II SA/Lu 336/24
WyrokWSA w Lublinie2024-06-13
Skład orzekający: Jerzy Parchomiuk, Grzegorz Grymuza, Anna Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia miesięcznego terminu do złożenia wniosku, gdy podstawą wznowienia były nowe okoliczności faktyczne lub dowody (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) lub wydanie decyzji bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu (art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a.)?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania, ponieważ skarżący uchybił miesięcznemu terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, który biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia (art. 148 § 1 k.p.a.). Okoliczności powoływane jako podstawa wznowienia były skarżącemu znane na długo przed złożeniem wniosku, co potwierdzają wcześniejsze postępowania i orzeczenia sądowe.Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 1 grudnia 2020 r. w sprawie zmiany pozwolenia na budowę, powołując się na niezawiniony brak udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), nowe okoliczności faktyczne (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) oraz wydanie decyzji bez wymaganego stanowiska innego organu (art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a.). Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania w zakresie przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a., uznając, że skarżący uchybił miesięcznemu terminowi do złożenia wniosku. Sprawa dotycząca przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. była rozpatrywana odrębnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów co do uchybienia terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Anna Ostrowska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Wojewody Lubelskiego z dnia 21 lutego 2024 r., znak: IF-VII.7840.6.24.2023.DB-2 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę.
Postanowieniem z 21 lutego 2024 r., znak: [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 148 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez J. K., Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Chełm z 9 stycznia 2024 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020, odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Chełm nr [...] z 1 grudnia 2020 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020, zmieniającą decyzję Prezydenta Miasta Chełm nr [...] z 1 sierpnia 2016 r., znak: GPA.6740.112.2016, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. i R. małżonkom S. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działach nr [...] i [...] położonych w Chełmie przy ul. [...] w zakresie zmiany w projekcie budowlanym polegającej na budowie szczelnego zbiornika na ścieki V=10 mł, budowie szczelnego zbiornika na wody deszczowe V=10 mł, budowie zewnętrznej instalacji gazowej, wodociągowej, kanalizacji sanitarnej oraz kanalizacji deszczowej, zmianie sposobu użytkowania projektowanego budynku gospodarczo-garażowego wraz z przebudową na budynek mieszkalny jednorodzinny oraz budowie wewnętrznej instalacji gazowej.
Stan sprawy przedstawia się następująco.
Wnioskiem z 21 września 2023 r. J. K. wystąpił o wznowienie postępowania w sprawie zmiany pozwolenia na budowę, o którym mowa wyżej. Żądanie oparł na treści art. 145 § 1 pkt 4, 5 i 6 k.p.a.
Postanowieniem z 16 października 2023 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020, organ pierwszej instancji odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie.
Po rozpoznaniu zażalenia J. K. Wojewoda Lubelski postanowieniem z 29 listopada 2023 r., znak: IF-VII.7840.6.24.2023.BZ, uchylił w całości postanowienie z 16 października 2023 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie przedstawia stanowisko organu po rozpatrzeniu wniosku skarżącego w całości, tj. uwzględniające wszystkie powołane podstawy wznowienia z art. 145 § 1 k.p.a.: strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (pkt 4); wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję (pkt 5) oraz decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu (pkt 6). Zdaniem Wojewody, skoro istnieje decyzja ostateczna i termin do wniesienia wniosku w stosunku do podstawy, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., został zachowany, jako nieprawidłową należy ocenić odmowę wznowienia postępowania z tej właśnie przyczyny. Jak ustalił organ pierwszej instancji, J. K. o wydaniu decyzji zmieniającej dowiedział się w dniu 28 sierpnia 2023 r., a wniosek o wznowienie postępowania złożył w dniu 21 września 2023 r. Oznacza to, że zachował termin, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. W odniesieniu zaś do pozostałych wskazanych przez skarżącego powodów wznowienia (art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a.) organ zaznaczył, że według wnioskodawcy stanowią je: bezprawne podniesienie przez inwestora poziomu gruntu, bez uzyskania zgody organów administracyjnych (w aktach sprawy brak stosownego pozwolenia) prowadzące do spływu wody na działkę skarżącego, naruszenie § 29 i § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, pominięcie oddziaływania budynku w zakresie zakłócania fal internetowych, telefonów komórkowych i sygnałów telewizyjnych przy ustaleniu obszaru oddziaływania.
Jak ocenił Wojewoda, daty wskazanych we wniosku rozstrzygnięć administracyjnych i sądowych świadczą o tym, że kwestie opisane jako powody wznowienia były znane J. K. na długo przed złożeniem omawianego wniosku w dniu 21 września 2023 r., nawet przed wydaniem decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę z dnia 1 grudnia 2020 r. Dowód podnoszenia ich przez skarżącego we wcześniejszych postępowaniach znajduje się np. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 sierpnia 2019 r., sygn. akt II OSK 2034/18. Stąd wniosek o wznowienie postępowania z powodu okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. powinno zakończyć postanowienie o odmowie wznowienia postępowania z powodu naruszenia terminu wskazanego w art. 148 § 1 k.p.a.
Wobec powyższych okoliczności, tj. ujęcia wszystkich kwestii wznowienia w jednym akcie administracyjnym, dla zapewnienia przejrzystości postępowania organ odwoławczy postanowił uchylić postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Według organu II instancji przedstawiona powyżej analiza wskazuje na konieczność rozdzielenia żądań skarżącego i prowadzenia dwóch odrębnych postępowań.
Ponownie rozpoznając wniosek, Prezydent Miasta Chełm postanowieniem z 9 stycznia 2024 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020 odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Chełm nr [...] z 1 grudnia 2020 r. Organ pierwszej instancji wskazał za organem II instancji, że warunek z art. 148 § 1 k.p.a. (podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania) znajduje zastosowanie przy analizie powodów wznowienia, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. Podnoszone zaś przez wnioskodawcę okoliczności, opisane jako powody wznowienia, były mu znane na długo przed złożeniem rozpatrywanego wniosku, a nawet przed wydaniem decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę z 1 grudnia 2020 r. Świadczą o tym daty wskazanych we wniosku rozstrzygnięć administracyjnych i sądowych. Zatem skoro podanie J. K. o wznowienie postępowania administracyjnego zostało wniesione z naruszeniem terminu wskazanego w art. 148 § 1 k.p.a., należało odmówić wznowienia postępowania.
Na powyższe rozstrzygnięcie zażalenie złożył J. K..
Utrzymując w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, Wojewoda Lubelski wyjaśnił, że stosownie do art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Jak wynika z akt sprawy J. K. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Chełm nr [...] z dnia 1 grudnia 2020 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020, w sprawie zmiany decyzji własnej o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 1 sierpnia 2016 r., znak: GPA.6740.112.2016.
Dokonując oceny zasadności kontrolowanego rozstrzygnięcia, Wojewoda Lubelski w pełni podtrzymał stanowisko wyrażone w postanowieniu z dnia 29 listopada 2023 r. co do zasadności odmowy wznowienia postępowania z uwagi na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. Nie budzi wątpliwości organu, że skarżący uchybił terminowi miesiąca, od dnia powzięcia informacji o okolicznościach, które powołał jako uzasadniające wznowienie postępowania. Z tej tylko przyczyny należało odmówić wznowienia postępowania.
W skardze na postanowienie Wojewody skarżący zarzucił:
1) obrazę art 5, art. 7 i art. 21 Konstytucji RP oraz obrazę zasady praworządności;
2) art 24 k.p.a., jeżeli chodzi o cztery postanowienia podpisane przez kierownika Urzędu Miasta Chełma i wcześniej dyrektora Dobrowolskiego - osoby te podlegały wyłączeniu;
3) art 28 k.p.a., gdyż bezspornie skarżącemu przysługuje status strony;
4) art 29 Prawa wodnego;
5) art. 7, art. 77 § 1 i art 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, zaś decyzja nie odpowiada art. 107 § 3 k.p.a.;
6) błędne uznanie, że nie zachowano terminu jednego miesiąca do złożenia wniosku o wznowienie postępowania (Wojewoda Lubelski postanowieniem z dnia 29 listopada 2023 r. prawomocnie to potwierdził - str. 4, fakt ten potwierdził dwukrotnie również Prezydent Miasta Chełma), zatem zaskarżone postanowienie jest sprzeczne z cytowanym wyżej prawomocnym postanowieniem Wojewody;
7) pogorszenie warunków sanitarnych i zdrowotnych poprzez bezprawne zalewanie wodami opadowymi jego działki, z którymi przenoszą się wirusy i bakterie, co zostało prawomocnie potwierdzone przez NSA, WSA, SKO i Prezydenta Chełma stosownymi orzeczeniami i decyzjami;
8) nawiezienie przez inwestora nielegalnie ziemi, co zgodnie z ustawą o odpadach wymagało decyzji administracyjnej, której brak w aktach sprawy -rzędne na mapie są fałszywe;
9) spowodowanie niebezpieczeństwa dla jego posesji z powodu budowy już drugiego szamba (w przypadku awarii z uwagi na podwyższony grunt zaleje jego posesję);
10) niewykonanie analizy oddziaływania na jego posesję zmienionej inwestycji w postaci budynku mieszkalnego;
11) nieuwzględnienie na mapie dla celów projektowych nawiezienia ziemi na działce sąsiedniej (zmiany stanu wód dokonał inwestor poprzez nawiezienie ziemi i realizację budynku gospodarczo-garażowego - dane te powinny być zweryfikowane przez organ kontrolny z urzędu);
12) art. 144 kodeksu cywilnego poprzez hałas, zalewanie wodami opadowymi jego budynku i infrastruktury, zacienienie, zakłócanie dostępu do Internetu i telefonów, GPS).
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna. Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Przedmiotem skargi jest postanowienie odmawiające J. K. wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Chełm z 1 grudnia 2020 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020, zmieniającą decyzję Prezydenta Miasta Chełm z 1 sierpnia 2016 r., znak: GPA.6740.112.2016 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. i R. małżonkom S. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działach nr [...] i [...] położonych w Chełmie przy ul. [...].
Skarżący oparł żądanie wznowienia postępowania na trzech podstawach:
1) niezawinionym braku udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z 1 grudnia 2020 r. (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.);
2) wyjściu na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.);
3) wydaniu decyzji bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu (art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a.).
Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie obejmuje odmowę wznowienia postępowania z dwóch ostatnich wskazanych wyżej podstaw (art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a.), zaś sprawa z wniosku o wznowienie postępowania opartego na pierwszej podstawie (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) została rozpatrzona odrębnie i stąd nie stanowi przedmiotu kontroli sądowoadministracyjnej. Nie ma zatem racji skarżący, że organy błędnie uznały niezachowanie przez niego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, wbrew temu, co postanowieniem z dnia 29 listopada 2023 r. prawomocnie potwierdził Wojewoda Lubelski, a także dwukrotnie potwierdził Prezydent Miasta Chełm. Zarówno Wojewoda, jak i Prezydent Miasta uznali, że skarżący zachował termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, ale jedynie w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (niezawiniony brak udziału w postępowaniu), nie zaś w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. W pierwszym przypadku miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.), zaś w drugim i trzecim (art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a.) w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.).
Uznając w niniejszej sprawie, obejmującej wniosek o wznowienie postepowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a., że skarżący nie dotrzymał terminu złożenia wniosku, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., organy nie postąpiły wbrew stanowisku wyrażonemu w postanowieniu Wojewody Lubelskiego z dnia 29 listopada 2023 r., ponieważ to stanowisko dotyczyło wyłącznie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (organ pierwszej instancji, stosownie do wytycznych Wojewody zawartych w postanowieniu z 29 listopada 2023 r., postanowieniem z 10 stycznia 2024 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020 wznowił postępowanie w sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.).
Sąd podziela ocenę organów, że skarżący nie dotrzymał terminu złożenia wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o podstawy wskazane w art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a., co uzasadniało odmowę wznowienia postępowania.
We wniosku o wznowienie postępowania skarżący powołał się na bezprawne, bez pozwolenia właściwego organu, podniesienie przez inwestorów A. i R. małżonków S. poziomu gruntu na działkach nr [...] i [...], prowadzące do spływu wody na działkę skarżącego oraz pominięcie przez organ architektoniczno-budowlany przy ustalaniu obszaru oddziaływania inwestycji na działkach nr [...] i [...] oddziaływania tej inwestycji w zakresie zakłócania fal internetowych, telefonów komórkowych i sygnałów telewizyjnych na działce skarżącego (art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a.).
Prawną podstawę odmowy wznowienia postępowania stanowi art. 148 § 1 k.p.a., zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji,
w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności
stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Nie ulega wątpliwości Sądu, że skarżący dowiedział się o podnoszonych przez niego okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania dużo wcześniej niż na miesiąc przed złożeniem wniosku o wznowienie postępowania, a nawet na długo przed wydaniem decyzji z 1 grudnia 2020 r. kończącej postępowanie, którego wznowienia żąda.
Wynika to wprost z uzasadnienia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 20 lutego 2019 r., znak: DOA.7110.7.2019.MMS, którą utrzymano w mocy decyzję Wojewody Lubelskiego z 20 listopada 2018 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Chełm nr [...] z 1 sierpnia 2016 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. i R. małżonkom S. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działach nr [...] i [...] położonych w Chełmie przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji GINB wskazał na zarzuty J. K. dotyczące zmiany stanu wody na działce nr [...] poprzez bezprawne podwyższenie terenu tej działki przez inwestorów, a ponadto na zarzut dotyczący blokowania przez tę inwestycję swobodnego przepływu fal (s. 4 uzasadnienia; k. 88 akt adm.). Co więcej na te same okoliczności skarżący powoływał się w sprawach zakończonych wyrokami tutejszego Sądu: z dnia 12 października 2017 r., II SA/Lu 316/17 wydanym w przedmiocie odmowy zobowiązania do przywrócenia stosunków wodnych na gruncie oraz z dnia 13 lutego 2018 r., II SA/Lu 1095/17 wydanym w przedmiocie odmowy uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. i R. małżonkom S. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działach nr [...] i [...]. W skardze kasacyjnej od ostatniego z przywołanych wyroków J. K. powołał się na bezprawne podwyższenie terenu działki nr [...] powodujące zmianę naturalnego spływu wód opadowych na nieruchomość sąsiednią oraz okoliczność, że projekt zabudowy działki nr [...] pozbawia go dostępu do usług telekomunikacyjnych. W wyroku z 20 sierpnia 2019 r., II OSK 2034/18 oddalającym skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się do tych zarzutów (s. 6-7 uzasadnienia wyroku).
Zatem wbrew zarzutowi skargi organy prawidłowo uznały niezachowanie przez skarżącego terminu do wniesienia podania o wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Chełm z 1 grudnia 2020 r., znak: DGNAB-AB-II.6740.272.2020 zmieniającą decyzję Prezydenta Miasta Chełm z 1 sierpnia 2016 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. i R. małżonkom S. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działach nr [...] i [...] położonych w Chełmie przy ul. [...].
Nie ma również podstaw do uwzględnienia sformułowanego w skardze zarzutu rozpoznania sprawy przez osobę podlegającą wyłączeniu na podstawie 24 k.p.a. Zarzut ten nie został w żaden sposób umotywowany.
Sąd nie ustosunkował się do pozostałych zawartych w skardze zarzutów, ponieważ dotyczą one kwestii materialnoprawnych, które mogłyby być oceniane jedynie wówczas, gdyby zostały spełnione warunki formalne uzasadniające wznowienie postępowania, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło