II SA/Lu 357/08

WyrokWSA w Lublinie2008-09-23

Skład orzekający: Witold Falczyński, Joanna Cylc-Malec, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia na budowę, po jego faktycznym wykonaniu i przyjęciu do użytkowania, jest dopuszczalne w trybie wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia na budowę, nawet po faktycznym wykonaniu inwestycji, nie jest dopuszczalne w trybie wznowienia postępowania, jeśli wniosek o wznowienie został złożony w terminie i przez osobę uprawnioną. W takim przypadku organ jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania w celu stwierdzenia, czy zachodzą przesłanki wznowieniowe, a nie do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Umorzenie postępowania w trybie wznowienia jest możliwe tylko w ściśle określonych przypadkach, nie obejmujących wykonania decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący K. i G. małżonkowie S. wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę szamba dla sąsiadów, twierdząc, że nie brali udziału w pierwotnym postępowaniu i że budowa narusza przepisy dotyczące odległości. Organ pierwszej instancji (Prezydent Miasta) umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, powołując się na fakt wykonania szamba. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili naruszenie art. 105 § 1 kpa w związku z art. 7 i 8 kpa, wskazując na brak weryfikacji dokumentacji technicznej i stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody oraz decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia 28 [...] 2008 r. Zasądza od Wojewody na rzecz K. i G. małżonków S. kwotę 457 złotych tytułem kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca),, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 września 2008 r. sprawy ze skargi K. i G. małżonków S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wydanego pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. znak: [...]; 2. zasądza od Wojewody na rzecz K. i G. małżonków S. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem kosztów postępowania. Decyzją z dnia 9 [...] 2008 r. Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania K. i G. małżonków S. oraz K. S. od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia 28 [...] 2008 r. umarzającej postępowanie administracyjne dotyczące budowy szamba przez M. i H. małżonków Z. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ orzekający podniósł, że decyzja organu pierwszej instancji zakończyła, wznowione na wniosek odwołujących się, postępowanie w sprawie udzielenia małżonkom Z. pozwolenia na budowę zbiornika na ścieki na działce Nr 99 przy ul. Lwowskiej w Z.. Wznowienie nastąpiło z uwagi na brak udziału bez własnej winy niektórych stron w przeprowadzonym postępowaniu. W dniu 17 stycznia 2007 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. potwierdził wykonanie szamba zgodnie z udzielonym pozwoleniem i po sprawdzeniu obiektu potwierdził przyjęcie do użytkowania. Dlatego też, zdaniem Wojewody, organ pierwszej instancji zasadnie umorzył postępowanie, przytaczając pogląd orzecznictwa, z którego wynika, że zatwierdzanie projektu budowlanego i udzielanie pozwolenia na budowę po zrealizowaniu określonej inwestycji jest bezprzedmiotowe, a postępowanie w tym zakresie winno z mocy art. 105 § 1 kpa ulec umorzeniu. W dalszej części organ orzekający odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu stwierdził, że nie jest zasadny zarzut niezachowania prawidłowych odległości od obiektów terenowych, urządzeń, jak i granic nieruchomości. Jak wynika bowiem z planu sytuacyjnego przyłączy, wszystkie wymagania przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z 2002 r. ) zostały spełnione. W skardze K. i G. małżonkowie S. wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia 28 [...] 2008 r., Nr [...], zarzucając naruszenie prawa przez błędną wykładnię art. 105 § 1 kpa w związku z art. 7 i art. 8 kpa. W uzasadnieniu skargi skarżący podnoszą, że nie brali udziału w postępowaniu o wydanie małżonkom Z. pozwolenia na budowę szamba i dlatego wystąpili o wznowienie postępowania w tym przedmiocie. Jednakże, mimo wznowienia postępowania, organy orzekające w tej sprawie nie podjęły czynności weryfikacji dokumentacji technicznej i powykonawczej ze stanem istniejącym na gruncie, mimo, iż strona skarżąca wskazywała na naruszenie ustawowych odległości wybudowanego szamba od przebiegającej sieci gazowej, istniejącej studni i granic nieruchomości. Zdaniem skarżących nie zostały spełnione przesłanki z art. 105 § 1 kpa uprawniające do podjęcia decyzji o umorzeniu postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosi o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego, nie orzekając o istocie sprawy. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ orzekający w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Dokonując w ten sposób oceny zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezydenta Miasta Z. Sąd stwierdził, że decyzje te naruszają przepisy postępowania administracyjnego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie . Podkreślenia wymaga fakt, że decyzje wydane zostały w trybie wznowienia postępowania, który należy do postępowań nadzwyczajnych w administracji, a jego zastosowanie uwarunkowane jest zaistnieniem przesłanek z art. 145 § 1 i 145 a § 1 kpa. Wznowienie postępowania jest instytucją stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Tym samym przedmiotem kontroli w tym trybie jest prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Tryb wznowienia powoduje nie tylko wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego przez jej uchylenie, ale zapewnia również możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, o której rozstrzygała weryfikowana decyzja. Zakres postępowania w sprawie wznowienia postępowania wyznacza art. 149 § 2 kpa, zaś rodzaj wydawanych w tym trybie decyzji określa art. 151 kpa. Przepis ten przewiduje tylko dwa sposoby zakończenia wznowionego postępowania: odmowę uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy nie stwierdzono podstaw do jej uchylenia z art. 145 § 1 kpa, bądź uchylenie decyzji dotychczasowej, gdy istnieją podstawy do jej uchylenia z art. 145 kpa i wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. W niniejszej sprawie organ postanowieniem z dnia 16 [...] 2007 r. wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Z. Nr [...]/2006 z dnia 31 sierpnia 2006 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę szamba wydanego M. i H. małżonkom Z.. Następnie decyzją z dnia 28 [...] 2008 r. organ ten umorzył postępowanie administracyjne dotyczące budowy szamba – jako bezprzedmiotowe. Tej treści rozstrzygnięcie zapadło z naruszeniem art. 151 kpa, a nadto spowodowało, iż w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje dotyczące pozwolenia na budowę wydanego małżonkom Z. tj. udzielająca takiego pozwolenia i umarzająca postępowanie w tym zakresie. Jak natomiast wynika z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych – postępowanie w sprawie wznowienia postępowania może być zakończone decyzją o umorzeniu postępowania. Umorzenie postępowania w sprawie wznowienia postępowania należy rozważyć na podstawie art. 105 § 1 kpa. Będzie to miało miejsce np. w razie śmierci strony, gdy prawa i obowiązki mają charakter osobisty, w przypadku cofnięcia przez stronę żądania wszczęcia postępowania. Nie stanowi podstawy umorzenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania wykonanie decyzji. Podkreśla to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 września 1987 r. , IV SA 418/87 (ONSA 1988, Nr 1, poz. 8). Nie jest dopuszczalne podjęcie decyzji o umorzeniu postępowania w razie, gdy w wyniku postępowania wyjaśniającego nie ustalono podstaw wyliczonych w art. 145 § 1 i art. 145 a § 1 kpa. Art. 151 § 1 pkt 1 kpa w sposób jednoznaczny przesądza, że w takich przypadkach organ może wydać jedynie decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej (vide Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz pod red. B.Adamiak, J.Borkowskiego, 6.wydanie, Wydawnictwo C.H.Beck – str. 673). Tak więc stwierdzić należy, że umorzenie postępowania nie jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy, a jeżeli wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie i przez osobę uprawnioną, to nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania, które organ obowiązany jest przeprowadzić celem stwierdzenia, czy zachodzą przesłanki wznowieniowe. Zatem zaskarżona decyzja oraz decyzja Prezydenta Miasta Zamościa zapadły z naruszeniem art. 105 w związku z art. 151 § 1 kpa. Powyższe naruszenie przepisów proceduralnych, jako mające wpływ na wynik rozstrzygnięcia, stanowi podstawę uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 wyżej cytowanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło