II SA/Lu 360/14
WyrokWSA w Lublinie2015-03-26
Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Robert Hałabis, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obowiązek wymiany pokrycia dachowego na inny materiał, nałożony na podstawie przepisów Prawa budowlanego i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest zasadny, gdy inwestor wykonał roboty budowlane bez wymaganego zgłoszenia, a plan miejscowy wymagał opinii konserwatora zabytków, który wydał negatywną opinię co do zastosowanego materiału?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Robotnik budowlany wykonany przez skarżącą był samowolą budowlaną, ponieważ został rozpoczęty przed upływem 30 dni od zgłoszenia. Dodatkowo, nieruchomość znajdowała się w strefie pośredniej ochrony konserwatorskiej "B", co zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wymagało opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków. Konserwator wykluczył użycie blachy trapezowej, co uzasadniało nałożenie obowiązku wymiany pokrycia dachowego.Stan faktyczny
Skarżąca M. Ł. dokonała wymiany pokrycia dachowego na budynku mieszkalnym z blachy trapezowej na blachę płaską lub blachodachówkę. Roboty te zostały wykonane w trybie zgłoszenia, jednakże rozpoczęte przed upływem wymaganego terminu. Dodatkowo, nieruchomość znajdowała się w strefie pośredniej ochrony konserwatorskiej "B", co zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wymagało opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków. Konserwator wydał opinię negatywną co do zastosowania blachy trapezowej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą na skarżącą obowiązek wymiany pokrycia dachowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca),, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 marca 2015 r. sprawy ze skargi M. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wymiany istniejącego pokrycia dachowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 i art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 1409), [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...], nakładającą na M. Ł. obowiązek wymiany istniejącego pokrycia dachowego z blachy trapezowej na blachę płaską lub blachodachówkę na budynku mieszkalnym zlokalizowanym w Ł. przy ul. M., w terminie do 30 czerwca 2014 r.
Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
W toku postępowania wszczętego w sprawie robót budowlanych wykonywanych w budynku mieszkalnym przy ul. M. w Ł. w wyniku czynności kontrolnych dokonanych w dniu [...] sierpnia 2012 r. i w dniu [...] kwietnia 2013 r., pracownicy organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji ustalili, że M. Ł. dokonała wymiany pokrycia dachowego tego budynku z blachy płaskiej na pokrycie z blachy trapezowej.
Pismem z dnia [...] września 2012 r. organ pierwszej instancji zwrócił się do Starosty Powiatowego w Ł. z pytaniem, czy roboty budowlane polegające na wymianie pokrycia dachu na budynku mieszkalnym przy ul. M. w Ł. były dokonane na podstawie zgłoszenia.
Starosta poinformował, że w dniu [...] sierpnia 2012 r. W. Ł. dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania remontu tego budynku, a postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Starosta Ł. zobowiązał zgłaszającego do uzupełnienia zgłoszenia o zgodę wszystkich współwłaścicieli na wykonanie remontu oraz o opinię wojewódzkiego konserwatora zabytków co do zakresu i sposobu przeprowadzenia remontu.
W związku z niewykonaniem nałożonego obowiązku Starosta Ł. decyzją z dnia [...] września 2012 r. znak: [...] wniósł sprzeciw od zgłoszenia. Decyzja ta stała się ostateczna. Z kolei M. Ł. – jak podkreślił organ – nie zgłaszała zamiaru wykonania remontu przedmiotowego budynku.
W związku z tym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uznał, że roboty budowlane zostały wykonane bez wymaganego przepisami art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego zgłoszenia. Organ ustalił, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Miasta Ł., zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miasta Ł. z dnia [...] marca 2011 r. (Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 76 poz. 1469), nieruchomość przy ul. M. w Ł. znajduje się w strefie pośredniej ochrony konserwatorskiej "B" oraz w strefie obserwacji archeologicznej.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r. znak: [...], wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, organ pierwszej instancji zobowiązał M. Ł. do przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych przy samowolnej wymianie pokrycia dachowego, zaopiniowanej przez wojewódzkiego konserwatora zabytków.
W dniu [...] września 2013 r. M. Ł. przedłożyła inwentaryzację wykonanych robót budowlanych, bez opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
Organ pierwszej instancji pismem z dnia [...] października 2013 r. wystąpił do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (Delegatura w B.) z prośbą o wydanie opinii dotyczącej zastosowanych materiałów pokryciowych.
Pismem z dnia [...] listopada 2013 r. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] wskazał, że stanowisko w sprawie remontu budynku położonego w Ł. przy ul. M. zajął w piśmie skierowanym do M. Ł. z dnia [...] września 2012 r., w którym wykluczył użycie blachy trapezowej na pokrycie dachowe obiektu.
Mając powyższe na uwadze, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nałożył na M. Ł. obowiązek wymiany istniejącego pokrycia dachowego z blachy trapezowej na blachę płaską lub blachodachówkę na budynku mieszkalnym zlokalizowanym w Ł. przy ul. M., w terminie do 30 czerwca 2014 r.
Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu nadzoru budowlanego drugiej instancji, która jest przedmiotem kontroli sądu w rozpoznawanej sprawie.
W uzasadnianiu decyzji organ podniósł, że roboty budowlane polegające na wymianie pokrycia dachowego budynku mieszkalnego przy ul. M. w Ł. zostały wykonane bez wymaganego zgłoszenia. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego zobligowany był do przeprowadzenia postępowania w trybie art. 51 ust. 7 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowanego.
Organ podkreślił, że przedmiotowa nieruchomość w świetle miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego położona jest na terenie objętym pośrednią strefą ochrony konserwatorskiej "B" oraz w strefie archeologicznej. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego posiada walor prawa miejscowego i obowiązuje wszystkich, którzy podejmują się na terenie jego obowiązywania działalności inwestycyjnej. Zgodnie z ustaleniami planu (§ 16 pkt 5), działalność inwestycyjna w granicach strefy pośredniej ochrony konserwatorskiej "B" wymaga opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków. W niniejszym przypadku wojewódzki konserwator zabytków nie wyraził zgody na zastosowanie jako pokrycia dachu przedmiotowego budynku blachy trapezowej.
W ocenie organu odwoławczego, zasadnie więc organ pierwszej instancji podjął działania przewidziane w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakładając na inwestora zaskarżoną decyzją obowiązek wymiany istniejącego pokrycia dachowego z blachy trapezowej na blachę płaską lub blachodachówkę.
Skargę na powyższą decyzję wniosła M. Ł., żądając jej uchylenia oraz uchylenia utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Zarzuciła organom w skardze:
1) naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, to jest:
a) art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, a w szczególności brak wyjaśnienia, czy wykonane roboty budowlane, których przedmiotem była wymiana przegniłych elementów więźby dachowej oraz zniszczonego pokrycia dachowego w budynku w Ł. przy ul. M., są zgodne z prawem budowlanym (w tym również odnośnie zastosowania do pokrycia dachu blachy stalowej powlekanej o przekroju trapezowym), a także poprzez załatwienie sprawy w sposób naruszający interes społeczny i słuszny interes strony skarżącej oraz niepodjęcie przez organ drugiej instancji wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, to jest nieustosunkowanie się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego na okoliczność zgodnego z prawem i warunkami technicznymi użycia do pokrycia dachu blachy stalowej powlekanej o przekroju trapezowym;
b) art. 8 i 9 k.p.a., poprzez naruszenie przez organy obowiązku udzielenia przez organ administracji publicznej informacji faktycznej i prawnej związanej z załatwioną sprawą, a zatem o stanie faktycznym założonym w akcie prawa materialnego, z którego ustaleniami wiążą się określone następstwa prawne, o istniejących zakazach i nakazach użycia do remontu budynków określonych materiałów budowlanych sprzecznych z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
c) art. 105 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie faktu, że nakazanie stronie opiniowania oceny technicznej wykonanych robót przez wojewódzkiego konserwatora zabytków było bezprzedmiotowe i w tym zakresie postępowanie powinno zostać umorzone;
d) art. 107 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej decyzji nakładającej na stronę obowiązku wymiany pokrycia dachowego na inny rodzaj blachy;
e) art. 138 k.p.a. poprzez nieodniesienie się do zarzutów podniesionych w zaskarżonym odwołaniu i ograniczenie się do powtórzenia stanowiska organu pierwszej instancji;
f) art. 76 k.p.a. w związku z art. 106 § 5 k.p.a., poprzez przyjęcie stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków mimo braku ku temu podstawy prawnej;
g) art. 156 § 1 ust. 5 i 6 k.p.a., poprzez wydanie decyzji, która jest niewykonalna i była niewykonalna w dacie wydania oraz została wydana z naruszeniem przepisów art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego i art. 36 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. Nr 162, poz. 1568 z późn. zm.);
2) naruszenia prawa materialnego, to jest:
a) art. 2 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 39 ust. 3 Prawa Budowlanego;
b) art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego w związku z art. 39 ust. 3 tej ustawy;
c) art. 51 ust. 7 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez nałożenie na stronę obowiązku bez podstawy prawnej wyraźnie wynikającej z ustawy;
d) art. 36 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami;
e) art. 64 Konstytucji RP, poprzez ograniczenie prawa własności obywateli bez podstawy prawnej;
f) § 55 pkt 9 i § 111 Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Ł. (uchwała Rady Miasta Ł. z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...]).
W obszernym uzasadnieniu zarzutów skargi skarżąca podniosła, że nowe pokrycie dachu blachą stalową powlekaną o przekroju trapezowym wykonała w dniach [...] sierpnia – [...] września 2012 r., do czego zmusiła ją konieczność wymiany przegniłych belek stropowych i konieczność ochrony budynku przed zalewaniem go przez dziurawy dach.
Według skarżącej, organ odwoławczy zobowiązany do rozpatrzenia odwołania nie powinien powtarzać błędów organu pierwszej instancji, który z uporem twierdzi, że skarżąca rozpoczęła remont budynku bez wymaganego prawem zgłoszenia. Wyjaśniła, że wiele razy składała Powiatowym Inspektorom Nadzoru Budowlanego w Ł. kserokopie zgłoszenia dokonanego razem z bratem W. K. Ł. w dniu [...] sierpnia 2012 r., załączając przy tym oświadczenia o posiadanym przez współwłaścicieli w ⅔ części prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ponadto, jak wskazała skarżąca, z dwóch osób, które w dniu [...] sierpnia 2012 r. dokonały przedmiotowego zgłoszenia, tylko na W. K. Ł. został nałożony obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o zgodę pozostałych ⅔ współwłaścicieli nieruchomości i o opinię Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Natomiast takiego sprzeciwu ona nie otrzymała, stąd jej zgłoszenie zostało przyjęte i jest ważne przez dwa lata w zakresie zgłoszonym do organu administracji budowlanej. Potwierdził to zresztą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w sprawie sygn. akt II SA/Lu 8/13.
Skarżąca wskazała nadto, że przedłożyła również do akt sprawy postanowienie Sądu Rejonowego w Ł. z dnia[...] września 2013 r. sygn. [...], zezwalające właścicielom większościowym nieruchomości położonej w Ł. przy ul. M. na samodzielny, bez udziału pozostałych współwłaścicieli, remont budynku w zakresie objętym postanowieniem, w tym na dokończenie remontu dachu.
Wyjaśniła także, że po nałożeniu na drugiego zgłaszającego obowiązku uzupełnienia zgłoszenia o opinię wojewódzkiego konserwatora zabytków, mimo że nie miała nałożonego takiego obowiązku, zwróciła się do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z zapytaniem, dlaczego konserwator władny jest wydać opinię w sprawie remontu budynku w Ł. przy ul. M., który zabytkiem nie jest. Dopiero wówczas w piśmie z dnia [...] września 2012 r. strona dowiedziała się, że należący do niej budynek znajduje się w strefie ochrony konserwatorskiej "B", ustalonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a konserwator zabytków uznaje ten obszar za objęty ochroną konserwatorską obszarową. W piśmie tym konserwator "wykluczył" użycie do pokrycia dachu budynku blachy trapezowej, jednak pismo to nie zawierało podstawy prawnej ani uzasadnienia, dlaczego ten rodzaj blachy nie może być użyty na należącym do strony budynku, dlatego też uznała to stanowisko za instrukcyjne, a nie wiążące.
Dodatkowo skarżąca podniosła, że blacha trapezowa jest położona na sąsiednim budynku w Ł. przy ul. M. od miesiąca maja 2011 r., to jest gdy obowiązywał już plan miejscowy Miasta Ł. i organy nadzoru budowlanego nie nakazały jej zdjęcia. Jeżeli organy nadzoru budowlanego zezwalają na pokrycie taką blachą sąsiedniego budynku to – zdaniem skarżącej – nie ma przeszkód, aby budynek przy ul. M. również był pokryty blachą stalową o przekroju trapezowym.
Skarżąca zwróciła tez uwagę, że załączyła do akt postępowania ocenę techniczną wykonanych robót, która nie została rozpatrzona przez organy. Złożyła również jako dowód wypis (odnoszący się do pokrycia dachu) z opinii biegłego sądowego sporządzonej dla potrzeb postępowania sądowego w sprawie sygn. [...] dotyczącej przedmiotowego remontu dachu. Ten dowód również został pominięty przez organy nadzoru budowlanego. Żaden z organów nadzoru budowlanego nie odniósł się do stwierdzenia biegłego rzeczoznawcy, że "ewentualny demontaż pokrycia nie ma żadnego logicznego, ani technicznego uzasadnienia". Również przedstawiona przez skarżącą ocena techniczna wykazuje prawidłowe i zgodne ze sztuką budowlaną wykonanie remontu dachu, w tym pokrycie go blachą stalową powlekaną o przekroju trapezowym, które rzeczoznawca uważa za właściwe dla budynku przy ul. M., z uwagi na fakt pokrycia taką samą blachą budynku przy ul. M..
Zarzuty naruszenia prawa materialnego skarżąca uzupełniła o stwierdzenie, że przepisy ustawowe nie zobowiązują jej do uzgadniania z wojewódzkim konserwatorem zabytków remontu budynku odbywającego się w oparciu o zgłoszenie zamiaru wykonania remontu. Jest też bezsporne, że należący do strony budynek nie jest zabytkiem, nie nosi cech zabytku, a strefa w której się znajduje, nie jest strefą wpisaną do gminnego rejestru zabytków. Takie strefy wymienia § 13 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Ł. Wyznaczenie na rysunku planu granic strefy pośredniej ochrony konserwatorskiej "B" i ustalenie, że »działalność inwestycyjna w granicach strefy pośredniej ochrony konserwatorskiej "B" wymaga opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków«, nie daje – w ocenie skarżącej – uprawnień dla organu, jakim jest wojewódzki konserwator zabytków, do opiniowania wszelkiej działalności inwestycyjnej, ponieważ konserwatora zabytków obowiązują przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, których akt niższego rzędu, jakim jest uchwała Rady Miasta Ł., nie może rozszerzać, przyznając mu dodatkowe kompetencje.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają prawu.
W dniu [...] sierpnia 2012 r. dokonano zgłoszenia robót budowlanych polegających m.in. na częściowej wymianie więźby dachowej oraz pokryciu dachu z blachy trapezowej i wykonaniu obróbek blacharskich na budynku mieszkalnym położonym w Ł. przy ul. M. Przedmiotowe roboty wymagały dokonania zgłoszenia zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego.
Wbrew stanowisku organu pierwszej instancji – zgłoszenia dokonali wspólnie W. K. Ł. oraz skarżąca M. Ł. – jedni ze współwłaścicieli budynku, co wynika wprost z treści formularza zawierającego zgłoszenie.
W stosunku do zgłoszenia W. K. Ł. Starosta Ł. decyzją z dnia [...] września 2012 r. znak: [...] – wniósł sprzeciw. Decyzja ta stała się ostateczna. Sprzeciw nie został natomiast wniesiony wobec zgłoszenia drugiej ze zgłaszających – M. Ł., z czego wywodzi ona w skardze, iż jej zgłoszenie było skuteczne i uprawniało ją do zrealizowania objętych nim robót budowlanych.
Tego stanowiska skarżącej nie sposób podzielić.
Bezsporne jest bowiem, że roboty objęte zgłoszeniem zostały wykonane w dniach od [...] sierpnia do [...] września 2012 r., a zatem zostały rozpoczęte zaledwie jeden dzień po dokonanym zgłoszeniu, co potwierdziła sama skarżąca. Ponieważ inwestorką przedmiotowych robót była skarżąca M. Ł., co wynika zarówno z całokształtu materiału dowodowego sprawy zawartego w aktach administracyjnych, jak i z treści skargi, to takie działanie skarżącej jest równoznaczne z popełnieniem samowoli budowlanej, a inaczej – odnosi takie skutki, jak wykonanie robót budowlanych bez wymaganego zgłoszenia.
Wynika to wprost z treści art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, zgodnie z którym zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Zatem, dopóki nie upłynie termin 30 dni od dnia wniesienia zgłoszenia do właściwego organu, dopóty inwestor nie może legalnie przystąpić do wykonywania objętych nim robót budowlanych. Stąd też, jeżeli zgłoszone roboty budowlane zostały wykonane przed upływem 30 dni od ich zgłoszenia, to organ administracji architektoniczno-budowlanej powinien powiadomić o tym właściwy organ nadzoru budowlanego, który oceni, czy istnieją w związku z tym podstawy do zastosowania art. 49b ust. 1 lub 2 albo art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego (tak m.in. wyrok NSA z 12 lutego 2008 r., II OSK 2042/06, LEX nr 394025).
W związku z tym, że w niniejszej sprawie wykonano roboty budowlane inne niż budowa obiektu budowlanego, organy słusznie zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 i art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy ma okoliczność, że działka, na której usytuowany jest budynek będący przedmiotem robót budowlanych, objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta Ł., zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miasta Ł. z dnia [...] marca 2011 r. (Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 76 poz. 1469), zgodnie z którym, nieruchomość przy ul. M. w Ł. znajduje się w strefie pośredniej ochrony konserwatorskiej "B" oraz w strefie obserwacji archeologicznej.
W myśl § 16 pkt 5 planu, działalność inwestycyjna w strefie ochrony konserwatorskiej "B" wymaga opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków.
Należy w tym miejscy podkreślić, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest – stosownie do art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U. z 2015 r. poz. 199 z późn. zm.) – aktem prawa miejscowego, zaliczanego przez art. 87 ust. 2 Konstytucji RP do aktów powszechnie obowiązującego prawa na obszarze właściwości organu, który go wydał.
Przepisy takiego aktu, po ich wejściu w życie, wiążą wszystkie podmioty, w tym organy administracji publicznej rozpoznające sprawy indywidualne, aż do momentu, w którym – w przewidzianej prawem procedurze – nie zostaną wyeliminowane z obrotu prawnego. Dlatego organ administracji, który rozpoznaje sprawę, jest zobligowany do stosowania aktualnych w dacie rozstrzygania przepisów powszechnie obowiązującego prawa, w tym obowiązujących na obszarze jego właściwości przepisów prawa miejscowego. Nie ma zaś kompetencji do odmowy ich stosowania nawet wówczas, gdy naruszają one przepisy norm wyższego rzędu.
Z powyższego wynika zatem, że organ nadzoru budowlanego rozpoznający sprawę z zakresu samowoli budowlanej ma obowiązek uwzględnić przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na nieruchomości, na której samowolę popełniono.
Skoro – jak miało to miejsce w niniejszej sprawie – postanowienie § 16 pkt 5 planu miejscowego nałożyło na inwestorów, których nieruchomości położone są w strefie pośredniej ochrony konserwatorskiej "B", obowiązek uzyskania przed rozpoczęciem realizacji inwestycji opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków, to organ nadzoru budowlanego miał obowiązek takiej opinii zażądać.
W piśmie z dnia [...] września 2012 r. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] jednoznacznie wskazał, że przy remoncie budynków w granicach strefy pośredniej ochrony konserwatorskiej "B", wyklucza się blachę trapezową (pismo z dnia 26 września 2012 r. dołączone do pisma PINB w Ł. z dnia [...] października 2013 r. – k. 43 akt administracyjnych oraz pismo konserwatora z dnia [...] października 2013 r. – k. 42 akt administracyjnych).
Skoro zatem organ ochrony zabytków, którego opinii wymagała regulacja planu miejscowego obowiązującego na terenie realizacji przedmiotowej inwestycji, wykluczył zastosowanie przy jej realizacji blachy trapezowej, to organowi, który nakazał inwestorce zerwanie tej blachy i w jej miejsce położenie blachy płaskiej albo dachówkopodobnej, nie można zarzucić naruszenia prawa.
Podstawa prawna takiego rozstrzygnięcia organu wynika bowiem wprost z treści przepisów art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego w związku z
§ 16 pkt 5 planu miejscowego Miasta Ł., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta Ł. z dnia [...] marca 2011 r.
W świetle dotychczasowych rozważań żadnego z zarzutów skarżącej nie sposób uznać za uzasadniony.
Należy podkreślić, że zarzuty te sprowadzają się w zasadzie do kwestionowania treści postanowienia § 16 pkt 5 planu miejscowego, z którego wynika obowiązek sięgnięcia po opinię organu ochrony zabytków.
Należy w tym miejscu ponownie zaakcentować, że organy nadzoru budowlanego były związane dyspozycją tego przepisu, dlatego nie mogły odmówić jego zastosowania, przez co go nie stosować. Również Sąd w ramach kontroli wydanych przez te organy decyzji nie może skutecznie zakwestionować treści przepisu zawartego w planie miejscowym, gdyż wykraczałoby to poza granice rozpoznawanej sprawy – co stanowiłoby naruszenie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a.").
Sąd w niniejszej sprawie nie dysponował zatem instrumentami prawnymi skutkującymi wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanego przez skarżącą przepisu planu miejscowego, w związku z czym nie mógł się ustosunkować do podnoszonych przez nią zarzutów tego rodzaju, w tym stanowiska, że wyznaczenie w planie granic strefy pośredniej ochrony konserwatorskiej i ustalenie, że działalność inwestycyjna w granicach tej strefy wymaga opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków, nie daje temu organowi uprawnień do opiniowania wszelkiej działalności inwestycyjnej, ponieważ konserwatora zabytków obowiązują przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, których akt niższego rzędu, jakim jest uchwała Rady Miasta Ł., nie może rozszerzać, przyznając mu dodatkowe kompetencje.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi podnieść należy, że skoro wojewódzki konserwator zabytków wykluczył możliwość pokrycia przedmiotowego budynku blachą trapezową, to bez znaczenia pozostaje okoliczność, że sąsiedni budynek pokryty jest taką blachą. Brak bowiem reakcji organu administracji na naruszenie prawa w jednym przypadku, nie może usprawiedliwiać naruszenia prawa w innym przypadku (rozpatrywanym).
Ponadto, odnośnie zarzutów skarżącej dotyczących naruszenia § 55 pkt 9 i § 111 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Ł. należy podnieść, że żaden z nich nie wyłącza obowiązku zasięgnięcia opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków, o której mowa w § 16 pkt 5 planu miejscowego Miasta Ł., stąd nie mogły być one uwzględnione przez organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie.
Mając przytoczone motywy na względzie, Wojewódzki Sąd administracyjny w Lublinie oddalił skargę jako niezasadną na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekając w taki sposób w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło