Lublinie2018-03-22

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ale jest w stanie ponieść koszty sądowe, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania koniecznego. W sytuacji, gdy skarżący jest w stanie pokryć koszty sądowe, ale nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika, sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, jednocześnie odmawiając zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca B. N. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, przedstawiając swoje dochody z renty oraz koszty utrzymania. Starszy referendarz sądowy, analizując przedstawione dane, stwierdził, że skarżąca nie jest osobą ubogą w rozumieniu przepisów, gdyż jej dochody pokrywają koszty utrzymania koniecznego. Niemniej jednak, uznał, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów związanych z ustanowieniem radcy prawnego bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano B. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, a odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. N. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od pisma dotyczącego braku podstaw do interwencji w sprawie zalewania mieszkania p o s t a n a w i a I. przyznać B. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego o wyznaczenie którego zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L.; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżąca na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy druk PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek uzasadniła tym, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się z renty w kwocie [...]złotych netto. Na stałe koszty utrzymania koniecznego skarżącej składają się wydatki na mieszkanie – [...] złotych miesięcznie, opłaty za media – [...] złotych miesięcznie, koszty leczenia – [...] złotych miesięcznie, koszty rehabilitacji [...] złotych miesięcznie, koszty ubezpieczenia – [...] złotych rocznie (20,83 złotych miesięcznie) oraz koszty remontu mieszkania – [...] złotych rocznie (166,66 złotych miesięcznie). Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1) zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Żadna z wymienionych sytuacji nie zachodzi w sprawie niniejszej. Skarżąca ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe oraz osiąga dochody, które pokrywają wysokość kosztów utrzymania koniecznego. Te ostanie wynoszą miesięcznie [...] złotych zaś stałe miesięczne dochody wynoszą [...] złotych netto. Brak jest więc przesłanek do uznania skarżącej za osobę ubogą, która ze względu na okoliczności życiowe pozbawiona jest środków do życia bądź, której dochody nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym. Tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej w całości. Nie uniemożliwia to jednak częściowego uwzględnienia wniosku skarżącej. W ocenie referendarza sądowego skarżąca wykazała, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego nie jest w stanie ponieść minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru zaś bez takiego uszczerbku jest w stanie uiścić koszty sądowe związane z niniejszym postępowaniem. Po poniesieniu przez skarżąca wykazanych przez nią kosztów utrzymania koniecznego, na poczet miesięcznych wydatków związanych z kosztami wyżywienia oraz zakupu środków czystości i higieny osobistej skarżącej pozostaje kwota [...]złotych. Koszty sądowe w niniejszej sprawie każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych zaś minimalne wynagrodzenie radcy prawnego ustanowionego z wyboru celem reprezentowania skarżącej wyniesie 480 złotych. Uszczuplenie kwoty pozostającej po poniesieniu wykazanych przez skarżącą kosztów utrzymania o kwotę minimalnego wynagrodzenie radcy prawnego pozbawi ją niemal w całości środków finansowych niezbędnych na pokrycie wydatków na wyżywienie. Uszczuplenie zaś tej kwoty o 100 złotych takich następstw nie spowoduje. Mając na względzie powyższe, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie działając na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. w punkcie pierwszym postanowienia przyznał skarżącej prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego zaś w punkcie drugim odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło