II SA/Lu 374/08
WyrokWSA w Lublinie2008-11-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie, która stawiła się na wezwanie organu administracji w charakterze pełnomocnika strony, a następnie została dopuszczona do udziału w czynnościach postępowania jako strona, przysługuje zwrot kosztów podróży na podstawie art. 56 § 1 kpa, mimo że nie była pierwotnie wezwana do osobistego stawiennictwa?Ratio decidendi
Osobie, która stawiła się na wezwanie organu administracji, przysługuje zwrot kosztów podróży zgodnie z art. 56 § 1 kpa. Osobie, która nie była wezwana, lecz mimo to stawiła się na czynność postępowania, nie można przyznać tych należności. W niniejszej sprawie skarżący nie był wezwany do osobistego stawiennictwa na oględzinach, a postępowanie nie zostało wszczęte z urzędu ani strona nie została błędnie wezwana, w związku z czym odmowa zwrotu kosztów podróży była prawidłowa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy zwrotu kosztów podróży dla G. K., który uczestniczył w oględzinach przeprowadzonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. G. K. nie był pierwotnie wezwany do osobistego stawiennictwa, lecz stawił się na oględziny jako pełnomocnik J. i M. B., a następnie został dopuszczony do udziału w czynnościach jako strona. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie odmawiające zwrotu kosztów, uznając, że G. K. uczestniczył w oględzinach z własnej inicjatywy i nie przysługuje mu zwrot kosztów podróży. Skarżący domagał się uchylenia postanowienia, argumentując, że był stroną postępowania i miał interes prawny w jego przebiegu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant Referent stażysta Joanna Stadnik, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 listopada 2008 r. sprawy ze skargi G. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów podróży oddala skargę.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2008 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu zażalenia G. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 lutego 2008 r., znak: [...], odmawiające G. K. zwrotu kosztów podróży z tytułu uczestnictwa w oględzinach przeprowadzonych na działkach nr ewid. [...] i [...], położonych w P. I – utrzymał postanowienie organu pierwszej instancji w mocy.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy podniósł, że w świetle art. 56 § 1 kpa koszty podróży przyznaje się osobie, która stawiła się na wezwanie. Dotyczy to również kosztów osobistego stawiennictwa stron, gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu albo gdy strona została bez swojej winy błędnie wezwana do stawienia się. G. K. uczestniczył w oględzinach z własnej inicjatywy, przez co zwrot kosztów podróży mu nie przysługuje.
Oględziny przeprowadzone w dniu 29 stycznia 2008 r. były jedną z czynności podejmowanych przez organ w toku postępowania wszczętego na wniosek J. i M. B. G. K. nie został przez organ pierwszej instancji wezwany do osobistego udziału w oględzinach. Wezwanie zostało skierowane do M. B., który na mocy pełnomocnictwa udzielonego w dniu 11 maja 2005 r. udzielonego przez S. i G. K. występował w sprawie jako pełnomocnik.
Stanowisko organu pierwszej instancji, że G. K. wziął udział w oględzinach z własnej woli i nie przysługuje mu zwrot kosztów podróży, należało uznać za prawidłowe.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł w imieniu G. K. M. B., a G. K. skargę tę, na wezwanie Sądu, podpisał.
Po wyjaśnieniu, że jest on kuzynem żony G. K. Sąd postanowieniem z dnia 14 lipca 2008 r. odmówił dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym M. B. w charakterze pełnomocnika G. K.
W skardze skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wyjaśnił, że J. i M. B. wezwani zostali przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do stawiennictwa na oględzinach w dniu 29 stycznia 2008 r. w miejscowości P. I. Zawiadomienie z dnia 14 stycznia 2008 r. zawierało wezwanie do osobistego stawiennictwa i udostępnienia przedmiotu oględzin, to jest działek gruntu nr ewid. [...] i [...] oraz informację o możliwości upoważnienia do udziału w czynności innych osób.
Pismem z dnia 21 stycznia 2008 r. J. i M. B. poinformowali organ, że w dniu oględzin teren udostępni G. K., będący współwłaścicielem posesji i załączyli do pisma odpis księgi wieczystej wskazując, że w postępowaniu powinni być stronami wszyscy współwłaściciele działki nr ewid. [...].
Przedstawiciele organu administracji w dniu 29 stycznia 2008 r. dopuścili do udziału w oględzinach G. K., obligując go do podpisania protokołu oględzin. Odmówili natomiast zamieszczenia w protokole żądania zwrotu kosztów podróży.
G. K. był upoważniony do reprezentowania J. i M. B. w oględzinach, a został uznany za stronę postępowania w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2008 r., doręczonym mu na adres domowy. W takiej sytuacji odmowa przyznania mu zwrotu kosztów podróży jest bezpodstawna.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Sąd Administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie zgodności z obowiązującym prawem, do czego jest uprawniony w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.).
Zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, a zatem skargi nie można uznać za zasadną.
Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest przepis art. 56 § 1 kpa. Stanowi on, że osobie, która stawiła się na wezwanie, przyznaje się koszty podróży i inne należności według przepisów o należnościach świadków i biegłych w postępowaniu sądowym. Dotyczy to również kosztów osobistego stawiennictwa stron, gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu albo gdy strona została bez swojej winy błędnie wezwana do stawienia się.
Uprawnienie do żądania przyznania należności określonych w zdaniu pierwszym przytoczonego art. 56 § 1 kpa przysługuje osobie, która stawiła się na wezwanie. A contrario osobie, która nie była wezwana, lecz mimo to stawiła się, celem udziału w czynności postępowania, nie można przyznać tych należności (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Zakamycze, 2005, wyd. II, s. 387).
W rozpatrywanej sprawie jest bezsporne, że skarżący G. K. nie był wzywany, ani nawet zawiadamiany o terminie wyznaczonych na dzień 29 stycznia 2008 r. oględzin na gruncie działek o nr ewid. [...],[...] i [...] w miejscowości P. I. Na oględziny te zostali wezwani J. i M. B., którzy upoważnili G. K. do reprezentowania ich na oględzinach. Skoro zatem skarżący nie był osobą, która stawiła się na wezwanie, to nie przysługiwało mu prawo do zwrotu kosztów podróży.
Jak wynika z akt administracyjnych dowód z oględzin, na gruncie przeprowadzany był w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wiosek J. i M. B., w którym kwestionowali oni legalność i stan techniczny ogrodzenia działek nr ewid. [...] i [...] położonych P. I i domagali się nałożenia na inwestorów tego ogrodzenia – H. i B. Ś., określonych obowiązków.
Skoro przepis art. 56 § 1 kpa uprawnia do żądania zwrotu kosztów osobistego stawiennictwa stronę tylko wówczas, gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu albo gdy strona została bez swojej winy błędnie wezwana do stawienia się, to stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie żadna z tych przesłanek nie zachodzi. Nawet gdyby przyjąć, że skarżący wziął udział w oględzinach nie tylko jako pełnomocnik strony (J. i M. B.), ale jako strona mająca w tym postępowaniu interes prawny, to i tak nie służyłoby mu uprawnienie do żądania zwrotu kosztów podróży. Nie był on bowiem wzywany do wzięcia udziału w oględzinach, a postępowanie administracyjne nie toczyło się z urzędu.
Z powyższych względów należało uznać zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem i skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło