II SA/Lu 306/17

WyrokWSA w Lublinie2017-07-06

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Jacek Czaja, Witold Falczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, nie uwzględniając przepisu art. 16a ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który przewiduje możliwość przyznania świadczenia w przypadku przekroczenia kryterium dochodowego, jeśli świadczenie to przysługiwało w poprzednim okresie zasiłkowym?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ organy administracji nie zastosowały przepisu art. 16a ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten stanowi, że jeśli dochód rodziny przekracza kryterium uprawniające do specjalnego zasiłku opiekuńczego, ale jest niższy lub równy sumie kryterium i najniższego zasiłku rodzinnego, a świadczenie przysługiwało w poprzednim okresie zasiłkowym, to zasiłek powinien zostać przyznany. W niniejszej sprawie skarżąca spełniała te przesłanki.
Stan faktyczny
Skarżąca J. K. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy odmawiającą przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. Skarżąca podniosła, że w poprzednim okresie zasiłkowym przyznano jej świadczenie przy identycznych dochodach. Sąd uwzględnił skargę z urzędu, stwierdzając naruszenie prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), NSA Witold Falczyński, Protokolant Referent stażysta Paweł Kobylarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 lipca 2017 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 23 stycznia 2017 r., znak: [...], po rozpoznaniu odwołania J. K. (dalej: skarżąca) od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy U. z dnia 24 listopada 2016 r., znak: [...], odmawiającej przyznania skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką – utrzymało tę decyzję w mocy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że prawidłowo organ pierwszej instancji wskazaną wyżej decyzją odmówił ustalenia skarżącej prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego, określonego w art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1518 ze zm.; dalej także: ustawa). Kolegium podkreśliło, że skarżąca rzeczywiście sprawuje opiekę nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką, jednakże łączny dochód jej rodziny, w przeliczeniu na osobę w rodzinie, wynosi 796,97 zł i przekracza kryterium dochodowe wynoszące 764 zł. W skardze do Sądu na powyższą decyzję skarżąca, wniosła o "ponowne rozpatrzenie sprawy" i przyznanie jej wspomnianego świadczenia. Skarżąca podkreśliła, że stanowisko organów jest dla niej niezrozumiałe, gdyż w poprzednim okresie zasiłkowym organ pierwszej instancji przyznał jej specjalny zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad niepełnosprawną matką, biorąc pod uwagę identyczne dochody. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja została bowiem wydana z naruszeniem prawa. Sąd uwzględnił skargę z przyczyn w niej niepodniesionych, które to przyczyny miał obowiązek wziąć pod rozwagę z urzędu w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: p.p.s.a.). Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji stanowił art. 16a ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, który stanowi, że specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2 ustawy. Organy obu instancji stwierdziły, że dochód rodziny skarżącej, w przeliczeniu na osobę w rodzinie, wynosi 796,97 zł i przekracza kryterium dochodowe wynoszące 764 zł. Organy nie odniosły się natomiast w żaden sposób do treści ustępu 3 powołanego art. 16a ustawy, z którego wynika, że w przypadku gdy łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę przekracza kwotę uprawniającą daną osobę do specjalnego zasiłku opiekuńczego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje. Podkreślenia wymaga, że kwota najniższego zasiłku rodzinnego w dacie wydania zaskarżonej decyzji wynosiła 95 zł, stosownie do art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy w związku z § 2 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz. U. poz. 1238). To oznacza, że w przypadku gdy łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę przekracza ustawowe kryterium dochodowe wynoszące 764 zł, lecz jest niższy lub równy sumie 859 zł (764 zł + 95 zł), stosownie do powołanego art. 16a ust. 3 ustawy, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, o ile świadczenie to przysługiwało wnioskodawcy w poprzednim okresie zasiłkowym. W rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, że w poprzednim okresie zasiłkowym skarżącej przysługiwał specjalny zasiłek opiekuńczy, albowiem, jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia 9 listopada 2015 r., znak: [...], Wójt Gminy U. przyznał jej to świadczenie na okres od 1 listopada 2015 r. do 31 października 2016 r. Z treści tej decyzji wynika przy tym, że łączny dochód rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę w poprzednim okresie zasiłkowym nie przekraczał ustawowego kryterium dochodowego (k. 8 akt sądowych). Skoro dochód rodziny skarżącej spełnia warunki wynikające z cytowanego art. 16a ust. 3 ustawy, a zarazem w poprzednim okresie zasiłkowym skarżącej przysługiwał specjalny zasiłek opiekuńczy, oczywiste jest, że skarżąca spełniła określone w tym przepisie przesłanki do przyznania wspomnianego świadczenia w okresie zasiłkowym od 1 listopada 2016 r. do 31 października 2017 r. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. "a" oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji. Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji publicznej, zgodnie z art. 153 p.p.s.a., uwzględnią przedstawiona wyżej ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło