II SA/Lu 319/04

PostanowienieWSA w Lublinie2004-11-23

Skład orzekający: Krystyna Sidor, Ewa Ibrom, Jerzy Stelmasiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy wyrażająca zgodę na zbycie nieruchomości w drodze bezprzetargowej, mająca na celu wywołanie skutków cywilnoprawnych, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy dotycząca zbycia nieruchomości w ramach tzw. dominium gminy, mająca na celu wywołanie skutków cywilnoprawnych i pozbawiona elementów władztwa publicznego, nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Ponadto, skarga została wniesiona z naruszeniem wymogów proceduralnych dotyczących wezwania do usunięcia naruszenia prawa i terminów jej wniesienia.
Stan faktyczny
Rada Miasta T. podjęła uchwałę wyrażającą zgodę na zbycie nieruchomości w drodze bezprzetargowej na rzecz właścicieli działek przyległych, motywując to umożliwieniem dojazdu. Skarżąca S.P. wezwała Radę Miasta do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego, jednak wezwanie nie zostało uwzględnione. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd rozpoznał sprawę i postanowił odrzucić skargę.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak - sprawozdawca, Protokolant Agnieszka Kocot, po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. P. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie: zbycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej p o s t a n a w i a odrzucić skargę Rada Miasta T.uchwałą z dnia [...] marca 2004 roku Nr XIV/151/2004, wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "a" ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), wyraziła zgodę na zbycie nieruchomości oznaczonej numerem działki [...] ark. 33 o pow. 311 m2 , położonej przy ul. R., na rzecz właścicieli działek przyległych. W uzasadnieniu stwierdziła, że zbycie poszczególnych części nieruchomości dla właścicieli działek przyległych ma na celu umożliwienie dojazdu do ul. R. Następnie Rada Miasta uznała przesłaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie skargę z dnia 6 kwietnia 2004 roku , złożoną przez S.P. na powyższą uchwałę, jako wezwanie do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego – jako mieszkańca T.L. – w drodze uchylenia przedmiotowej uchwały, która wyraża zgodę na zbycie danej nieruchomości w drodze bezprzetargowej. Jednak Rada Miasta uchwałą z dnia [...] maja 2004 roku Nr XVI/167/2004 nie uwzględniła wezwania skarżącej do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego, w świetle art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym. W uzasadnieniu stwierdziła, że zgodnie z art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. nr 46, poz. 542 z 2000 r. ze zm.), w sytuacji gdy zbywane są nieruchomości osobom fizycznym i prawnym, to "pierwszeństwo w ich nabyciu przysługuje osobie, która spełnia następujący warunek: jest poprzednim właścicielem zbywanej nieruchomości pozbawionym prawa własności tej nieruchomości przed dniem 5 grudnia 1990 roku, albo jego spadkobiercą, jeżeli złoży wniosek o nabycie przed upływem terminu określonego w wykazie, o którym mowa w art. 35 ust. 1; termin złożenia wniosku nie może być krótszy niż 6 tygodni, licząc od dnia wywieszenia wykazu". Ponadto, jeżeli będzie zbywana działka Nr [...] ark. 33 o pow. 311 m2, to zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami będzie wywieszony wykaz nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży, na którym będzie uwidoczniona informacja w rozumieniu z art. 34 tejże ustawy. W tym przypadku adres byłego właściciela jest znany, czyli wykaz zostanie przesłany do jego wiadomości, celem skorzystania z pierwszeństwa nabycia. Dlatego też, zdaniem Rady Miasta przedmiotowa uchwała Nr XIV/151/2004 Rady Miasta z dnia 12 marca 2004 roku, stwarza S.P. dwie możliwości nabycia tj. jedną jako pierwszeństwo, drugą jako właścicielki działki przyległej Nr [...] do działki Nr [...]. Natomiast podniesiona kwestia naruszenia ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest niezasadna, ponieważ plan ten był uchwalony w 1985 roku, a plany uchwalone przed 1995 rokiem z końcem 2003 roku przestały obowiązywać. Oznacza to, że obszar, na którym jest położona działka Nr [...] ark. 33 nie posiada obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a taki plan nie jest sporządzany. W skardze do sądu, skarżąca tj. S.P. podnosi podstawowy zarzut, że uchwała Rady Miasta z dnia 12 marca 2004 roku naruszyła przepisy prawa materialnego tj. art. 34 ust. 1 i 3 oraz art. 37 ust. 2 i 6 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wynika to, zdaniem skarżącej z tego, że Rada Miasta dokonała ich błędnej wykładni i pozbawiła przez to inne osoby możliwości skorzystania z przysługujących w tym zakresie ich uprawnień. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta podtrzymała swoje stanowisko i wnosiła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle dyspozycji art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. Nr 142, poz. 1591 tj. z 2001 r. ze zm.) każdy podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą rady gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa – zaskarżyć uchwalę do sądu administracyjnego. W przedmiotowej sprawie – skarżąca tj. S.P. w istocie podnosi zarzut, że uchwała z dnia 12 marca 2004 roku (Nr XIV/151/2004) Rady Miasta w sprawie zgody na sprzedaż bezprzetargową działki oznacz. Nr [...] o pow. 311 m2 naruszyła jej interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym. Jednak przedmiotowa uchwała z dnia 12 marca 2004 roku była podjęta w sprawie majątkowej gminy w ramach tzw. dominium gminy jako jednostki samorządu terytorialnego posiadającej z mocy prawa osobowość cywilnoprawną. Z tych względów uchwała Rady Miasta nie zawierająca żadnych elementów władztwa publicznego ma na celu wywołać tylko skutki cywilnoprawne w obrocie cywilnoprawnym czyli nie ma władczego charakteru w ramach stosunku administracyjnoprawnego. Oznacza to, że jest to uchwała o charakterze cywilnoprawnym. Wynika to z tego, że zakres skargi wniesionej w trybie art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym nie obejmuje aktów, które stanowią oświadczenie woli w sferze majątkowej gminy jak i tych aktów, które stanowią upoważnienie do złożenia takiego oświadczenia przez właściwy podmiot, gdyż odnoszą się one do stosunku cywilnoprawnego (K.Bandarzewski, P.Chmielnicki, P. Dobosz, W.Kisiel, P.Kryczko, M.Mączyński i S. Płażek , Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, LexisNexsis 2004, s. 586). Ponadto strony stosunków cywilnoprawnych, które powstają z udziałem gminy nie mogą dochodzić wobec niej roszczeń, wykorzystując w tym celu skargę wnoszoną trybie art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym na dotyczącą tej sprawy majątkowej uchwałę rady gminy (Postanowienie NSA z dnia 27 września 1990 roku sygn. akt SA/Wr 952/90 opublik. "Samorząd Terytorialny" 1991 , z. 4, s. 47 z glosą E. Ochendowskiego). Po drugie, brak jest w aktach sprawy dowodu, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zgodnie ze stwierdzeniem skarżącej w skardze z dnia 6 kwietnia 2004 roku, zostało skierowane do Rady Miasta przed wniesieniem skargi do sądu, lecz co wynika z akt sprawy wpłynęło do Rady Miasta dopiero w dniu 21 kwietnia 2004 roku, jako odpis skargi do sądu (dowód: pismo Przewodniczącego Rady Miasta z dnia [...] maja 2004 roku Nr [...] – karta Nr 7 akt administracyjnych sprawy) i zostało rozpatrzone na sesji w dniu 28 maja 2004 roku. Natomiast skarga S.P. z dnia 6 kwietnia 2004 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęła w dniu 13 kwietnia 2004 roku (data stempla biura podawczego WSA w Lublinie). Ponadto zgodnie z dyspozycją art. 52 § 4 w związku z art. 3 pkt 6 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 53 § 2 tejże ustawy, skargę do sądu wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Dopiero jeżeli właściwy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, strona skarżąca może wnieść skargę w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Oznacza to, że skarga z dnia 6 kwietnia 2004 roku wniesiona przez S.P., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, a następnie przesłana przez sąd do Rady Miasta nie jest wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, czyli nie stanowi realizacji dyspozycji art. 53 § 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 101 ust. 1 cyt. ustawy o samorządzie gminnym. Dotyczy to także "uzupełniającej" skargi do sądu S.P. z dnia 1 lipca 2004 roku. Z tych względów i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 1523, poz. 1270) sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło