II SA/Lu 374/04
WyrokWSA w Lublinie2004-12-16
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Jerzy Drwal, Wojciech Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podział nieruchomości z urzędu jest dopuszczalny, gdy jej przeznaczenie w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego nie odpowiada celowi publicznemu, pod który ma być wydzielona część nieruchomości?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego. Organ administracji nie ustalił, czy nieruchomość objęta podziałem znajduje się na terenie, który w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczony jest pod cel publiczny, mimo że stwierdził, iż budowa zbiornika retencyjnego jest celem publicznym. W sytuacji, gdy plan miejscowy określa teren jako przeznaczony pod usługi turystyczne, a nie pod zbiornik retencyjny, podział nieruchomości z urzędu na podstawie art. 97 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie jest dopuszczalny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wójta Gminy, zatwierdzającej projekt podziału działki na wniosek organu, w celu realizacji celu publicznego (budowa zbiornika retencyjnego). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Firma "A", właściciel nieruchomości, wniosła skargę do WSA, kwestionując zgodność podziału z planami zagospodarowania przestrzennego oraz naruszenie przepisów postępowania. Skarżący podnosili, że przeznaczenie terenu w nowym planie miejscowym (usługi turystyczne) nie odpowiada celowi publicznemu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz firmy "A" kwotę 455 zł kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor /sprawozdawca/, Sędziowie Asesor WSA Jerzy Drwal, Asesor WSA Wojciech Kręcisz, Protokolant Referent Joanna Janiak, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2004r. sprawy ze skargi Firmy "A" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wójta Gminy z dnia [...] [...], które nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz firmy"A"kwotę 455 ( czterysta pięćdziesiąt pięć) zł kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 93 ust.1, art. 96 ust. 1, art. 97 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000r. Nr 46, poz. 543 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Firmy "A" , utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] lutego 2004r. znak: [...] zatwierdzającą projekt podziału działki nr ewid. [..] o pow. 7,2753 ha na działkę nr [...] o pow. 2,2343 ha i działkę nr [...] o pow. 5,0410 ha.
W motywach podano, że organ I instancji z urzędu zatwierdził projekt podziału nieruchomości nr [...] o pow. 7,2753 ha położonej w O. W. , na działki nr [...] o pow. 2,2343 ha i nr [...] o pow. 5,0410 ha. Decyzję o podziale uzasadniono koniecznością nabycia części nieruchomości do realizacji celu publicznego jakim jest budowa zbiornika retencyjnego wraz z bazą rekreacyjno-sportową.
W złożonym odwołaniu – właściciel nieruchomości objętej podziałem – Firma "A" wnosiła o uchylenie decyzji organu I instancji jako wydanej z naruszeniem jej interesów prawnych. Podnosiła także fakt ustania obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, konsekwencją czego jest naruszenie przez zaskarżoną decyzję prawa materialnego – art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 85 i art. 87 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Rozpoznając odwołanie organ II instancji nie podzielił zarzutów odwołania. Stwierdzono, że dokonany podział jest zgodny z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego co do przeznaczenia terenu jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. W chwili wydawania decyzji przez organ I instancji obowiązywał miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego gminy K. uchwalony 10 grudnia 1999r. , który w § 5 przewidywał, że teren wód otwartych oznaczony symbolem B11W w miejscowości S. powiększony zostaje o część obszaru przewidzianego pod urządzenia produkcji zwierzęcej, oznaczonego symbolem B 9 RPZ (obejmującego m.in. działkę [...] i [...]) i przeznaczony na realizację zbiornika wodnego retencyjnego z dopuszczeniem funkcji rekreacyjnej.
Natomiast w obowiązującym od dnia 11 marca 2004r. planie miejscowym zatwierdzonym uchwałą Nr XIII/48/2003 Rady Gminy z dnia [...] listopada 2003 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. – teren, na którym znajduje się przedmiotowa nieruchomość jest przeznaczony na usługi turystyczne, a zatem w nowym planie przeznaczenie terenu, na którym znajduje się objęta podziałem nieruchomość nie zostało zmienione.
Ponieważ planowany zbiornik retencyjny jest celem publicznym w rozumieniu ustawy – nieruchomość położona na tymże terenie może być podzielona z urzędu – na mocy art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce gruntami.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie – Firma "A" wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa materialnego - ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami i ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów postępowania administracyjnego przez nie wyjaśnienie sprawy, sprzeczność ustaleń z zebranymi dowodami, uniemożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.
Skarżący zakwestionowali ustalenie organów co do zgodności przeznaczenia terenu obejmującego m.in. określoną nieruchomość w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego gminy uchwalonych 10 grudnia 1999r. i 20 listopada 2003r. W aktualnie obowiązującym planie przedmiotowy teren określony jest jako – "usługi turystyczne 2.5" – podczas gdy w planie dotychczasowym przeznaczeniem terenu była "realizacja zbiornika retencyjnego". Nie można zatem uznać, że przeznaczenie terenu nie uległo zmianie.
Ponadto przeznaczenie terenu pod "usługi turystycznie" nie daje podstaw do podziału nieruchomości z urzędu.
Skarżący zwracają także uwagę na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przy wydawaniu zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zaskarżona decyzja i decyzja I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego polegającym na niewyjaśnieniu sprawy i dokonaniu ustaleń pozostających w sprzeczności z zebranymi dowodami, czego konsekwencją jest naruszenie przepisów prawa materialnego zawartych w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2000r. Nr 46, poz. 543 ze zm.) i ustawie z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717).
Z ustaleń w sprawie wynika, że stanowiąca własność skarżących nieruchomość – działka Nr [...] o pow.7,2753 ha wydzielona z działki Nr [...] w O. W. znajduje się na terenie, który w obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania i wydania decyzji przez organ I instancji – miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Miejskiej – (uchwalonym 19 maja 1988r. ze zmianą uchwaloną dnia 10 grudnia 1999 r. ) – jest przeznaczony częściowo pod zbiornik retencyjny na rzecz O. W. wraz z bazą sportowo-rekreacyjno, a częściowo pod urządzenia produkcji zwierzęcej.
Zdaniem organu I instancji, dokonanie z urzędu podziału nieruchomości umożliwia nabycie jej wydzielonej części od właściciela, niezbędnej do realizacji celu publicznego, jakim jest budowa zbiornika retencyjnego wraz z bazą sportowo-rekreacyjną.
W toku postępowania przestał obowiązywać miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony w 1988r. ze zmianą wprowadzoną uchwałą z dnia 1999 r. W nowym planie uchwalonym przez Radę Gminy 20 listopada 2003r. wprowadzono nowe oznaczenia graficzne i opisowe terenu nim objętego, co wynika z dowodów na k. 36-40. Organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję uwzględnił wprawdzie fakt zmiany planu, jednakże nie przeprowadził szczegółowej analizy zapisów planu w części dotyczącej terenu, na którym położona jest objęta podziałem nieruchomość.
Nie ustalił zatem czy istnieją w sprawie przesłanki do dokonania podziału nieruchomości z urzędu, co w świetle art. 97 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest możliwe w sytuacji, gdy podział taki jest niezbędny do realizacji celu publicznego.
Określenie pojęcia "cel publiczny" zawarte jest w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stwierdzenie w zaskarżonej decyzji, iż budowa zbiornika retencyjnego jest realizacją celu publicznego w rozumieniu ustawy jest oczywiście prawidłowa, jednakże organ administracji nie ustalił jednocześnie, by objęta podziałem nieruchomość znajdowała się na terenie, który w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczony był pod zbiornik wodny, lecz stwierdza, że przeznaczeniem przedmiotowego terenu są – usługi turystyczne (2.5.UT).
Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji wymagają zatem uchylenia. Organy administracji winny ustalić dokładnie na jakim terenie w świetle zapisów obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego znajduje się objęta wnioskiem o podział nieruchomość i czy dopuszczalny jest jej podział z urzędu.
Należy zatem podzielić zarzuty zawarte w skardze co do naruszenia przez organy orzekające w sprawie przepisów art. 10 §1 , 77 § 1, 107 § 3 kpa oraz prawa materialnego – art. 6 i 97 ust. 3 ustawy z dnia 21 lipca 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.).
Z tych względów i na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c , art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło