II SA/Lu 33/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi P. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..]., Nr [..] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych; w zakresie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu oraz uzupełnienia braków formalnych skargi postanawia przywrócić P. T. termin do uiszczenia wpisu od skargi oraz do nadesłania jej dwóch odpisów. Postanowieniem z dnia 26 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę P. T. z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz nienadesłania odpisów skargi w wyznaczonym terminie na podstawie art. 220 § 3 i art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej ppsa. Postanowieniem z tego samego dnia Sąd odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 ustawy ppsa. Skarżący pismem z dnia 6 marca 2008 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz do nadesłania jej 2 odpisów (które następnie złożył w dalszych pismach uzupełniających wniosek). Po rozpoznaniu ww. wniosku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2008 r. odrzucił wniosek. Rozpoznając zażalenia P. T. na powyższe postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny uchylił je postanowieniem z dnia 10 lipca 2008 r. stwierdzając, że wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu oraz do przesłania dwóch odpisów skargi (czego sąd I instancji nie rozpatrzył) był dopuszczalny i należało go rozpoznać merytorycznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Zgodnie z art. 190 ppsa, sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Ze względu na treść art. 197 § 2 tej ustawy zasadę tę należy odnieść także do wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny z związku z rozpoznawaniem zażalenia na postanowienie sądu I instancji. Skoro zatem w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wniosek skarżącego spełnia wymogi formalne, to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, będąc związany jego wykładnią przy ponownym rozpoznaniu wniosku, rozpoznał go merytorycznie. W ocenie Sądu wniosek o przywrócenie terminu jest zasadny. P. T. nadał w wyznaczonym terminie (tj. w dniu 25 stycznia 2008 r.) wniosek o przyznanie prawa pomocy i wymagane odpisy skargi u PAF Operatora pocztowego Sp. z o. o., który to dopiero w dniu 26 stycznia 2008 r. przekazał je operatorowi pocztowemu uprawnionemu do świadczenia powszechnych usług pocztowych. W myśl art. 83 § 3 ppsa oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Przez użyte w tym przepisie określenie "polski urząd pocztowy" należy niewątpliwie rozumieć jednostkę organizacyjną państwowego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej "Poczta Polska", będącego operatorem publicznym (art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 30 lipca 1997 r. o państwowym przedsiębiorstwie użyteczności publicznej "Poczta Polska", Dz. U. Nr 106, poz. 675 ze zm.), któremu powierzono obowiązek wykonywania zadań takiego operatora (art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2003 r. Prawo pocztowe, Dz. U. Nr 130, poz. 1188 ze zm.), tj. obowiązek świadczenia powszechnych usług pocztowych (art. 3 pkt 12 tej ustawy). PAF Operator Pocztowy Sp. z o.o. nie był uprawniony do świadczenia takich usług pocztowych. Z rejestru operatorów pocztowych wynika, że operator ten wpisany do rejestru za nr B-00-119 posiadał uprawnienia do wykonywania działalności pocztowej nie wymagającej zezwolenia. Zatem złożenie u tego operatora w dniu 25 stycznia 2008 r. wniosku PPF i wymaganych odpisów skargi, nie mogło być uznane za równoznaczne z wniesieniem ich do sądu. Za datę uzupełnienia wskazanych w wezwaniu braków formalnych skargi należało przyjąć dzień 26 stycznia 2008 r. kiedy to pismo skarżącego zostało nadane w placówce Poczty Polskiej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 559/08). Termin do nadesłania odpisów skargi oraz uiszczenia wpisu określony w art. 49 § 1 i 220 § 1 ppsa nie został zatem zachowany. Podstawową przesłanką upoważniającą Sąd do przywrócenia stronie terminu do dokonania danej czynności procesowej jest brak winy w uchybieniu terminowi, co strona musi uprawdopodobnić. W przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki przywrócenia skarżącemu terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Stwierdzić bowiem należy, że skarżący nie ponosi winy w uchybieniu terminowi. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W doktrynie i utrwalonym orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, rozumianej obiektywnie, to jest takiej, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, "Wydwnictwo Prawnicze LexisNexis", Warszawa 2004, s.149). Pismo zawierające wniosek o przywrócenie terminu musi przedstawiać uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających wniosek. Chodzi tu zarówno o okoliczności uzasadniające wniosek merytorycznie, a więc brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 ppsa), jak i o okoliczności uzasadniające dopuszczalność wniosku ze względu na zachowanie terminu do jego wniesienia (art. 87 § 1 ppsa). Fakt, że skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz dwa odpisy skargi w dniu 25 stycznia 2008 r., a więc z zachowaniem terminu wskazanego w wezwaniu, u PAF Operatora pocztowego Sp. z o. o., który wprawdzie nie jest "polskim urzędem pocztowym" wskazanym w art. 83 § 3 ppsa, uzasadniania przyjęcie, że zadbał on należycie o własne interesy i nie można zarzucić mu winy. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 86 § 1 ppsa, orzekł, jak w sentencji postanowienia.