II SA/Lu 348/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Referent Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 września 2009 r. sprawy ze skargi W. I. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. po rozpoznaniu odwołania W. i W. małżonków I. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. L. z dnia [...] nakazującą W. I. rozbiórkę budynku gospodarczego wybudowanego na działce nr 73 w T. L. W uzasadnieniu wyjaśniono, że przedmiotowy budynek o konstrukcji metalowej (tzw. blaszak - ściany z blachy trapezowej oraz dach dwuspadowy pokryty blachą trapezową) i wymiarach 6,10 x 3,37 m, usytuowany na działce nr 73 (będącej we władaniu Gminy Miejskiej T. L.), w odległości 1,1m od murowanego budynku gospodarczego znajdującego się w północnej granicy z działką nr 82/4 i w odległości 0,5 - 1, 1m od granicy z działką nr 81, został wybudowany przez W. I. w 2001r. bez wymaganego zgłoszenia; budynek służy do przechowywania sprzętu ogrodniczego. W. I. dzierżawi część działki nr 73 na podstawie umowy z dnia 30 lipca 2001r. zawartej z Zarządem Miasta T. L., a obecnie na podstawie umowy z dnia 9 listopada 2006r. zawartej z Burmistrzem Miasta T. L. Inwestor twierdzi, że przedmiotowy budynek nie jest budynkiem gospodarczym, lecz obiektem tymczasowym wzniesionym jako zaplecze budowy innego budynku gospodarczego na działce nr 82/4, która nie została jeszcze zakończona. Badając sprawę organy nadzoru budowlanego obu instancji nie podzieliły stanowiska inwestora uznając, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem gospodarczym, którego budowa powinna być zgłoszona właściwemu organowi zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 i art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Organy stwierdziły jednocześnie, że nie jest możliwa legalizacja tej budowy, ponieważ inwestor nie legitymuje się decyzją o warunkach zabudowy (niezbędnej - zdaniem organów - ze względu na brak obowiązującego planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego), a także z uwagi na to, że usytuowanie budynku jest niezgodne z warunkami techniczno - budowlanymi tj. nie zachowuje odpowiednich odległości określonych w § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm.) Skargę do sądu administracyjnego wniósł W. I. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Skarżący podniósł, że przedmiotowy budynek jest wyłącznie obiektem tymczasowym, przeznaczonym do "czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidzianym do rozbiórki, niepołączonym trwale z gruntem, odpowiadającym właściwościom obiektu kontenerowego". O tymczasowym charakterze obiektu świadczy w szczególności jego wygląd zewnętrzny, ustawienie na płytach chodnikowych, jak również umowa dzierżawy zawarta na czas określony tj. do 31 grudnia 2009r. W przekonaniu skarżącego, obiekt ten nie narusza warunków technicznych, gdyż nie posiada otworów drzwiowych ani okiennych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie może być uwzględniona, ponieważ organy rozpoznające sprawę nie naruszyły obowiązujących przepisów przy wydaniu decyzji. Niezależnie bowiem od tego czy przedmiotowy budynek uznać - co uczyniły organy - za wolnostojący parterowy budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy do 25 m2, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zwanej dalej ustawą czy - jak twierdzi skarżący - za tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy, to i tak jego budowa podlegała zgłoszeniu właściwemu organowi. Obowiązek zgłoszenia budowy tego typu obiektów tj. zarówno budynków gospodarczych o pow. do 25m2, jak i tymczasowych obiektów budowlanych, wynika z przepisów art. 28 – 30 ustawy, które ustanawiają zasadę, iż wszelkie roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę albo - w przypadkach określonych w art. 29 – 31 - na podstawie zgłoszenia właściwemu organowi. Tylko ściśle określone roboty budowlane tj. budowa altan i obiektów gospodarczych na działkach w rodzinnych ogrodach działkowych o powierzchni zabudowy do 25m2 w miastach i do 35 m2 poza granicami miast oraz wysokości do 5 m przy dachach stromych i do 4 m przy dachach płaskich (art. 29 ust. 1 pkt 4), a także instalowanie krat na obiektach budowlanych (innych niż budynki mieszkalne wielorodzinne, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego oraz niż obiekty wpisane do rejestru zabytków, art. 29 ust. 1 pkt 14), instalowanie urządzeń do wysokości 3 m na obiektach budowlanych (art. 29 ust. 1 pkt 15) oraz montaż wolnostojących kolektorów słonecznych (art. 29 ust. 1 pkt 16) i budowa przyłączy elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych, dokonywana w oparciu o przepisy prawa energetycznego albo o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (art. 29 ust. 1 pkt 20 w zw. z art. 29 a ust.1-3) nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę czy zgłoszenia właściwemu organowi. Bezspornym jest, że budowa przedmiotowego obiektu nie stanowiła żadnych z robót budowlanych wyżej wskazanych, lecz jako budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 bądź – jak twierdzi skarżący w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy – podlegała obowiązkowi zgłoszenia, którego nie dokonano, a więc została przeprowadzona samowolnie, co obligowało organy nadzoru budowlanego do podjęcia czynności zmierzających do usunięcia skutków naruszenia prawa. Wbrew zarzutom skarżącego, nie można przyjąć, że przedmiotowy obiekt ma charakter tymczasowy, bowiem istnieje już kilka lat. Poza tym nie można go zaliczyć do obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy oraz barakowozów używanych przy wykonywaniu robót budowlanych (...) (art. 29 ust. 1 pkt 24), ponieważ cechą charakterystyczną takich obiektów jest to, że związane są one nierozerwalnie z budową innego obiektu budowlanego na tej samej działce, prowadzoną na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. (por. wyrok NSA z dnia 17 marca 1999r., SA/Bk 1672/97) Tymczasem przedmiotowy obiekt został zrealizowany na działce, na której nie ma żadnej budowy i na której – zgodnie z umową dzierżawy, na podstawie której skarżący z niej korzysta – wszelka zabudowa jest niedopuszczalna. Jednocześnie należy stwierdzić, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo uznały, że nie ma podstaw do uruchomienia postępowania legalizacyjnego, ponieważ przedmiotowy budynek nie spełnia warunków technicznych, określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690) tj. nie zachowuje odległości wymaganych w § 12 ust. 1 – 4 tego rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem, zasadą jest, że budynek na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 4 m (w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy), 3 m (w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy). Możliwe jest również sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych do granicy w odległości 1, 5 m od granicy lub bezpośrednio przy niej, ale tylko wówczas, gdy wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo gdy nie jest możliwe zachowanie odległości 3 lub 4 m ze względu na rozmiary działki. Jedynie w sytuacji, gdy na sąsiedniej działce istnieją już inne budynki i są one usytuowane w odległości 1, 5 – 3 m od granicy lub bezpośrednio przy niej, to jest możliwe sytuowanie nowego budynku ścianą bez otworów w odległości mniejszej niż 3 czy 4 m od granicy, tj. odpowiednio - w takiej samej odległości, co już istniejący budynek (tj. w odległości 1,5 – 3 m) lub bezpośrednio przy granicy. Z przepisów tych wynika więc, że nowy budynek w żadnym wypadku nie może być sytuowany w odległości mniejszej niż 1,5 m nawet, jeśli na działce sąsiedniej znajduje się już budynek w takiej odległości. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowy budynek został usytuowany w odległości 1, 1 m od budynku gospodarczego znajdującego się na sąsiedniej działce nr 82/4, a więc jest to niezgodne z powołanymi przepisami, w świetle których mógłby on być usytuowany albo bezpośrednio w granicy albo w odległości 3 m od niej (skoro ściana od tej granicy nie posiada otworów drzwiowych ani okiennych) Już z tej przyczyny nie ma podstaw do zalegalizowania tej budowy: niezgodność z warunkami technicznymi stanowi bowiem bezwzględną przeszkodę utrzymania takiego stanu faktycznego i obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania nakazu rozbiórki, co w przypadku braku zgłoszenia wynika z przepisu art. 49 b ust. 1 w zw. z ust. 2 ustawy, a przypadku braku pozwolenia na budowę z art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 2 ustawy. Z tych względów stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji prawa nie naruszają, dlatego skarga jako pozbawiona podstaw prawnych podlega oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) Ubocznie należy wyjaśnić, że – wbrew stanowisku organów – obecnie nie jest istotne to, że inwestor nie legitymował się decyzją o warunkach zabudowy, bowiem z dniem 29 września 2009r. wszedł w życie wyrok Trybunału Konstytucyjnego (P 46/08), w którym stwierdzono, że obowiązek przedstawienia w postępowaniu legalizacyjnym ostatecznej - w dniu wszczęcia postępowania rozbiórkowego - decyzji o warunkach zabudowy jest niezgodny z Konstytucją; brak takiej decyzji nie stanowi więc przeszkody do zalegalizowania budowy.